Oʻzbekistonda sud qarorisiz odamlarni 48 soatdan ortiq ushlab turish noqonuniy deb topildi

Oʻzbekistonda odamlarni sud qarorisiz 48 soatdan ortiq ushlab turish noqonuniy deb topildi

Oʻzbekiston Konstitutsiyaviy sudi shaxsni maʼmuriy tartibda uch sutkagacha, hujjatlari boʻlmagan taqdirda esa prokuror sanktsiyasi bilan oʻn sutkagacha ushlab turishga yoʻl qoʻyadigan normani Konstitutsiyaga zid deb topdi. Sud sud qarorisiz ushlab turish muddati 48 soatdan ortiq boʻlishi mumkin emasligini koʻrsatdi.

Gap Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksning 288-moddasi ikkinchi qismi haqida bormoqda. Ushbu norma chegara rejimini yoki davlat chegarasi orqali oʻtish punktlaridagi qoidalarni buzgan shaxslarga nisbatan qoʻllanilar edi.

Bu masala 22 sentyabr kuni Oliy Majlisning Inson huquqlari boʻyicha vakilining murojaati asosida koʻrib chiqildi. Murojaatda qayd etilishicha, 2025–2026 yillarda fuqarolardan 48 soatdan ortiq maʼmuriy ushlab turish holatlari boʻyicha oltita shikoyat kelib tushgan.

Konstitutsiyaning 27-moddasi shaxsni sud qarorisiz 48 soatdan ortiq ushlab turishni taqiqlaydi. Biroq nizolashilayotgan norma chegara rejimini buzgan shaxsni uch sutkagacha, shaxsini tasdiqlovchi hujjati boʻlmagan taqdirda esa prokuror sanktsiyasi bilan oʻn sutkagacha ushlab turishga imkon berardi.

Konstitutsiyaviy sud amaldagi tartibda ushlab turish muddatini 48 soatdan ortiqqa uzaytirish uchun sud qarorini olish nazarda tutilmaganini qayd etdi. Shu bois uch va oʻn sutkalik muddatlar konstitutsiyaviy kafolatga zid kelgan.

Sud prokurorni xabardor qilish yoki uning sanktsiyasi shaxsni 48 soatdan ortiq ushlab turish uchun zarur boʻlgan sud qarorining oʻrnini bosa olmasligini alohida taʼkidladi.

Yakunda Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksning 288-moddasi ikkinchi qismi prokuror sanktsiyasi bilan uch sutkagacha va oʻn sutkagacha ushlab turishni nazarda tutuvchi qismi boʻyicha Konstitutsiyaga nomuvofiq deb topildi.