Sharqshunos rohbni «I jahon urushi qahramoni» sifatida muqaddaslar qatoriga qoʻshish taklifi ilgari surilmoqda

Shimoliy irlandiyalik ruhoniyning azizlar qatoriga qoʻshilishi masalasi Cherkov tomonidan ilgari surilmoqda

Birinchi jahon urushida yarador va oʻlayotgan askarlarga yordam berishga urinish paytida halok boʻlgan «qahramon» irlandiyalik ruhoniy yakshanba kuni azizlar qatoriga qoʻshilish ehtimoliga yana bir qadam yaqinlashadi.

Ota Villi Doyl Pashshendeyl, Messin va Somma kabi Birinchi jahon urushining eng qonli janglarida Britaniya armiyasi kapellani sifatida xizmat qilgan.

Dublinlik bu inson oʻt ostidagi jasorati, yarador askarlarni xavfsiz joyga olib chiqish yoki ogʻir yaralanganlarga tasalli berish uchun qayta-qayta «Egasiz hudud»ga (No Man's Land) kirib borishi bilan tanilgan.

Yakshanba kuni Irlandiyadagi Katolik cherkovi Mallingar soborida maxsus ibodat marosimini oʻtkazadi, shundan soʻng uni kanonizatsiya qilish (azizlar qatoriga qoʻshish) ishini qoʻllab-quvvatlash uchun Vatikanga minglab hujjatlarni yuboradi.

Ota Doyl Britaniya armiyasining 16- (Irlandiya) diviziyasiga harbiy kapellan boʻlish uchun oʻz ixtiyori bilan ariza berganida, Birinchi jahon urushi boshlanganiga bir yildan oshgan edi.

U ushbu diviziyada deyarli ikki yil, asosan Gʻarbiy frontdagi okoplarda, 1917 yil 16 avgustda Pashshendeyl jangida halok boʻlguniga qadar xizmat qildi.

U ikki yarador protestant askariga, ulardan biri Belfastdan kelgan yosh ofitser — 2-leytenant Artur Vivian Gringa yordam berishga ketayotganda snaryad portlashidan halok boʻlgan.

Shu sababli, Irlandiyadagi Katolik cherkovi Ota Doylni boshqa xristian mazhabidagi askarlarga xizmat qilib halok boʻlgan «bagʻrikenglikning fidoyi shahidi» deb hisoblaydi.

Azizlar qatoriga qoʻshish kampaniyasiga shtab-kvartirasi Dublinda joylashgan, asosan dunyoviy kishilardan iborat, ammo dindorlar tomonidan qoʻllab-quvvatlanadigan «Ota Villi Doyl assotsiatsiyasi» rahbarlik qilmoqda.

Guruhga janubiy Dublin grafligida Ota Doyl ulgʻaygan joydan bir oz nariroqda yashaydigan biznes maktabi maʼruzachisi Patrik Kenni tomonidan asos solingan.

«Ota Villi Doyl buyuk qahramonlik va, shuningdek, buyuk muqaddaslik bilan hayot kechirgan», — dedi Kenni BBC News NI ga.

«U Somma jangidagi jasorati uchun Harbiy xoch bilan mukofotlangan. Shuningdek, uning nomi bir necha bor rasmiy bildirishnomalarda eʼtirof etilgan».

Kenni marhum ruhoniyning tarjimai holini oʻqib chiqgach, Ota Doylning jasoratiga «maftun boʻlib qolgan» va 2020 yilda assotsiatsiyaga asos solgan.

1873 yilda Uilyam Jozef Gabriel Doyl nomi bilan tugʻilgan boʻlajak ruhoniy Dublinning boy Dalki shahar atrofida toʻq, oʻrta hol bolalikni oʻtkazdi.

U Angliyadagi katolik-internatiga yuborilgan, ammo oʻsmirlik chogʻida Irlandiyaga qaytib kelgan va 18 yoshida iyezuit ruhoniysi boʻlish uchun oʻqishni boshlagan.

U Birinchi jahon urushi kapellani sifatida Frontga yuborilganida 40 yoshdan oshgan edi.

