Dunyo

Oʻrtoq olimlar, nomzodlik diplomli kretinlar…

Qurultoy deputati Iso Masih qozoq boʻlganligi haqidagi maʼlumotlar tarqalishidan xavotir bildirdi

Oʻrtoq olimlar, nomzodlikka ega kretinlar…

Qozogʻistonda ham, xuddi Ukrainadagi kabi, keyingi paytlarda jamiyatning marginal qismi tomonidan ishtiyoq bilan qabul qilinayotgan bemaʼni nazariyalarni ilgari surayotgan yangi toʻlqin olimlari sezilarli darajada koʻpaydi.

Masalan, professor Qayrat Zakiryanov Iso Masih qozoq boʻlganligini daʼvo qilib, «kz-postulat» va «kz-faktor» deb nomlangan tushunchalarni taklif qildi. U xuddi shu mantiqni Chingizxon, Aleksandr Makedonskiy va boshqa mashhur tarixiy shaxslarga ham tatbiq etib, ularning barchasi qozoq boʻlganini taʼkidlamoqda. Oʻz navbatida, ukrainalik tarixchi Valeriy Bebik Chingizxonning ukrain ildizlariga ega ekanligini daʼvo qiladi.

Qurultoy (Qozogʻistonning yangi bir palatali parlamenti) deputati Sholpan Karinova ijtimoiy tarmoqlarda Qozogʻiston tarixi haqida shu kabi shubhali maʼlumotlar tarqalayotganidan xavotir bildirdi.

«Bugungi kunda tarixiy ong nafaqat darsliklar va ilmiy ishlar orqali shakllanyapti. Ijtimoiy tarmoqlar va raqamli platformalarning taʼsiri ortib bormoqda. Ayniqsa, yoshlar TikTok, Instagram, YouTube kabi platformalar orqali koʻplab maʼlumotlarni olmoqda. Shu bois Qozogʻiston tarixi haqida qanday maʼlumotlar tarqatilayotgani, ularning manbasi nimada va ular jamiyatga qanday yetkazilayotgani masalasi tobora muhim ahamiyat kasb etmoqda. Afsuski, ijtimoiy tarmoqlarda tarixiy mavzulardagi shubhali va buzib koʻrsatilgan maʼlumotlar tez tarqalmoqda. Bunga oʻz vaqtida professional javob qaytarish va ishonchli maʼlumotlarni taqdim etish imkonini beruvchi tizimli mexanizm zarur», — dedi Karinova parlament yigʻilishida.

«Shuning uchun axborot makonidagi raqobat — bu milliy ongga taʼsir oʻtkazish uchun raqobatdir. Shu munosabat bilan hukumatdan soʻraymiz: milliy tarixiy ongni davlat axborot siyosatining ustuvor yoʻnalishlaridan biri sifatida belgilashni; Qozogʻiston tarixiga oid kontentning ilmiy asoslanganligi va ishonchliligini taʼminlovchi tizimni shakllantirishni; tarixiy xotira va milliy qadriyatlarni ommalashtiradigan zamonaviy medialoyihalarni qoʻllab-quvvatlashni; Qozogʻiston tarixini TikTok, Instagram, YouTube kabi platformalarda zamonaviy va tushunarli formatda ommalashtiruvchi loyihalarni amalga oshirishni; tarixga oid yolgʻon va buzib koʻrsatilgan maʼlumotlarga tezkor munosabat bildirishning samarali mexanizmini shakllantirishni», — deya qoʻshimcha qildi Karinova.

xabarchi’da cookie fayllari

Til va mavzu tanlovingizni eslab qolish hamda hozir saytni nechta odam o‘qiyotganini sanash uchun cookie fayllaridan foydalanamiz — bu hisob anonim, faqat brauzeringiz ochiq turganda saqlanadi va na siz bilan, na boshqa tashrif bilan bog‘lanmaydi. Ruxsatingiz bilan sayt qanday o‘qilishini ham o‘lchaymiz: Microsoft Clarity sahifa ko‘rishlari va ulardagi harakatlarni yozib boradi, o‘z hisobimiz esa qaytgan o‘quvchilarni sanaydi. Sizni tashriflar orasida taniydigan hech narsa siz qabul qilmaguningizcha o‘lchanmaydi.