Sudan armiyasining dronlari motam tutayotganlar va yonilgʻi bozoriga zarba berishi oqibatida 200 dan ortiq kishi halok boʻldi, deydi manbalar

Manbalarga koʻra, Sudan armiyasi dronlari taʼziyachilar va yonilgʻi bozoriga zarba berib, 200 dan ortiq odamni oʻldirgan

Abyey shahridagi Amet Bek kasalxonasi dushanba kuni bozorga qilingan hujumda yaralanganlarni davolamoqda

Sudan armiyasi bir qator dron zarbalarini amalga oshirganlikda ayblanmoqda, xabarlarga koʻra, buning oqibatida 200 dan ortiq odam halok boʻlgan, ularning oʻnlab nafari dafn marosimiga ketayotgan boʻlgan.

Armiya va «Jadal harakatlanish kuchlari» (RSF) harbiylashtirilgan guruhi oʻrtasida 2023 yilda boshlangan mojaroni kuzatib boruvchi Sudan War Observatory tashkilotiga manbalarning maʼlum qilishicha, yakshanba kuni kechqurun Gʻarbiy Kordofan shtatining ikki qismiga berilgan zarbalar oqibatida 150 kishi halok boʻlgan.

Sudan va Janubiy Sudan oʻrtasidagi bahsli chegara hududi boʻlmish Abyeyda dushanba kuni dronlar bozorga zarba berishi oqibatida 73 kishi halok boʻldi, dedi mintaqa axborot vaziri.

Harbiy manbaning Bi-bi-siga maʼlum qilishicha, Abyeydagi hujum uchun armiya javobgar boʻlib, bozor RSF uchun yonilgʻi yetkazib berish punkti boʻlib xizmat qilgan.

Bu zarba Abyeyni birgalikda boshqaradigan Janubiy Sudan va Sudan oʻrtasidagi keskinlikni oshirdi, chunki ikkala mamlakat ham 2011 yilda Janubiy Sudan mustaqillikka erishganidan beri hal etilmay qolayotgan nizoda neftga boy ushbu hududga daʼvo qilib kelmoqda.

Janubiy Sudan rasmiy eʼtiroz bildirish uchun Sudan elchisini chaqirtirdi. Janglar chegara orqali tarqalishi mumkinligidan xavotirlar bor.

Sudanga qisman qurol embargosi qoʻyilganiga qaramay, xorijiy davlatlar armiyani ham, RSF ni ham dronlar bilan taʼminlab kelmoqda va ushbu qurollar urushda tobora eng koʻp qoʻllaniladigan vositaga aylanmoqda.

Ushbu mojaro dunyodagi eng ogʻir insonparvarlik inqirozlaridan birini keltirib chiqardi, yuz minglab odamlarning yostigʻini quritdi va 14 milliondan ortiq kishini oʻz uyini tark etishga majbur qildi.

«Mamlakat boʻylab tinch aholi, jumladan bolalarning oʻlimiga sabab boʻlayotgan va hayotiy muhim xizmatlar faoliyatini izdan chiqarayotgan halokatli dron zarbalari davom etayotganidan xavotirdamiz», — dedi BMT soʻzchisi Stefan Dyujarrik dushanba kuni.

Uning taʼkidlashicha, qurollangan dronlardan foydalanishning ortishi 20 million kishi oʻtkir ochlikka duch kelayotgan, Gʻarbiy Darfur va Katta Kordofanning baʼzi qismlarida ocharchilik xavfi ortib borayotgan bir vaqtga toʻgʻri kelmoqda.

Katta Kordofan uchta shtatdan iborat boʻlib, RSF nazoratidagi Darfurni hozirda armiya qoʻlida boʻlgan poytaxt Xartum bilan bogʻlaydigan muhim koridor hisoblanadi.

Sudan War Observatory maʼlumotlariga koʻra, dron hujumlari toʻlqini yakshanba kuni kechqurun boshlangan va katta ehtimol bilan Janubiy Kordofan shtatidagi armiya nazoratida boʻlgan Kadugli shahridan uchirilgan.

Kuzatuv guruhining bildirishicha, Abyey shimolidagi hududdan kelayotgan 200 ga yaqin taʼziyachilarni olib ketayotgan yuk mashinasi Gʻarbiy Kordofandagi Al-Dabab shahriga yetganda zarbaga uchragan.

