«Yangi binolar qurishning oʻzigina muhim emas». Qonunchilik palatasida taʼlim sifati muhokama qilindi

«Faqat yangi binolar qurish muhim emas». Qonunchilik palatasida taʼlim sifati muhokama qilindi

Qonunchilik palatasi deputati Dilnoza Azizova taʼlimni byudjetdan moliyalashtirish hajmining oshishi Oʻzbekistonda oʻqitish sifati va pedagoglar darajasiga qanchalik taʼsir koʻrsatayotgani masalasini koʻtardi. Muhokama 15 sentyabr kuni 2026 yilning birinchi yarim yilligi uchun davlat byudjeti ijrosi toʻgʻrisidagi hisobotni koʻrib chiqish chogʻida boʻlib oʻtdi.

Ushbu davrda taʼlim sohasiga 49,5 trln soʻm yoʻnaltirildi. Azizova moliyalashtirishning oʻsishi, shuningdek, maktab va bogʻchalar qurilishi sohaning ustuvorligidan dalolat berishini taʼkidladi, biroq uning fikricha, eʼtiborni nafaqat moddiy bazaga qaratish lozim.

«Partiyamiz eʼtiborida turgan yana bir masala bor — bu taʼlim va kadrlar sifati. Ota-ona farzandini maktab yoki bogʻchaga yuborar ekan, davlat taʼlim tizimiga nafaqat uning oʻqishi va tarbiyasini, balki amalda shu vaqt ichida uning hayotini ham ishonib topshiradi», — dedi deputat.

U ijtimoiy tarmoqlarda xabar qilinayotgan va jamoatchilikning noroziligiga sabab boʻlayotgan pedagoglarning bolalarga nisbatan salbiy munosabati holatlariga eʼtibor qaratdi.

«Shunday ekan, biz nafaqat yangi binolar va moddiy sharoitlarga, balki bola bilan ishlaydigan, unga gʻamxoʻrlik koʻrsatadigan, uni halollikka, Vatanga va qadriyatlarimizga sadoqatga oʻrgatadigan loyiq pedagogning bilimi, kasbiy mahorati, masʼuliyati va maʼnaviy salohiyatiga koʻproq eʼtibor qaratishimiz kerak», — dedi u.

Azizova Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirligi natijalarni baholashning aniq metodologiyasi va mezonlarini ishlab chiqqanmi, shuningdek, ajratilgan 49,5 trln soʻm aynan taʼlim sifati nuqtai nazaridan qanday samara berayotgani bilan qiziqdi.

«Eng muhimi — bugun ajratilayotgan mablagʻlarni ertangi kunning bilimli, halol, vatanparvar va mustaqil fikrlaydigan avlodiga aylantira olamizmi?» — deb soʻradi deputat.

Maktabgacha va maktab taʼlimi vaziri oʻrinbosari Temurjon Komilov byudjet mablagʻlarining samaradorligini baholash uchun tizimda 6 ta byudjet dasturi va 36 ta maqsadli indikator belgilanganini maʼlum qildi.

Uning soʻzlariga koʻra, ushbu koʻrsatkichlar nafaqat moddiy-texnika bazasi holatini, balki taʼlim sifatini, pedagoglar malakasini, bitiruvchilarning oliy oʻquv yurtlariga kirishini va oʻqituvchilarning sifat tarkibi oʻzgarishini ham baholaydi. Byudjet dasturlari va indikatorlari natijalari parlamentning tegishli qoʻmitalari bilan muntazam ravishda muhokama qilib boriladi.

Vazirlik vakili koʻrsatkichlardan biri sifatida bitiruvchilarning natijalarini keltirdi.

«Agar bu yilgi 450 mingga yaqin bitiruvchiga qaraydigan boʻlsak, ularning oʻrtacha balli 91,6 ni tashkil etdi. Oʻtgan yilga nisbatan u 11,6 ballga oshdi», — dedi u.

Milliy yoki xalqaro sertifikatlarga ega boʻlgan maktab oʻquvchilari soni 56 mingdan oshdi.

Vazirlik maʼlumotlariga koʻra, olti-yetti yil avval oliy toifali oʻqituvchilar ulushi taxminan 5−6 foizni tashkil etgan. 2026 yil 1 sentyabrga kelib u 14 foizga yetdi, birinchi toifali pedagoglar ulushi esa 22 foizga yaqinlashdi.

«Dinamika oʻsib bormoqda. Bu taʼlim sifatida qanday aks etayotganiga koʻplab misollar keltirish mumkin», — dedi Komilov.

U shuningdek, 1 sentyabrga kelib oʻzbekistonlik maktab oʻquvchilari nufuzli xalqaro olimpiadalarda 230 ga yaqin medalni qoʻlga kiritganini maʼlum qildi. Taqqoslash uchun vazirlik vakili ikki yil avval ularning soni 100 dan ortiq boʻlganini koʻrsatib oʻtdi.

Deputatning halollik, vatanparvarlik va mustaqil fikrlaydigan insonlarni tarbiyalash haqidagi savoliga javob berar ekan, vazirlik vakili tegishli metodologiya mavjudligini va u bolalarning yosh hamda psixologik xususiyatlarini hisobga olishini taʼkidladi.

Boshlangʻich sinflar uchun asosiy urgʻu xulq-atvor qoidalari, odob-axloq va ijtimoiy muloqotning boshlangʻich koʻnikmalariga qaratiladi. Yuqoriroq sinf oʻquvchilari uchun — halollik va ijtimoiy munosabatlarga, yuqori sinf oʻquvchilari uchun esa — mustaqil fikrlash, huquqiy ong va faol fuqarolik pozitsiyasiga qaratiladi.

Komilovning soʻzlariga koʻra, ushbu yoʻnalishlar «Tarbiya» fani, sinfdan tashqari mashgʻulotlar va «Kelajak soati» doirasidagi qoʻshimcha kontentga kiritilgan.

Vazirlik vakili pedagogik kadrlar sifatiga alohida toʻxtalib oʻtdi.

Shu yildan boshlab tajriba tariqasida oʻqituvchilarni saralashning yangi tizimi yoʻlga qoʻyildi. U har bir hududning bittadan tumanida, shuningdek, Buxoro viloyatining barcha 13 ta tumanida amal qilmoqda.

«Ochiq platformada pedagoglarni saralash test sinovlari va suhbat asosida yoʻlga qoʻyilgan», — dedi vazirlik vakili.

Tajriba yakunlari sarhisob qilingach, vazirlik maʼlumotlarni parlamentga taqdim etishni, soʻngra tizimni bosqichma-bosqich mamlakatning qolgan hududlariga ham tatbiq etishni rejalashtirmoqda.