"Hamma oliy ma'lumotga ega bo'lishi kerak degan fikr noto'g'ri", deydi vazir.
Oliy taʼlim vaziri Qoʻngʻratbay Sharipovning soʻzlariga koʻra, Oʻzbekistonda oliy taʼlim muassasalariga kirish uchun oʻtish ballini (56,7) ololmaganlar ulushi kamayib bormoqda. U bu tendentsiyani maktablardagi bilim darajasining yaxshilanishi bilan bogʻladi. Uning soʻzlariga koʻra, oliy taʼlimga talab taxminan 30% ni tashkil qiladi.

Oliy ta'lim, fan va innovatsiya vaziri Qo'ng'ratbay Sharipov oliy ma'lumot hamma uchun zarur degan fikr noto'g'ri ekanligini aytdi. Bu bayonot 14-avgust kuni Toshkentda bo'lib o'tgan xalqaro konferensiyada aytilgan, deb xabar beradi Gazeta.
Sharipovning so'zlariga ko'ra, so'nggi to'rt yil ichida davlat universitetlariga kirish imtihonlarida minimal 56,7 balldan o'ta olmagan abituriyentlar soni 46% dan 34% gacha kamaydi.
Vazir shunday ta'kidladi: "Barcha o'rta maktab bitiruvchilari oliy ma'lumotga ega bo'lishi kerak degan fikr noto'g'ri. Mehnat bozorida oliy ma'lumotli mutaxassislarga talab taxminan 30% ni tashkil qiladi. Bu holat nafaqat O'zbekistonda, balki butun dunyoda kuzatilmoqda. Yoshlarning qolgan 70% o'rta maxsus ma'lumot olishlari mumkin".
Qongratbay Sharipov ham ijobiy tendentsiyani qayd etdi: "So'nggi to'rt yil ichidagi natijalarning yaqinda tahlili shuni ko'rsatdiki, 56,7 balldan yuqori ball to'plagan abituriyentlar ulushi 74% ga yetdi. Past ball olgan yoshlar soni yildan-yilga kamayib bormoqda, bu ijobiy tendentsiya. Bu maktab ta'limi sifatining yaxshilanishi va ta'lim tizimidagi o'zgarishlardan dalolat beradi."
2025-yilda o'tish ballini ololmaganlar foizi 41,29% ni, 2024-yilda esa 46,9% ni tashkil etdi.
Vazirning so'zlariga ko'ra, asosiy vazifalardan biri kelajakda yoshlar ishsizligining oldini olish uchun mehnat bozori talablariga javob beradigan kadrlarni tayyorlashdir.
"Bu yil [universitetlarda] 36 000 ta grant o'rni ajratildi. Bundan tashqari, qariyb 200 000 talaba shartnoma asosida o'qiydi. Bu raqamlar Iqtisodiyot [va Moliya vazirligi] tomonidan taqdim etilgan mehnat bozori ehtiyojlariga asoslangan. Biz o'qish yo'nalishlari va qabul soni bo'yicha aniq ko'rsatkichlarni oldik", deb tushuntirdi Sharipov.
Vazir shuningdek, universitetlar mehnat bozorining hozirgi ehtiyojlaridan kelib chiqqan holda yangi dasturlarni ochayotganini e'lon qildi. 2026-yilda 323 000 dan ortiq kishi davlat universitetlarini bitirdi. Iyul oyida Qo'ng'ratbay Sharipov parlamentga 2027-yilda 390 000 dan ortiq bitiruvchi mehnat bozoriga kirishi kutilayotgani haqida ma'lumot berdi.
2018-yilda Ta'lim muassasalariga qabul qilish bo'yicha davlat komissiyasi davlat granti asosida universitetlarga qabul qilish uchun minimal o'tish ballini 68 ball (maksimal 189 ballning 36%), pullik talabalar uchun esa 56,7 ball (30%) qilib belgiladi.
2024-yilda universitetga kirish imtihonlari uchun minimal o'tish balli 56,7 balldan 75,6 ballgacha, sog'liqni saqlash, huquq, biznes va boshqaruv sohalari uchun esa 94,5 ballgacha oshishi e'lon qilindi. Biroq, bu o'zgarishlar hali kuchga kirmadi.
Kirish imtihonlaridan o'ta olmagan abituriyentlar qabul paytida tanlangan bakalavr darajasi dasturlaridan birida superkontrakt asosida o'qish imkoniyatiga ega.

