Эрон ва араб давлатларининг Ҳормуз бўйича учрашуви қолдирилди

**Эрон ва араб давлатларининг Ҳормуз бўйича учрашуви қолдирилди**

Уммон 14-сентябр куни Эрон ва Форс кўрфази мамлакатлари ўртасида ўтказилиши керак бўлган учрашув кейинга сурилганини маълум қилди. Ушбу музокара Яқин Шарқдаги урушнинг энг кескин нуқтасига айланган Ҳормуз бўғозига бағишланиши керак эди.

Эрон Ташқи ишлар вазирлиги Уммон мезбонлик қиладиган учрашув ҳақида аввалроқ хабар берган эди. Унда жаҳон нефт ва газ оқими учун ниҳоятда муҳим бўлган бўғознинг келажаги муҳокама қилиниши режалаштирилганди.

Теҳрон музокарада Ироқ ва Кўрфаз давлатлари қатнашишини билдирган, бироқ айнан қайси мамлакатлар келишини очиқламаган эди. Минтақадаги ҳеч бир давлат иштирокини тасдиқламади, Баҳрайн эса учрашувга бормаслигини айтди.

“Душанба куни Салала шаҳрида ўтказилиши керак бўлган минтақавий учрашувни кейинроққа қолдиришга қарор қилинди. Бу конструктив мулоқот учун мос шароит яратиш мақсадида қилинди”, дейилади Уммон ахборот агентлиги хабарида.

Уммон ташқи ишлар вазири Бадр ал-Бусаийдий Х саҳифасида баёнот берди. У минтақада барқарорлик ва узоқ муддатли ҳамкорликни таъминлайдиган мулоқотни қўллаб-қувватлашда давом этишини айтди.

АҚШ ва Исроил 28-феврал куни Эронга зарба берганидан сўнг минтақада кенг кўламли уруш бошланди. Эрон Ҳормуз бўғозини ёпиб қўйди, кейинроқ АҚШ Теҳронга қарши денгиз блокадасини жорий этди. Июн ойида Вашингтон ва Теҳрон ўртасида тузилган муваққат келишув Ҳормуз бўйича келишмовчиликлар сабаб барбод бўлди.

Яқин Шарқдаги уруш бошланганига олти ойдан ошди. Ҳормуз ёпиқ бўлгани сабаб нефт нархи ошишда давом этмоқда ва шу ҳафтада бир баррели 100 доллардан ошиб кетди. Уммон ва Эрон бир неча ҳафтадан бери ушбу муҳим сув йўлини бошқариш масаласини муҳокама қилмоқда.

Урушдан олдин бўғоздан ўтиш эркин эди. Ҳозир эса Эрон кемалардан рухсат олишни талаб қилмоқда ва хизмат ҳақи ундириш механизмини кўриб чиқмоқда. Талабга бўйсунмаган кемаларга Эрон мунтазам равишда зарба бермоқда. АҚШ эса Теҳроннинг бўғоз устидан назоратига қаршилик кўрсатиш учун Эрон қирғоқларини вақти-вақти билан бомбардимон қилмоқда.

**Уммон Ҳормузни четлаб ўтадиган муқобил газ йўлларини таклиф этмоқда**

Уммон энергетика вазири газ ишлаб чиқарувчилар ва савдогарлар йиғилишида баёнот берди. У суюлтирилган табиий газ (СТГ) экспорти учун Ҳормуз бўғозини четлаб ўтадиган муқобил йўллар кераклигини айтди. Бунга Кўрфаздаги кўп ойлик низо сабабли ташувларнинг бузилиши туртки бўлди.

“Келинг, муқобил экспорт вариантларини топамиз. Шимол орқали, Уммон ёки Яман орқали бўлсин. Ресурсларни минтақадан олиб чиқиш вариантларини кўпайтиринг”, деди Уммон энергетика ва минерал ресурслар вазири Салим ал-Ауфий 14-сентябр куни Бангкокдаги Гастеч конференсиясида.

Бу баёнот Аднос Гас Плс компанияси Ҳормуздан ташқарида янги СТГ экспорт иншооти қуришни кўриб чиқаётган бир пайтда янгради. Тинчлик даврида бу бўғоз орқали дунё суюлтирилган газининг бешдан бир қисми ташиларди. Уммон ҳозирда мамлакат шарқида битта СТГ экспорт заводини бошқармоқда ва у Ҳормузга боғлиқ эмас.