O‘zbekistonda yaylovlar toifalarga ajratiladi: ayrimlarida chorva boqish taqiqlanyapti
Prezidentning 2026-yil 14-oktyabrdagi PQ–374-sonli qaroriga ko‘ra, O‘zbekistonda yaylov yerlaridan foydalanishning yangi tartibi joriy etiladi
O‘zbekistonda yaylovlar toifalarga ajratiladi: ayrim hududlarda chorva boqish taqiqlanadi
O‘zbekistonda yaylov yerlaridan foydalanishning yangi tartibi joriy etiladi. Prezidentning 2026-yil 14-oktyabrdagi PQ–374-sonli qaroriga muvofiq, yaylovlar holatiga qarab uch toifaga bo‘linadi, chorvachilik xo‘jaliklarini qo‘llab-quvvatlash hamda yerlarni tiklash bo‘yicha qo‘shimcha choralar ko‘riladi.
Yangi tartibga ko‘ra, yaylovlar «yashil», «sariq» va «qizil» hududlarga ajratiladi. «Yashil» hududlarda chorva mollarini o‘tlatishga ruxsat beriladi. «Sariq» hududlarda yaylov holatini saqlash maqsadida almashlab o‘tlatish majburiy bo‘ladi. «Qizil» hududlarda esa chorva boqishga kamida uch yilga moratoriy joriy etiladi.
2027-yil 1-yanvardan boshlab bir bosh yirik yoki mayda shoxli mol uchun zarur yaylov maydoni me’yorlari geobotanik tahlil asosida, hududlar kesimida besh gektardan oshmagan miqdorda belgilanadi. Ushbu me’yorlarni Chorvachilik agentligi tasdiqlaydi.
Qarorda mahallalar uchun jamoat yaylovlarini tashkil etish ham nazarda tutilgan. Bunday yerlar xalq deputatlari tuman va shahar kengashlari qarorlari asosida mahalla fuqarolar yig‘inlariga 49 yil muddatga bepul ijaraga beriladi. Ularga nisbatan yer solig‘ining nol stavkasi qo‘llanadi.
Shuningdek, 2028-yil 1-yanvardan yaylovlarni sug‘urtalash tizimi joriy qilinadi. Sug‘urta mukofotining 50 foizini yaylovdan foydalanuvchilar, qolgan yarmini esa Qishloq xo‘jaligi sug‘urta jamg‘armasi davlat budjetidan ajratiladigan mablag‘lar hisobidan qoplaydi.
2026-yil 1-oktyabrdan hisoblangan yaylov ijara to‘lovlari to‘liq hududiy yaylov xo‘jaliklariga yo‘naltiriladi. Qashqadaryo viloyatining Nishon va G‘uzor tumanlaridagi yaylovlarda esa 2027-yil 1-martgacha sun’iy yo‘ldosh orqali kuzatuv tizimi tajriba tariqasida joriy etiladi.
Bundan tashqari, 2026–2028 yillarda Buxoro cho‘l-yaylov ozuqabop o‘simliklari ilmiy-ishlab chiqarish markazi tomonidan 4 100 gektar urug‘chilik maydonlarini tashkil etish rejalashtirilgan.
Qarorga muvofiq, degradatsiyaga uchragan yaylovlar maydonini 2026-yil oxirigacha 10 foizga, 2027-yil yakunigacha esa kamida 20 foizga qisqartirish maqsad qilingan.