Xitoy «sunʼiy quyosh» qurilishining hal qiluvchi bosqichiga oʻtdi
Xitoyda BEST eksperimental termoyadroviy qurilmasining asosiy tizimlarini oʻrnatish boshlandi. Loyiha boʻyicha rejalashtirilgan ishlarning yarmidan koʻpi bajarilgan. Qurilishni 2027-yilgacha yakunlash, 2030-yil atrofida esa deyteriy va tritiy sintezidan energiya olishni namoyish etish koʻzda tutilgan.
Xitoy «sunʼiy quyosh» qurilishida hal qiluvchi bosqichga chiqdi
BEST - Burning Plasma Experimental Superconducting Tokamak - Xitoyning sharqidagi Anxoy provinsiyasi maʼmuriy markazi Xefey shahrida barpo etilayotgan eksperimental oʻta oʻtkazuvchan tokamakdir.
«Sunʼiy quyosh» deb ataladigan ushbu loyiha boshqariladigan termoyadroviy sintezni tadqiq etishga yoʻnaltirilgan. Uning vazifasi — Quyosh energiyasining asosi boʻlgan yadro sintezi tamoyilidan Yerda energiya olish uchun foydalanish imkoniyatlarini sinab koʻrish.
Xabarda aytilishicha, qurilma uchun moʻljallangan majmua rasman foydalanishga topshirilgan. Ammo termoyadroviy qurilmaning oʻzida asosiy tizimlarni yigʻish ishlari hali ham davom etmoqda.
Iyul oyidan beri qurilish maydoniga bir nechta muhim komponentlar olib kelindi. Ularni oʻrnatish bosqichma-bosqich amalga oshirilmoqda.
Hozir vakuum kamerasi, kriogen ekran, toroidal magnit tizimlari va boshqa yuqori aniqlikdagi ichki qismlar montaj qilinmoqda. Shu bilan qurilmaning asosiy qismi qurilishning eng masʼuliyatli bosqichiga kirdi.
Vakuum kamerasi termoyadroviy sintez jarayoni kechadigan ishchi muhit vazifasini bajaradi.
Kriogen ekran issiqlik uzatilishini cheklab, sovitiladigan qismlarni himoya qilishga xizmat qiladi.
Toroidal magnit tizimlari esa kuchli magnit maydon hosil qiladi. Bu maydon yuqori haroratli plazmani ushlab turib, uning reaktor devorlariga tegishining oldini oladi.
BEST qurilishini 2027-yilgacha yakunlash rejalashtirilgan. Keyingi maqsad — taxminan 2030-yilda deyteriy va tritiy sintezi natijasida energiya olishni namoyish etish.
Loyiha boshqariladigan yadro sintezi yordamida sanoat miqyosida elektr energiyasi ishlab chiqarishning prinsipial imkoniyatini tekshirishga qaratilgan.
Bu hozircha eksperimental qurilma boʻlib, qurilishning tugallanishi tijoriy elektr taʼminotining darhol boshlanishini anglatmaydi.