BMT: AQShning narkotiklar tashishda gumon qilingan qayiqlarga bergan zarbalari insoniyatga qarshi jinoyat boʻlishi mumkin
Hisobotda aytilishicha, kamida 68 marta sodir etilgan bu hujumlar oʻzini himoya qilish maqsadida boʻlmagan.
BMT: AQShning narkotik tashishda gumon qilingan qayiqlarga bergan zarbalari insoniyatga qarshi jinoyatlarga tenglashishi mumkin
BMT maʼruzasida aytilishicha, AQShning yaqinda narkotik moddalar olib ketayotgani taxmin qilingan qayiqlarga bergan havo zarbalari xalqaro huquqni buzgan va insoniyatga qarshi jinoyatlarga tenglashishi mumkin.
Maxsus maʼruzachi Ben Saul tomonidan tayyorlangan hisobotda qayd etilishicha, oʻtgan yilning sentyabr oyidan beri Karib havzasi va Tinch okeanida, AQSh hududiy suvlaridan tashqarida AQSh tomonidan kamida 68 ta zarba berilgan va buning oqibatida 220 dan ortiq kishi halok boʻlgan.
Saulning soʻzlariga koʻra, nishonlar terrorchi guruhlar aʼzosi sifatida aniqlangan taqdirda ham, ular AQShga qarshi xalqaro huquq doirasida oʻzini himoya qilish huquqini faollashtiradigan qurolli hujum uyushtirmagan.
Hisobot AQSh harbiylari Karib dengizidagi kemaga berilgan zarba natijasida toʻrt kishi halok boʻlganini maʼlum qilganidan ikki kun oʻtib eʼlon qilindi.
«Tasdiqlangan razvedka maʼlumotlari kemaning narkotrafikda faol ishtirok etganini koʻrsatdi. Operatsiya natijasida toʻrt nafar narkoterrorchi yoʻq qilindi», — deyiladi mintaqadagi AQSh kuchlariga qoʻmondonlik qiluvchi Southcom bayonotida. Ushbu bayonotga xira videotasvir ham ilova qilingan.
Biroq, BMT Inson huquqlari boʻyicha kengashi tomonidan dushanba kuni eʼlon qilingan maʼlumotnomada Saul shunday dedi: «Bunday hujumlar yashash huquqini buzgan holda amalga oshirilgan seriyali suddan tashqari qotilliklar hisoblanadi, chunki ular milliy yoki shaxsiy oʻzini himoya qilish, xalqaro gumanitar huquq, xalqaro dengiz huquqi, giyohvandlik vositalariga qarshi kurash konventsiyalari yoki xalqaro aksilterror huquqi doirasida oqlanmagan».
«223 kishining oʻlimiga sabab boʻlgan 68 ta hujum xalqaro odat huquqiga koʻra insoniyatga qarshi qotillik jinoyatlarini tashkil etgan deb hisoblash uchun asosli dalillar mavjud», — deya xulosa qildi Saul.
Mudofaa vaziri Pit Xegset avvalroq ushbu keng koʻlamli operatsiyadan maqsad «yarim sharimizdan narkoterrorchilarni yoʻq qilish» va AQShni «odamlarimizni oʻldirayotgan giyohvand moddalardan» himoya qilish ekanini aytgan edi.
AQSh harbiylari «Southern Spear» («Janubiy nayza») deb nomlangan operatsiyani sentyabr oyi boshida boshlagan edi.
Shunga qaramay, rasmiylar nishonga olingan kemalarning kontrabanda bilan shugʻullanganiga oid uzil-kesil dalillarni taqdim etmagan.
Ekspertlar boshidanoq zarbalarning qonuniyligini shubha ostiga olishgan, bu esa birinchi navbatda fuqarolari nishonga olingan Lotin Amerikasi yetakchilarining keskin tanqidiga sabab boʻlgan edi.
Biroq, oʻsha paytda Venesuela rahbari boʻlgan va zarbalarga qarshi chiqqan Nikolas Maduro shu yilning boshida poytaxt Karakasda tunda amalga oshirilgan dramatik va juda bahsli reyd paytida AQSh kuchlari tomonidan qoʻlga olindi.
«Southern Spear» operatsiyasining yana bir ashaddiy tanqidchisi, Kolumbiyaning oʻsha paytdagi soʻl qanot prezidenti Gustavo Petro iyun oyidagi prezidentlik saylovlarida Tramp tomonidan qoʻllab-quvvatlangan nomzod gʻalaba qozonganidan keyin avgust oyida lavozimidan ketdi.