Garchi bu jangovar boʻlmagan lavozim boʻlsa-da, Kenni 16- (Irlandiya) diviziyasi qoʻmondoni, general-mayor ser Uilyam Bernard Hiki Ota Doylni «oʻzi uchratgan eng dovyurak inson» deb taʼriflaganini taʼkidlaydi.

Uning qoʻshimcha qilishicha, Ota Doyl juda koʻp xat yozgan va uning shaxsiy yozishmalari tarixchilar uchun muhim guvohlik manbasiga aylangan.

«Birinchi jahon urushidagi irlandlar haqidagi istalgan kitobni koʻrsangiz, deyarli hamisha unda Ota Villi Doyl nomini uchratasiz.

U uyiga yuborgan xatlarning juda koʻpligi sababli, biz irland askarlari boshdan kechirgan voqealar haqida koʻp narsani bilamiz».

Kennining qoʻshimcha qilishicha, Ota Doyl oʻz askarlari tomonidan juda hurmat qilingan, shuningdek, yarador germaniyalik harbiy asirlarga koʻrsatgan mehribonligi va shafqati bilan ham eʼtibor qozongan.

Katolik cherkovida azizlar qatoriga qoʻshilish jarayoni besh bosqichdan iborat boʻlib, ularning baʼzilari koʻp yillar davom etishi mumkin va bu kampaniya hali ham juda boshlangʻich bosqichda.

Ota Villi Doyl assotsiatsiyasi Irlandiya Cherkoviga uni kanonizatsiya qilish taklifini qoʻllab-quvvatlashni soʻrab murojaat qildi va Cherkov 2022 yilda eparxiya surishtiruvini ochdi.

«Mit eparxiyasi keng qamrovli tergov oʻtkazdi — teologiya komissiyasi uning yozishmalarini oʻrgandi; tarixiy komissiya uning hayotini oʻrgandi», — deb tushuntirdi Kenni.

Shuningdek, Ota Doylning eʼtiqod qiluvchilar oʻrtasida qoldirgan diniy merosining taʼsirini baholash uchun mutaxassislar soʻroq qilingan «eparxiya tribunali» oʻtkazildi.

«Ushbu hujjatlarning barchasi birgalikda 3500 sahifaga yaqinlashadi», — dedi Kenni.

«Ushbu hujjatlarning barchasi Rimga olib boriladi va keyin jarayonning keyingi bosqichi boshlanadi».

Shu hafta Mit yepiskopi Tom Dinihan Vatikan tekshiruviga tayyorlash uchun Ota Doyl boʻyicha toʻplangan dalillar pochkalarini oʻrayotgani tasvirga olindi.

Uning aytishicha, Britaniya armiyasi kapellani sifatida xizmat qilib halok boʻlgan irlandiyalik katolik ruhoniysining oʻrnagi «millat va mazhab qarama-qarshilik xavfini tugʻdiradigan hozirgi zamonimiz uchun juda koʻp narsani taqdim eta oladi».

«Darhaqiqat, Ota Doylning maʼnaviyati va oʻrnagi Z avlodi maʼnaviyatiga juda mos keladi», — deya qoʻshimcha qildi u.

Doyl oilasi aʼzolari yakshanba kuni tushdan keyin Mallingardagi marosimda irlandiyalik yepiskoplarga qoʻshilishga taklif qilingan.

Ushbu tadbir «surishtiruv tribunalining yakuniy ommaviy sessiyasi»ni anglatadi, shundan soʻng oxirgi hujjatlar yigʻiladi va Rimga yuboriladigan taxlamlarga qoʻshiladi.

Anʼanaga koʻra, pochkalar qizil lenta bilan oʻralib, yepiskop tomonidan mum bilan muhrlandi.

«Bu cherkov qoidalari bilan qatʼiy belgilangan rasmiyatchilikdir», — dedi yepiskop Dinihan.

«Hujjatlarning qolgan qismi, jumladan, yakuniy [sessiya]ning bayonnomasi sobordagi marosimda muhrlanadi».

Yepiskop bu «bu yerdagi, Irlandiyadagi Cherkov hayotidagi muhim lahza» ekanini aytdi va bu ish muvaffaqiyatli yakunlanishiga «ishonchi komil» ekanini qoʻshimcha qildi.