Shvetsiyadagi yaqin kurash: oʻta oʻngchilar hukumatda rol olishni koʻzlamoqda
Bosh vazir Ulf Kristersson Shvetsiya demokratlariga kabinetdan oʻrinlar vaʼda qildi, biroq raqib soʻl blok soʻrovnomalarda kichik farq bilan oldinda bormoqda.
Shvetsiyada keskin kurash kutilmoqda: oʻta oʻngchilar hukumatdan joy olishga intilmoqda
Magdalena Andersson Shvetsiya bosh vaziri boʻlishga asosiy daʼvogar sifatida Ulf Kristerssondan bir oz oldinda bormoqda
Shvetsiyaning soʻl va oʻng siyosiy bloklari yakshanba kungi umumiy saylovlarda keskin kurash olib bormoqda, amaldagi konservativ Bosh vazir Ulf Kristersson agar lavozimida qolsa, oʻta oʻngchi ittifoqchilariga vazirlik portfellarini vaʼda qilmoqda.
Soʻnggi soʻrovnomalar Sotsial-demokratlar vakili Magdalena Anderssonning hokimiyatga qaytishini qoʻllab-quvvatlayotgan soʻl blokning kichik ustunligini koʻrsatmoqda.
Kristersson neofashistik ildizlarga ega boʻlgan oʻta oʻngchi Shvetsiya demokratlari (SHD) partiyasining qoʻllab-quvvatlovi bilan hukumatni boshqarib kelmoqda.
Milliy xavfsizlik, jinoiy guruhlar jinoyatchiligi va ijtimoiy xarajatlar asosiy masalalar qatoridan joy olgan, biroq immigratsiyaga qarshi boʻlgan SHDning hukumat tarkibiga kirishi ehtimoli ham saylov natijalariga taʼsir qilishi mumkin.
Shvetsiyada siyosat ikki asosiy blokka — oʻng qanotdagi toʻrtta va soʻl qanotdagi toʻrtta partiyaga boʻlingan, shu boshqa koalitsion va ozchilik hukumatlari shvedlar uchun begona emas.
Shvetsiya Riksdagiga (parlamentiga) oʻtkaziladigan saylovlarda sakkiz milliondan ortiq kishi ovoz berish huquqiga ega.
Shvetsiyaning Ekot yangiliklar xizmati buyurtmasiga koʻra juma kuni eʼlon qilingan soʻrovnoma soʻl blokni 50,8% ovoz bilan, oʻng blokni esa 47,6% ovoz bilan koʻrsatmoqda, farq 3,2% ni tashkil etadi.
Ekot soʻrovnomasiga koʻra, davlat xarajatlarini oshirishni vaʼda qilgan markazchi-soʻl Sotsial-demokratlar 28,6% bilan soʻrovnomalarda yetakchilik qilmoqda, oʻng qanotda esa Shvetsiya demokratlari 18,3% bilan ulardan keyingi oʻrinda bormoqda.
Juma kuni eʼlon qilingan boshqa ijtimoiy soʻrovnomalar ham soʻl blokning oldinda ekanini koʻrsatdi.
Sotsial-demokratlar Ikkinchi jahon urushidan beri Shvetsiya hukumatlarini tez-tez boshqarib kelgan va oʻtgan asrning katta qismida mamlakatning yetakchi siyosiy kuchi boʻlgan.
Bundan farqli oʻlaroq, 1980-yillarda natsistlar xayrixohlari tomonidan asos solingan SHD oʻnlab yillar davomida asosiy siyosiy kuchlar tomonidan chetlab oʻtilgan.
Ovozlarni hisoblash yakshanba kuni kechqurun boshlanadi va dushanba kuni davom etadi
Biroq 2022 yilgi saylovlar burilish nuqtasi boʻldi
, oʻshanda SHD immigratsiya va zoʻravonlik jinoyatlariga qaratilgan kampaniyadan soʻng Shvetsiyaning ikkinchi yirik partiyasiga aylandi.
Oʻshandan beri ular amaldagi markazchi-oʻng koalitsiyani tashqi tomondan qoʻllab-quvvatlab kelmoqda
, bu koalitsiya migratsiya siyosatini keskin kuchaytirdi, jumladan, qochqinlar uchun doimiy yashash huquqini berishni bekor qildi va deportatsiyalarni koʻpaytirdi. Shunga qaramay, partiya deputatlari hech qachon vazirlik lavozimlarini egallamagan.
Shvetsiya demokratlari ushbu saylovoldi kampaniyasi davomida bahs-munozaralarga duch keldi, jumladan, partiya rasmiysi ijtimoiy tarmoqlarda Rossiyaparast xabarlarni tarqatgani haqidagi daʼvolar paydo boʻldi.
Kristersson agar ayblovlar oʻz tasdigʻini topsa, ushbu rasmiy ishdan boʻshatilishi kerakligini aytdi, SHD yetakchisi Yimmi Okesson esa partiya ushbu daʼvolarni oʻrganayotganini bildirdi.
Syodertyorn universiteti siyosiy fanlar dotsenti Nikolas Eylott BBC'ga bergan intervyusida partiyaning hukumatga kirishi "partiyaning normallashuvidagi yana bir katta qadam boʻlishini" aytdi, biroq bu saylovchilar uchun asosiy masala emasligini qoʻshimcha qildi.
"Shunday boʻlsa-da, bu saylov natijalari uchun baribir muhim boʻlishi mumkin", dedi u.
Eylottning aytishicha, aslida markazchi-oʻng partiyalarni qoʻllab-quvvatlashi mumkin boʻlgan ayrim saylovchilar SHD vazirlari boʻlishi ehtimolidan choʻchib, muxolifat tomoniga oʻtib ketishi mumkin.
U bundaylar soni kam boʻlishiga ishonsa-da, "ular baribir amaldagi oʻng blokka qarshi tarozi pallasini bosib ketishi mumkin", dedi u.
Ushbu dam olish kunlaridagi saylovlar Germaniyaning oʻta oʻngchi "Germaniya uchun muqobil" (AfD) partiyasi sharqiy Saksoniya-Anxalt yerida koʻpchilik ovozni qoʻlga kiritishiga bir bahya qolganidan bir hafta oʻtib sodir boʻlmoqda.
Ular deyarli 44% ovoz bilan saylovda birinchi oʻrinni egalladi va ularning mahalliy yetakchisi Ulrix Zigmund parlament ustidan nazoratni qoʻlga kiritish umidida boshqa partiya va boshqa deputatlar bilan muzokaralar olib borayotganini aytmoqda.