UzAuto Motors xususiylashtirilishi qaysi bosqichda va qaysi mamlakatlar kompaniyalari uni sotib olishga qiziqish bildirmoqda
AKSh, Janubiy Koreya va Xitoy kompaniyalari UzAuto Motors privatizatsiyasiga qiziqish bildirdi. Davaktiv hozircha sotuv strategiyasini ishlab chiqmoqda va ochiq xalqaro savdolar oʻtkazishni vaʼda qilmoqda. Shu bilan birga, General Motors texnologik litsenziyasi 2027 yilgacha amal qiladi.
UzAuto Motors xususiylashtirilishi kaysi bosqichda va sotib olishga qaysi mamlakatlar kompaniyalari qiziqish bildirmoqda
AQSh, Janubiy Koreya va Xitoy kompaniyalari UzAuto Motors va UzAuto Motors Powertrain’ni xususiylashtirishga qiziqish bildirdi. Bu haqda 8 oktyabr kuni boʻlib oʻtgan matbuot anjumanida Davlat aktivlarini boshqarish agentligi (DABA) direktori Sohibjon Murodov maʼlum qildi.
UzAuto Motors’ning xitoylik investorga sotilishi mumkinligi haqidagi savolga javob berar ekan, u shunday dedi:
«Bugungi kunda bizga takliflar tushmoqda. Xususan, Amerika, Janubiy Koreya va Xitoy kompaniyalari qiziqish bildirdi».
Shu bilan birga, DABA rahbari potentsial xaridorlarning bayonotlarini korxonani allaqachon ulardan biriga topshirishga qaror qilinganining belgisi deb hisoblamaslikka chaqirdi.
«Jamoatchilikka va UzAuto Motors xususiylashtirilishiga qiziqayotganlarning barchasiga yetkazishingizni soʻragan boʻlardim: agar qaysidir kompaniya bugun korxonani sotib olmoqchi ekanini aytsa, bu biz uni aynan shu kompaniyaga sotamiz degani emas», — deb taʼkidladi Murodov.
Uning soʻzlariga koʻra, bunday taxminlar raqobatni yomonlashtirishi mumkin, chunki ular boshqa ishtirokchilarda boʻlajak savdolar shartlari haqida notoʻgʻri tasavvur paydo qilishga qodir.
«Jarayon biror-bir alohida kompaniyaga yoʻnaltirilmagan. Bu ochiq xalqaro savdolar boʻladi», — dedi agentlik rahbari.
Murodov qiziqish bildirgan kompaniyalar nomini aytmadi va ulardan rasmiy takliflar tushgani yoki gap dastlabki murojaatlar haqida ketayotganiga aniqlik kiritmadi.
DABA direktori UzAuto Motors va UzAuto Motors Powertrain’ni sotishga tayyorgarlik taxminan ikki yil oldin boshlanganini maʼlum qildi.
Uning soʻzlariga koʻra, 2025 yilda xususiylashtirishdan oldingi tayyorgarlik uchun tanlov asosida xalqaro konsalting kompaniyasi jalb qilingan. U tahliliy materiallar tayyorlash, tekshiruvlar oʻtkazish va xususiylashtirish boʻyicha takliflar ishlab chiqish bilan shugʻullanmoqda.
«Biz bu kompaniyani tanladik, chunki bir qator boshqa xalqaro konsultantlardan farqli oʻlaroq, u jahon avtomobil bozoridagi yirik bitimlarni tuzishda ishtirok etgan, bu sohani yaxshi biladi va tegishli mutaxassislarga ega», — deb tushuntirdi Murodov.
Hozirda, uning soʻzlariga koʻra, agentlik xususiylashtirish stsenariysini, jumladan, bosqichlar ketma-ketligi va ularni oʻtkazish muddatlarini ishlab chiqmoqda.
Keyingi qadam bevosita savdolarni tashkil etish uchun xalqaro konsultantni tanlash boʻlishi kerak. Soʻngra aktivlarni xalqaro baholash va kompleks tekshiruv (due diligence) koʻzda tutilgan.
Bundan keyin DABA xalqaro axborot kanallari, shuningdek, Oʻzbekiston va xorijiy OAV orqali sotuv haqida eʼlon qilishni rejalashtirmoqda.
«Investorlar qiziqish bildirganidan soʻng, ularni tekshirish oʻtkaziladi. Keyin biz majburiy boʻlmagan takliflarni, keyingi bosqichda esa majburiy takliflarni olamiz. Shundan soʻng eng yaxshi takliflarni taqdim etgan investorlar bilan muzokaralar boshlanadi», — deb xabar berdi agentlik rahbari.
Murodov muzokaralar davomida nafaqat taklif etilgan narx, balki davlatning talablari, jumladan, amaldagi litsenziya shartlari, ularning amal qilish muddatlari va alyans kelishuvlari qoidalari ham hisobga olinishini taʼkidladi.
