Uran xitoyliklarga oʻtdi
«Rosatom»ga Qozogʻistondan qoʻshimcha uran berish texnik jihatdan rad etildi, Xitoyniki esa maʼqullandi
Uran xitoyliklarga oʻtib ketdi
«Qazatomprom» aktsiyadorlari uranni «Rosatom»ning Rossiyadagi shoʻʼba korxonasiga sotishni maʼqullamadilar, ammo Xitoyning SNURDC kompaniyasiga yetkazib berishni maʼqulladilar.
«Qazatomprom» milliy kompaniyasi maʼlumlariga koʻra, «AXUM (aktsiyadorlarning navbatdan tashqari umumiy yigʻilishi) kun tartibidagi 1-masala boʻyicha «Qazatomprom» MAK» AJ manfaatdor boʻlgan va oʻzaro bogʻliq bitimlar bilan birgalikda yirik bitim hisoblangan bitimni, yaʼni: State Nuclear Uranium Resource Development Company Limited (SNURDC) kompaniyasi bilan tabiiy uran kontsentratlarini oldi-sotdi qilish boʻyicha spot shartnomasini tuzish toʻgʻrisida qaror qabul qilindi».
Ammo «Rosatom»ning shoʻʼba tuzilmasiga shartnoma tuzish rad etildi. «Kun tartibidagi 2-masala: «Qazatomprom» MAK» AJ manfaatdor boʻlgan yirik bitim — «Uranium Uan Grup» AJ kompaniyasi bilan U3O8 shaklidagi tabiiy uranni yetkazib berish shartnomasini tuzish toʻgʻrisida»gi masala boʻyicha qaror qabul qilinmadi, chunki ovoz beruvchi aktsiyalarning 88,34 foizi ovoz berishdan betaraf qoldi. Ushbu masala boʻyicha qaror qabul qilish uchun oddiy koʻpchilik ovoz talab qilinar edi», — deyiladi milliy kompaniya bayonotida. Shu bilan birga, agar 88,34% betaraf qolgan boʻlsa, 6,27% qarshi, 5,39% esa yoqlab ovoz bergan. Xitoy shartnomasini 88,63% aktsiyador qoʻllab-quvvatladi.
Soʻz aynan qaysi uran yetkazib berish haqida ketayotgani nomaʼlum. Ehtimol, aktsiyadorlar «Qazatomprom»ga tegishli boʻlgan qoʻshimcha uran hajmlarini sotishni koʻrib chiqishgan.
Rossiya yirik uran qazib oluvchilar qatoriga kirmaydi, Qozogʻiston esa «Rosatom» uchun asosiy manbalardan biridir. Shu bilan birga, Rossiya davlat korporatsiyasi Uranium One orqali respublikadagi toʻrtta qoʻshma korxonada ishtirok etadi va mamlakatdagi qazib olishda «Qazatomprom»ning oʻzidan keyin ikkinchi oʻrinni egallaydi — 21,3% yoki 5,5 ming tonna.
Xitoy, oʻz navbatida, Qozogʻiston bozoridagi oʻz pozitsiyalarini faol ravishda mustahkamlamoqda va, masalan, 2024 yilda Uranium One’dan bir nechta loyihalardagi ulushlarni sotib oldi. Natijada, Xitoyning Qozogʻiston qazib olish sanoatidagi ulushi 2025 yildayoq 8,6 foizni yoki 2,2 ming tonnani tashkil etdi.