Oʻzbekistonning Gonkongga eksporti 22 baravar oshib, 716 million dollarga yetdi. Nima uchun?
Yanvar−iyul oylarida Oʻzbekistonning Gonkongga eksporti 22 barobarga oshib, 716 million dollarga yetdi. Birgina iyul oyida yetkazib berish hajmi yangi oylik rekord darajaga — 172,9 million dollarga yetdi. Oʻsish zargarlik buyumlari eksportining koʻpayishi bilan mos keldi. Gonkong Turkiya va Qirgʻizistonni ortda qoldirib, eng yirik eksport bozorlari orasida 6-oʻrinni egalladi.
Oʻzbekistonning Gonkongga eksporti 22 barobarga oshib, 716 mln dollarga yetdi. Bu nima bilan bogʻliq?
Oʻzbekistonning Gonkongga eksporti 2026 yilning yanvar-iyul oylarida taxminan 716 mln dollarni tashkil etdi, bu oʻtgan yilning shu davridagiga nisbatan ($32,5 mln) 22 barobar koʻpdir. Bundan Milliy statistika qoʻmitasining «Gazeta» oʻrgangan maʼlumotlari darak bermoqda.
Aprel oyida eksport hajmi oʻtgan yilning shu davridagi 6,1 mln dollarga nisbatan 110,3 mln dollarga yetdi — taxminan 18 barobar koʻp.
May oyida bu koʻrsatkich 147,7 mln dollargacha koʻtarildi, bu 2025 yilning may oyidagi natijadan taxminan 27 barobar koʻpdir. Iyun oyida oʻsha paytdagi oylik rekord — 157,9 mln dollar qayd etildi, bu oʻtgan yilgi darajadan 23 barobardan ziyod yuqoridir.
Oʻsish iyul oyida ham davom etdi: bir oy davomida Gonkongga eksport 2025 yilning iyulidagi 5,7 mln dollarga nisbatan taxminan 172,9 mln dollarni tashkil etdi — 30 barobardan ziyod koʻp. Bu yil boshidan buyon yangi oylik maksimumdir.
Natijada Gonkong Turkiya va Qirgʻizistonni ortda qoldirib, Oʻzbekistonning eng yirik alohida eksport bozorlari orasida oltinchi oʻrinni saqlab qoldi. Uning hissasiga mamlakat yetti oylik umumiy eksportining qariyb 3,6 foizi toʻgʻri keldi.
Yanvar-iyul oylarida Gonkongga yetkazib berish hajmi mutlaq ifodada taxminan 683,5 mln dollarga oshdi. Bu Oʻzbekistonning alohida hamkor davlatlari orasidagi eng yirik oʻsishlardan biridir.
Taqqoslash uchun, ushbu davrda Xitoyga eksport taxminan 405 mln dollarga (+31,4%) oshib, 1,7 mlrd dollargacha, Afgʻonistonga — 369 mln dollarga (+51,1%, $1,1 mlrd), Rossiyaga — 355 mln dollarga (+14,4%, $2,8 mlrd) koʻpaydi.
Shu bilan birga, Oʻzbekistonning yetti oylik umumiy eksporti taxminan 19,9 mlrd dollarni tashkil etdi va oʻtgan yilgi darajadan 3,6 foizga pastligicha qoldi. Iyul oyining oʻzi esa, aksincha, kuchli boʻldi: eksport yillik ifodada taxminan 24 foizga oshib, 4,1 mlrd dollarga yetdi.
Yetkazib berish hajmining keskin oʻsishi Oʻzbekistondan zargarlik buyumlari eksportining koʻpayishi va Gonkong bilan oltin savdosi sohasidagi hamkorlikning faollashishiga toʻgʻri keldi.
Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirligi yanvar-iyun oylarida Oʻzbekistondan zargarlik buyumlari eksporti 685 mln dollarga yetganini maʼlum qildi — bu oʻtgan yilning shu davridagiga nisbatan 2,8 barobar koʻpdir.
Платформа маълумотларига кўра, энг йирик етказиб берувчилар қаторида Luxury Diamond, Goldwish (Vosiq Doda), Fatih Jewellery, Global Universal Servis, Vostok Jewellery, SM Newgroup ва East Jewellery бўлган.
Uchta eng yirik kompaniya — Luxury Diamond, Goldwish va Fatih Jewellery hissasiga Market Inside tomonidan aks ettirilgan yetkazib berish hajmining qariyb 66 foizi toʻgʻri kelgan.
Eksportning oʻsishi Oʻzbekiston va Gonkong oʻrtasidagi iqtisodiy aloqalarning faollashishi fonida yuz bermoqda. Iyun oyida Gonkong maxsus maʼmuriy hududi maʼmuriyati rahbari Jon Li Kachxiu biznes-delegatsiya boshchiligida Toshkentga tashrif buyurdi va mamlakat rahbariyati bilan uchrashuvlarda oltin savdosi sohasida hamkorlikni kengaytirishni taklif qildi.
Uning soʻzlariga koʻra, Gonkong jismoniy metalni saqlash, kliring va yetkazib berish infratuzilmasiga ega xalqaro oltin savdosi markazini yaratmoqda, Oʻzbekiston esa oltin ishlab chiqarishning sezilarli hajmi va zaxiralariga ega.
«Men, shuningdek, oltin savdosi sohasida hamkorlik qilishni taklif qilmoqchiman, chunki Oʻzbekiston sezilarli hajmda oltin ishlab chiqaradi va yirik oltin zaxiralariga ega, Gonkong esa oltin savdosi bozorini jadal rivojlantirmoqda», — degan edi Jon Li.
Gonkong — 2026 yilda anomal darajada yuqori dinamika kuzatilgan yagona yoʻnalish emas.
Oʻzbekistonning Irlandiyaga eksporti yanvar-iyul oylarida taxminan 1,2 mln dollardan 82,4 mln dollargacha — deyarli 68 barobar oshdi. Eksportning anomal oʻsishi asosan fevral oyi hisobiga shakllandi, oʻshanda yetkazib berish hajmi 56,7 mln dollarga yetgan — bu yetti oylik umumiy hajmning qariyb 69 foizi demakdir. Yana 10,3 mln dollar iyun oyiga toʻgʻri keldi.
Alohida iyul oyida Marokash va Tayvan bilan savdoda keskin sakrash qayd etildi.
Marokashga eksport oʻtgan yilning iyulidagi 100 ming dollardan kam koʻrsatkichga nisbatan taxminan 15,1 mln dollarni tashkil etdi, yaʼni 160 barobardan ziyod oshdi.
Tayvanga yetkazib berish hajmi taxminan 45 ming dollardan 14,6 mln dollargacha — 300 barobardan ziyod koʻpaydi.
Ushbu yoʻnalishlar boʻyicha bunday yuqori oʻsish surʼatlari koʻp jihatdan oʻtgan yilgi oʻta past baza bilan izohlanadi.