«Bir qator shartlar bor va ularning barchasi eʼlon qilinadi. Ular asosida muzokaralar olib boriladi, sotuv borishi haqidagi maʼlumotlar esa eʼlon qilib boriladi», — dedi u.
Shu bilan birga, DABA rahbari savdolar aynan qachon boshlanishi, davlat sotuvdan qancha olishni moʻljallayotgani va ikki korxona birgalikda yoki alohida realizatsiya qilinishiga aniqlik kiritmadi.
Gap UzAuto Motors aktsiyalarining 99,7 foizini va UzAuto Motors Powertrain aktsiyalarining 100 foizini sotish haqida bormoqda.
UzAuto Motors Chevrolet brendi ostida avtomobillar ishlab chiqarish bilan shugʻullanadi. Kompaniya korxonalari Andijon va Xorazm viloyatlarida joylashgan.
UzAuto Motors Powertrain 2008 yildan beri Toshkent shahrining Sergeli tumanida avtomobil sanoati uchun dvigatellar va boshqa kuch agregatlarini ishlab chiqaradi.
Spot xabar berishicha, xususiylashtirish raqobat asosida oʻtkaziladi va unda qonunchilik talablariga javob beradigan har qanday investor ishtirok etishi mumkin boʻladi.
Idorada taʼkidlanishicha, alohida kompaniyalarga, jumladan, Amerikaning General Motors kompaniyasiga aktivni sotib olishda preferentsiyalar yoki imtiyozli huquq berilmaydi.
Sotishning yakuniy strategiyasi, shu jumladan ikki korxonani bir lot bilan realizatsiya qilish mumkinligi haqidagi masala xalqaro konsultantning takliflarini hisobga olgan holda belgilanishi kerak.
Boʻlajak xususiylashtirishning masalalaridan biri Amerikaning General Motors kompaniyasi bilan tuzilgan bitimlarning keyingi amal qilishi boʻlib qolmoqda.
UzAuto Motors’ning investorlar uchun 2025 yil noyabr oyidagi memorandumiga koʻra, «Uzavtosanoat» va General Motors oʻrtasida 2017 yil oktyabr oyida tuzilgan alyans bitimi muddatsiz amal qiladi. Shu bilan birga, GM’ning texnologik litsenziyasi 2017 yildan 2027 yilgacha boʻlgan davrga moʻljallangan. Hujjatda hamkorlik va uning hozirgi shartlari kelgusida saqlanib qolishi kafolatlanmagani qayd etilgan.
General Motors litsenziyasi kompaniyaga Amerika kontsernining muayyan avtomobil modellarini ishlab chiqarish, tegishli tovar belgilari va texnologiyalardan foydalanish, shuningdek, kelishilgan bozorlarda avtomobillarni sotish huquqini beradi. Litsenziya eksklyuziv boʻlmagan va boshqaga oʻtkazilmaydigan hisoblanadi.
Matbuot anjumani arafasida eʼlon qilingan Daryo’ga bergan intervyusida Murodov GM litsenziya bitimlarini uzaytirish imkoniyati xususiylashtirish strategiyasini ishlab chiqish doirasida koʻrib chiqilayotganini maʼlum qildi.
«Bu ham hisobga olinmoqda. Bu xususiylashtirish strategiyasining yoʻnalishlaridan biridir», — dedi u.
UzAuto Motors’ni xususiylashtirish rejalari bir necha yildan beri davlat darajasida muhokama qilinmoqda.
2022 yil aprel oyida prezident UzAuto Motors aktsiyalarining 10 foizigacha boʻlgan qismini ichki fond bozorida joylashtirishni va korxonaning qolgan ulushini, shuningdek UzAuto Motors Powertrain’ni strategik investorlarga sotish strategiyasini tayyorlashni topshirgan edi.
2026 yil aprel oyida prezident Shavkat Mirziyoyevga bir qator yirik davlat aktivlarini, jumladan UzAuto Motors va uning tarkibiga kiruvchi korxonalar, «Navoiazot» hamda issiqlik elektr stantsiyalarini xususiylashtirishga tayyorgarlik borishi haqida axborot berildi.
Yigʻilishda xususiylashtirish jarayonlarini va iqtisodiyotda davlat ishtirokini qisqartirishni jadallashtirish topshirildi.
Eslatib oʻtamiz, 2025 yil noyabr oyida Oʻzbekiston va AQSh milliardlab dollarlik bitimlarni, jumladan 5 mlrd dollarlik avtokomponentlar importi va Amerika kompaniyalarining UzAuto Motors xususiylashtirilishidagi ishtirokini muhokama qilish boʻyicha kelishuvlarni imzolagan edi.
Chevrolet avtomobillarini ishlab chiqaruvchi va sotuvchi kompaniyani 2026 yilning I choragida savdoga chiqarish rejalashtirilgan edi.