«Yashil makon»dan uglerod xabigacha. Oʻzbekiston Koreyaga «yashil» hamkorlikning yangi formatini taklif qildi

«Yashil makon»dan uglerod xabigacha: Oʻzbekiston Koreyaga «yashil» hamkorlikning yangi formatini taklif qildi
Oʻzbekiston Markaziy Osiyo mamlakatlari va Janubiy Koreyaning choʻllanishga qarshi kurashish, degradatsiyaga uchragan yerlarni qayta tiklash va oʻrmon loyihalarini rivojlantirish borasidagi saʼy-harakatlarini birlashtirish tashabbusi bilan chiqdi. Takliflar qatorida «Markaziy Osiyo yashil belbogʻi», mintaqaviy uglerod xabi va saksovul oʻrmonlarini asrash boʻyicha yagona dastur bor.
Ushbu tashabbuslar Koreya Respublikasida boʻlib oʻtgan Oʻrmon va iqlim masalalari boʻyicha Koreya-Markaziy Osiyo vazirlar forumi va Vazirlar muloqotida yangradi. Uchrashuvlarda Oʻzbekiston nomidan Prezidentning ekologiya masalalari boʻyicha maslahatchisi, Ekologiya va iqlim oʻzgarishi boʻyicha milliy qoʻmita raisi Aziz Abduhakimov ishtirok etdi.
Muzokaralar davomida Oʻzbekistondagi ekologik loyihalar natijalari taqdim etildi. «Yashil makon» umummilliy loyihasi doirasida mamlakatda bir milliarddan ortiq koʻchat ekildi. Ushbu davr mobaynida koʻkalamzorlashtirish darajasi 8 foizdan 14 foizgacha oshdi, 2030 yilga borib esa uni 30 foizga yetkazish rejalashtirilgan.
Orolboʻyi hududida ham salmoqli ishlar amalga oshirilmoqda. Orol dengizining qurigan tubida qariyb ikki million gektar maydonda oʻrmonzorlar barpo etildi. Jahon banki koʻmagida oʻrmon landshaftlarini qayta tiklash va ekoturizm infratuzilmasini rivojlantirish loyihasi ham amalga oshirilmoqda.
Vazirlar muloqoti doirasida Oʻzbekiston «Koreya — Markaziy Osiyo: yashil hamkorlik» yangi formatini yaratishni va «Markaziy Osiyo yashil belbogʻi» tashabbusini amaliy roʻyobga chiqarishga oʻtishni taklif qildi. Janubiy Koreya, UNCCD va Osiyo oʻrmon hamkorligi tashkiloti (AFoCO) bilan birgalikda pilot hududlarni, shuningdek, moliyalashtirish muddatlari va mexanizmlarini belgilash taklif etilmoqda.
Saksovul oʻrmonlariga alohida eʼtibor qaratildi. Oʻzbekiston ularni asrash va modernizatsiya qilish boʻyicha mintaqaviy dastur ishlab chiqishni taklif qildi. Unga genetik tadqiqotlar, zamonaviy urugʻchilik texnologiyalari, sunʼiy yoʻldosh orqali monitoring va sunʼiy intellekt kiradi. Bundan tashqari, Saksovulzorlarning yagona raqamli atlasini yaratish rejalashtirilgan.
Yana bir tashabbus yerlarni qayta tiklashga investitsiyalarni jalb qilish bilan bogʻliq. Oʻzbekiston Koreya kompaniyalari va moliyaviy institutlari ishtirokida mintaqaviy uglerod xabini tashkil etishni taklif qildi.
Shuningdek, BMTning Choʻllanishga qarshi kurash toʻgʻrisidagi konventsiyasi va BMTning Iqlim oʻzgarishi toʻgʻrisidagi hadli konventsiyasi bilan hamkorlikda Arid Lands Carbon Standard standartini ishlab chiqish taklif etilmoqda. U choʻl va qurgʻoqchil hududlarda uglerod loyihalarini amalga oshirishning oʻziga xos xususiyatlari va yuqori qiymatini hisobga olishi kerak.
Uchrashuv yakunlariga koʻra, Green University huzuridagi Choʻllanishga qarshi kurashish va choʻl iqtisodiyotini rivojlantirish ilmiy-tadqiqot instituti mintaqaviy ilmiy-amaliy platforma sifatida belgilandi. Ushbu bazada Janubiy Koreya va Markaziy Osiyo mamlakatlari olimlari ishtirokida qoʻshma tadqiqotlar, dala sinovlari va pilot loyihalarni amalga oshirish rejalashtirilgan.
Yashil rivojlanish va iqlim oʻzgarishiga moslashish sohasidagi hamkorlik tashabbusi Shavkat Mirziyoyev tomonidan Seulda boʻlib oʻtgan birinchi «Markaziy Osiyo – Koreya Respublikasi» sammitida ilgari surilgan edi. U Markaziy Osiyo va Koreya oʻrtasida iqlim va uglerod sherikligi formatini ishga tushirishni taklif qilgandi.

