«11 sentyabrda Nyu-Yorkda qahva ichish uchun toʻxtaganim hayotimni saqlab qoldi»
Pol Lilli 25 yil avval terrorchilik hujumlari boshlanganda nikoh toʻyining yilligi munosabati bilan Nyu-Yorkda boʻlgan edi.
**«11 sentyabrda Nyu-Yorkda qahva ichish uchun toʻxtaganim hayotimni saqlab qoldi»**
Dunyo 11 sentyabr terrorchilik xurujlaridan buyon 25 yilni yod etmoqda
11 sentyabr terrorchilik xurujlari paytida Nyu-Yorkda boʻlgan bir kishi, agar qahva ichish uchun toʻxtamaganida, samolyotlar urilgan vaqtda egizak minoralarda boʻlishi mumkinligini aytdi.
2001 yil 11 sentyabr tongida Al-Qoida terrorchilari tomonidan olib qochilgan toʻrtta samolyotdan ikkitasi Jahon savdo markaziga borib urilishi oqibatida 3000 ga yaqin kishi halok boʻlgan edi.
Oʻsha paytda Chippenhemdagi HSBC filiali menejeri boʻlgan Pol Lilli rafiqasi Vendi bilan toʻylarining 20 yilligi munosabati bilan Nyu-Yorkda edi.
«Hammasi boshlangan paytda biz egizak minoralar tomon ketayotgan edik», dedi u. «Agar rafiqam toʻxtab, qahva ichishni istamaganida, samolyotlar urilgan vaqtda biz, ehtimol, minoralarga juda yaqin joyda boʻlardik».
Lilli shunday dedi: «Bu juda gʻalati, chunki bizga samolyot minoralardan biriga urilganini aytishgani xuddi kechagidek tuyuladi.
Biz buni yengil samolyot deb oʻylagan edik.
Faqat ikkinchi samolyot borib urilganidan keyingina bu oddiy hodisa emasligini angladik».
Lilli ushbu voqealar uning hayotini oʻzgartirishiga yoʻl qoʻymaslikka harakat qilganini aytdi.
«Bu kabi vaziyatlarning hayot tarzingizga taʼsir qilishiga yoʻl qoʻya olmaysiz, aks holda uyingiz ostonasidan tashqariga chiqishga ham qoʻrqib qolasiz», dedi u.
Lilli va uning rafiqasi Vendi 11 sentyabrdan beri har besh yilda halok boʻlganlar xotirasiga hurmat bajo keltirish uchun Nyu-Yorkka borishadi.
Mariza Domizio ham hujumlar sodir boʻlgan kuni Nyu-Yorkda edi.
U 2003 yilda Bristolga koʻchib oʻtgan, ammo 2001 yil 11 sentyabrda Nyu-Yorkda boʻlgan.
«Uygʻondim va ishga ketmoqchi edim, pardalarni ochganimda ularning [egizak minoralarning] yonayotganini koʻrdim», dedi Domizio.
«Nima sodir boʻlayotganini tushunish uchun shunchaki boshqa odamlar bilan birga boʻlish, ular bilan gaplashish maqsadida qahvaxonaga yugurib chiqdim.
Bu juda dahshatli edi, hatto bugun ham bu men uchun xuddi besh yil oldin sodir boʻlgandek — juda yorqin xotira».
Oʻsha kuni uchinchi samolyot AQSh Mudofaa vazirligining Virjiniyadagi qarorgohi — Pentagonga borib urildi.
Hozirda Taunton yaqinidagi Blekdaunsda yashovchi, Markaziy razvedka boshqarmasining (MRB) isteʼfodagi razvedka zobiti Bob Eyers Pentagonda ishlayotgan baʼzi hamkasblarini yoʻqotdi.
«Oʻsha paytda biz keyin nima boʻlishini bilmasdik», dedi u.
«Men bilgan yagona narsa — hujumlar uchun kim javobgar boʻlsa, ulardan juda gʻazabda edim va ularni topishni istardim», dedi Eyers BBC Radio Somerset radiosiga.
«Men Pentagonda bir necha yil ishlaganman. Samolyot urilgan bino qismi baʼzi hamkasblarim ishlayotgan idora xonalari edi.
Ularning barchasi halok boʻldi».
Eyersning aytishicha, voqeadan keyin baʼzi odamlar MRB belgilarni oʻz vaqtida payqamagan deb hisoblashgan.
«Ammo ilgari bunaqa narsa hech qachon sodir boʻlmagan edi va samolyotlarning binolarga borib urilishi bilan bogʻliq xudkushlik missiyalarini tasavvur qilish qiyin edi», dedi Eyers.