Manbalarning guruhga maʼlum qilishicha, 145 kishi halok boʻlgan, shuningdek, taʼziyachilar dafn marosimi uchun yigʻilgan chatir ham zarbaga uchrab, yana besh kishi oʻldirilgan. Hujumlarda yana 150 kishi yaralangani aytilmoqda.

Sudan War Observatory maʼlumotlariga koʻra, armiya dronlari oʻsha kuni kechqurun Gʻarbiy Kordofandagi Al-Mujlad shahridagi bozorni ham bombardimon qilgan, halok boʻlganlar va yaralanganlarning aniq soni hozircha maʼlum emas.

Sudan armiyasi ushbu zarbalarni amalga oshirgani haqidagi daʼvolarga izoh bermadi, ammo ichida RSF jangchilari bor deb hisoblasa ham, tinch aholiga hujum qilmasligini bildirgan.

Gʻarbiy Kordofan bilan chegaradosh Abyeydagi hujum dushanba kuni mahalliy vaqt bilan soat 11:30 larda (Grinvich boʻyicha 09:30) sodir boʻlgan va 73 kishining yostigʻini quritgan, dedi mintaqaning Axborot vaziri Yoxana Akol Ngor Niderlandiyadan turib Sudan-Janubiy Sudan chegarasidagi tinglovchilar uchun eshittirish uzatuvchi Radio Tamazuj radiosiga.

«Biz Abyey shahridan 10 km [olti mil] uzoqlikda joylashgan Amiyet umumiy bozori ichidagi bombardimon va quyuq tutundan hayratda qoldik», — dedi u.

BBC Verify Amiyet bozorining (arab tilida Al-Naam bozori deb ham ataladi) shimoli-sharqiy burchagidagi vayron boʻlgan va yongan binolarni koʻrsatuvchi sunʼiy yoʻldosh tasvirlarini oʻrganib chiqdi. Hududning eskiroq tasvirlari u yerda odatda yuk mashinalari gavjum boʻlishini koʻrsatadi.

Shuningdek, bozor yaqinida olingan va katta tutun ustunini, kamida bitta yonilgʻi tashuvchi tsisternani va kimdir beshta raketa otilgani haqida gapirayotganini koʻrsatuvchi videolavhalarning haqiqiyligi tasdiqlandi. Tasdiqlangan boshqa bir videoda bozorning oʻsha qismi yaqinidagi binolardan chiqayotgan ikkita katta, alohida yongʻin aks etgan.

Ngor Royterz agentligiga maʼlum qilishicha, zarbalar tufayli kelib chiqqan yongʻinlar sababli qutqaruvchilar jasadlarni olib chiqishga qiynalishgan.

«Chegarasiz shifokorlar» (MSF) tibbiyot xayriya tashkiloti ham Abyey shahridagi Amet Bek kasalxonasiga hujumda yaralanganlar olib kelinganini maʼlum qildi.

«Hozirgacha biz 20 dan ortiq bemorni qabul qildik, ular orasida bir nechta ogʻir ahvoldagilar bor. Kuyish tan jarohati olgan bemorlar ham yotqizildi. Biz jarrohlik xizmatlarini koʻrsatmoqdamiz va jarohatlarni bogʻlamoqdamiz, shuningdek, boshqa shoshilinch yordam koʻrsatyapmiz», — dedi MSF vakili va tashkilotning kasalxonadagi menejeri Kristian Lindauer oʻz bayonotida.

Shu bilan birga, dushanba kuni Xartum aeroporti yaqinida amalga oshirilgan dron zarbasi oqibatida toʻrt kishi, jumladan uch nafar bola halok boʻldi, xabar beradi AFP axborot agentligi tibbiy manbaga tayanib.

Agentlik, shuningdek, harbiy manbaga tayanib, Sudan poytaxtidagi havo hujumidan mudofaa tizimlari RSF tomonidan aeroport tomon uchirilgan boshqa bir nechta dronni urib tushirganini xabar qildi.

Oltin va neftga boy strategik mintaqa boʻlmish Kordofandagi janglar armiya Xartumni RSF dan qaytarib olganidan keyin oʻtgan bir yil davomida shiddatlashdi.