SUI bumi eksportni oshirishi ortidan Xitoyning iqtisodiy oʻsishi jadallashdi
Eksport ichki xarajatlarning sustligini qoplashga yordam berdi, ammo savdodagi keskinliklar va sunʼiy intellektga boʻlgan shubhalar istiqbollarga salbiy taʼsir koʻrsatmoqda.
Xitoyda SI sohasidagi oʻsish eksportni oshirishi ortidan iqtisodiy oʻsish tezlashdi
Xitoy iqtisodiyoti sentyabr oyi oxirigacha boʻlgan uch oy ichida, sunʼiy intellekt (SI) bumi eksportni qoʻllab-quvvatlagani evaziga uch yillik eng past koʻrsatkichdan tiklanib, surʼat oldi.
Dunyoning ikkinchi eng yirik iqtisodiyoti uchinchi chorakda 4,5 foizga oʻsdi, bu oʻtgan davrdagi 4,3 foizdan yuqori, ammo yanvardan martgacha kuzatilgan 5 foizlik oʻsishdan pastdir.
Soʻnggi koʻrsatkich Pekinning yillik 4,5%-5%lik oʻsish maqsadining quyi chegarasida joylashgan boʻlib, tahlilchilarning fikricha, bu siyosatchilarga mamlakatning iqtisodiy qiyinchiliklarini hal qilish uchun imkoniyat qoldiradi.
Eksport ichki isteʼmolning sustligini qoplashga yordam berdi, ammo global savdodagi keskinlik va SIga kiritilayotgan investitsiyalar atrofidagi noaniqlik istiqbollarni xavf ostiga qoʻymoqda.
Xitoy Milliy statistika byurosi dushanba kuni iqtisodiyot "bosimga qaramay barqaror rivojlanishni saqlab qolganini" hamda "yangi oʻsish omillari va yaxshilanayotgan tuzilma bilan ijobiy surʼat" koʻrsatganini maʼlum qildi.
Eksport ortishi bilan Xitoyning savdo profitsiti - mamlakatning xorijga sotadigan va boshqa mamlakatlardan import qiladigan tovarlari va xizmatlari oʻrtasidagi farq - oʻtgan yilgi rekord darajadagi 1,2 trln dollardan (900 mlrd funt sterling) oʻtish yoʻlidadir.
Biroq, rasmiy maʼlumotlar shuningdek, dastlabki toʻqqiz oyda koʻchmas mulkka kiritilgan investitsiyalar oʻtgan yilning shu davriga nisbatan 20 foizdan koʻproqqa kamayganini koʻrsatdi.
Xitoy iqtisodiyoti xususiy quruvchilar tomonidan yillar davomida haddan tashqari koʻp qurilish qilingani va haddan tashqari koʻp qarz olinganidan soʻng, koʻchmas mulk sohasidagi uzoq davom etayotgan pasayishdan chiqishga harakat qilmoqda.
Texnologiya sektori soʻnggi choraklarda Xitoy oʻsishining asosiy harakatlantiruvchi kuchi boʻlib keldi.
SI maʼlumotlar markazlarini qurish uchun ishlatiladigan kompyuter chiplari va boshqa qismlarga boʻlgan kuchli global talab Pekinga tushayotgan bosimni yengillashtirishga va ichki isteʼmolning sustligi yetkazgan zarbani yumshatishga yordam berdi.
Xitoy kompaniyalari eksportga katta suyanmoqda, chunki koʻchmas mulk sohasidagi uzoq davom etayotgan pasayish, ish haqi oʻsishining sustligi va yoshlar oʻrtasidagi yuqori ishsizlik mamlakat ichidagi isteʼmol xarajatlariga salbiy taʼsir koʻrsatmoqda.
Sentyabr oyida Pekin iqtisodiyotni jonlantirishga urinish sifatida bir qator qoʻllab-quvvatlash choralarini, jumladan, baʼzi korxonalar uchun foiz stavkalarini pasaytirish va koʻchmas mulk xaridorlari uchun subsidiyalarni eʼlon qildi.
Ammo Pekin Gʻarb iqtisodiyotlari, jumladan AQSh va Yevropa Ittifoqi tomonidan qarshiliklarga duch kelmoqda, chunki ishlab chiqaruvchilar arzon Xitoy tovarlarining katta hajmi bilan raqobatlashishga qiynalmoqda.
Shuningdek, SI infrastrukturasiga yoʻnaltirilayotgan milliardlab dollarlar va ushbu investitsiyalarni kiritayotgan kompaniyalar katta foyda keltirish boʻyicha vaʼdalarini bajara olishi yoki olmasligi borasida xavotirlar mavjud.