Калифорния АҚШнинг 32 штатида ҳали ҳам қонуний бўлган болалар никоҳини тақиқлади
Губернатор Гэвин Ньюсом буни «Калифорния ёшларини ҳимоя қилиш бўйича анчадан бери кечиктириб келинаётган чора» деб атади.
Калифорния болалар никоҳини тақиқлади, бу амалиёт АҚШнинг 32 та штатида ҳали ҳам қонуний ҳисобланади
Бриттани Би ҳали ўсмирлик чоғида бир кишига турмушга чиққан эди.
Калифорния губернатори Гэвин Ньюсом АҚШнинг 32 та штатида ҳали ҳам қонуний бўлиб қолаётган ушбу амалиётга чек қўйишга қаратилган қонун лойиҳасини имзолаганидан кейин болалар никоҳини расман тақиқлади.
Янги қонун 1 январдан кучга кириши белгиланган бўлиб, унга кўра «Олтин штат»да никоҳдан ўтаётган ҳар қандай шахс 18 ёш ёки ундан катта бўлиши талаб этилади.
Ньюсом буни «ёш калифорнияликлар ва вояга етмаганларни ҳимоя қилиш бўйича анча кечиккан чора» деб таърифлади. У қонун ҳужжатини Кортни Стодден билан биргаликда имзолади, унинг ота-онаси у атиги 16 ёшлигида 50 ёшли Голливуд актёрига турмушга чиқишига рухсат берган эди.
Ушбу амалиётга чек қўйиш учун курашиб келаётган Стодден бу қадамни «ғалаба» деб атади ва болалар никоҳидан омон қолганлар «бу юкни кўтариши ҳеч қачон кутилмаслиги керак эди» деди.
Губернатор Гэвин Ньюсом қонунни «кечиккан» деб атади
Стодден «барча 50 та штатда болалар никоҳдан ҳимоя қилинмагунча курашишни давом эттиришини» айтди.
У 2011 йилда «Яшил миля» (The Green Mile), «Ўлдириш вақти» (A Time to Kill) ва «Мен Сэмман» (I Am Sam) фильмларидаги роллари билан танилган актёр Даг Хатчисонга турмушга чиққан эди, бу эса халқаро миқёсда баҳс-мунозараларга ва АҚШнинг бир нечта реалити-шоуларида, жумладан VH1 телеканалининг «Жуфтликлар терапияси» (Couples Therapy) кўрсатувида чиқишларига сабаб бўлганди.
Болалар никоҳидан омон қолган бошқа шахслар ҳам янги қонунни олқишладилар.
«Калифорния бугун дунёга аниқ хабар йўллади», деди собиқ бола-келин Бриттани Би BBC нашрига. «Барча болалар учун тизимли зўравонликдан озод бўлишлари мумкинлиги ҳақидаги умид хабари. Улар ўз йўлларини ўзлари танлашлари мумкинлиги ҳақида».
Би BBC нашрига берган интервьюсида зўравонлик содир этиладиган уйдан қочиш мақсадида 17 ёшида турмушга чиққанини, бироқ кейинчалик вояга етган эри томонидан зўравонликка учраганини айтди.
«Мен шунчаки бир қамоқхонадан бошқасига ўтгандим», деб тушунтирди у. «Одамлар менга буни ўз танловим деб айтишга журъат этишади — болалар, улар розилик бера олмайдилар».
Би ва болалар никоҳидан омон қолган бошқа шахслар йиллар давомида Калифорнияда ва бутун Америка Қўшма Штатларида болалар никоҳини тақиқлашга ҳаракат қилиб келишмоқда.
Тахминан ўн йил олдин бу амалиётга АҚШнинг ҳар бир штатида рухсат берилган эди, аммо борган сари кўпроқ штатлар ўз қонунларини ўзгартирди. Калифорния 2018 йилдан бери буни тақиқлаган 18-штат бўлди.
Калифорнияда никоҳ учун қонуний минимал ёш мавжуд эмас эди, бу эса болаларнинг ота-оналари рози бўлса ва судья никоҳни маъқулласа, турмуш қуришларига имкон берарди.
Шунингдек, 18 ёшга тўлмаган шахслар учун ажрашиш имконияти йўқ эди ва кўплаб қизлар зўравонлик ва тажовузкорликка асосланган муносабатлар тузоғида қолиб кетганликларини айтишади.
АҚШ бўйлаб болалар никоҳига чек қўйиш устида иш олиб борувчи «Ниҳоят занжирлардан халос бўлганлар» (Unchained At Last) ҳуқуқ ҳимояси гуруҳининг маълум қилишича, Калифорнияда ҳар йили 9000 га яқин қиз турмушга чиққан ва деярли барча болалар никоҳлари қизлар ва вояга етган эркаклар ўртасида содир бўлган.
Ҳуқуқ ҳимоячиларининг айтишича, АҚШдаги кўп одамлар болалар никоҳи жуда кўп штатларда қонуний эканлигини ёки бу зўравонлик айбловларига олиб келганини ҳатто англаб ҳам етмайдилар.
15 ёшида ўзидан деярли икки баравар катта эркакка турмушга чиқишга мажбур бўлганини айтган Сара Таснин BBC нашрига штатнинг ниҳоят болалар никоҳи тақиқланиши кераклигини тан олганини кўриш «ҳақиқатдан йироқдек» туюлганини айтди. Унинг сўзларига кўра, у бунинг учун лоббичилик фаолиятини 2017 йилда бошлаган.
У эри билан уюштирилган никоҳ куни эрталаб таништирилган.
«Мен унинг хотини бўлишга мажбур бўлдим ва ўша куни бутун ҳаётим ўзгариб кетди», деди у BBC нашрига. У кейинги йили, 16 ёшида она бўлди ва мактабни ташлади.
«Ушбу қонун лойиҳасининг амалга ошишини кўриш марафондек бўлди», деди Таснин. «Мен шунчаки Калифорнияда 2027 йил 1 январдан кейин болалар никоҳдан ўта олмаслигидан миннатдорман».