Saudiya valiahdi Trampga ikki marta qo‘ng‘iroq qilib, husiylarga zarba berishni so‘radi
Saudiya valiahdi Trampga ikki bor qo‘ng‘iroq qilib, husiylarga zarba berishni so‘radi
Saudiya Arabistoni valiahd shahzodasi Muhammad bin Salmon 10-sentyabr kuni AQSH prezidenti Donald Tramp bilan ikki marta telefon orqali bog‘lanib, uni Yaman husiylariga qarshi zarbalar berishga undadi.
Murojaatda Eron tomonidan qo‘llab-quvvatlanadigan husiylarga Qizil dengizdagi muhim bo‘g‘ozga yaqinlashayotgan paytda hujum qilish so‘ralgan. Biroq Tramp bin Salmonning chaqirig‘ini qabul qilmagan. AQSH prezidenti ma’muriyati hozircha husiylarga qarshi bevosita aralashuvni rejalashtirmagan.
10-sentyabr kuni husiylar Qizil dengiz sohilidagi strategik shaharni egallab oldi. Ular Saudiya Arabistonining neft eksporti uchun muhim bo‘lgan Bob al-Mandab bo‘g‘oziga yaqinlashgani ortidan neft narxlari keskin ko‘tarildi.
AQSH Yamandagi mojaroning kuchayib borayotganidan xavotirda. Shu bilan birga, bevosita harbiy aralashuvdan qochishga urinib, Saudiya Arabistoniga ko‘makni kuchaytirmoqda.
### Saudiya va husiylar o‘rtasidagi keskinlik
Tomonlar o‘rtasidagi ziddiyat Saudiya Arabistoni iyul oyida Eron samolyotining Sana aeroportiga qo‘nishiga to‘sqinlik qilgach kuchaydi. Samolyot bortida Eronning sobiq oliy rahnamosi Oyatulloh Ali Xomanaiyning dafn marosimidan qaytayotgan yuqori martabali husiy amaldorlar bo‘lgan.
O‘sha paytda Muhammad bin Salmon Trampdan Sana aeroportiga zarba berish uchun siyosiy yordam so‘ragan, ammo harbiy yordam kerak emasligini aytgan. Tramp esa uni qo‘llab-quvvatlagan.
Shundan keyin husiylar Qizil dengizda Saudiya Arabistoni tankerlariga hujum qilib, qirollikning neft eksporti uchun muhim yo‘nalishga tahdid soldi. Keyinchalik hujumlar Saudiya Arabistonining energetika obyektlariga ham yo‘naltirildi.
Bunga javoban Saudiya va uning Yamandagi ittifoqchilari husiylarga havo va quruqlikdan zarbalar berdi. Saudiyaning AQSHdan harbiy harakat talab qilishi iyul oyida uning husiylar bilan mustaqil kurashishini aytganidan keskin farq qiladi. Biroq ziddiyat kuchaygani sari saudiyaliklar AQSHdan tobora ko‘proq yordam so‘ray boshlagan.
### Rad javobi
AQSHning harbiy va fuqarolik rasmiylari so‘nggi haftalarda saudiyalik hamkasblariga Tramp AQSH kuchlarini Eronga va Hormuz bo‘g‘oziga qaratishni buyurganini bildirgan. Uning ko‘rsatmasi yangi front ochilishining oldini olishni nazarda tutadi. Tramp rad javobini berganiga qaramay, AQSH Saudiya Arabistoniga husiylar va nishonlar haqidagi ma’lumotlarni taqdim etadi.
“Taxminan 200 nafar AQSH harbiy xizmatchisi allaqachon Saudiya Arabistonida bo‘lib, kinetik bo‘lmagan yordam ko‘rsatmoqda”, dedi rasmiy.
Tramp ma’muriyatining yuqori martabali rasmiysi AQSHning ustuvor vazifasi Qizil dengizni ochiq holda saqlash ekanini aytdi.
“Qo‘shma Shtatlar o‘zining asosiy milliy xavfsizlik manfaatlarini himoya qilishga, jumladan, Qizil dengizda kemalar qatnovi erkinligini ta’minlashga e’tibor qaratmoqda. Shu bilan birga, mintaqadagi hamkorlarimizga mintaqaviy xavfsizlik muammolarini boshqarish va hal etishda yetakchi rolni berishga intilmoqdamiz. Biz mintaqadagi barqarorlik masalalari yuzasidan Saudiya Arabistoni va Yaman Respublikasi hukumati bilan doimiy muloqotdamiz”, dedi rasmiy.