Oʻzbekistonda 5000 ga yaqin liftning foydalanish muddati tugagan — Qurilish vaziriligi

Oʻzbekistonda deyarli 5000 ta liftning foydalanish muddati tugadi — Qurilish vazirligi

Oʻzbekistonda 4973 ta liftning foydalanish muddati tugagan, deb xabar berdi 13 oktyabr kuni Oliy Majlis Qonunchilik palatasidagi «Hukumat soati»da qurilish va uy-joy kommunal xoʻjaligi vaziri Sherzod Hidoyatov.

Xalq-demokratik partiyasidan deputat Zokirjon Zohidov koʻp qavatli uylarda yashovchi aholi, jumladan, keksalar va nogironligi boʻlgan shaxslarning liftlar muntazam buzilishi va yoʻlovchilar kabinalarda qamalib qolishi holatlari boʻyicha shikoyatlariga eʼtibor qaratdi.

U raqamli nazorat joriy etilganiga qaramay, muammolar nega yoʻqolmayotgani, qancha lift mukammal taʼmirlash yoki almashtirishni talab qilishi hamda ularni yangilash boʻyicha aniq muddatlar belgilangani yoki yoʻqligi bilan qiziqdi.

Sherzod Hidoyatov javobida nosozliklarning sabablaridan biri uskunalarga texnik xizmat koʻrsatish yetarli darajada emasligi ekanini taʼkidladi.

«Bugungi kunda respublikada 4973 ta liftning foydalanish muddati tugagan. Bundan tashqari, texnik xizmat koʻrsatish va profilaktika taʼmirlash ishlarining oʻz vaqtida oʻtkazilmagani nosozliklar sababiga aylanmoqda», — dedi vazir.

Muammoni bosqichma-bosqich hal etish uchun 2021—2026 yillarda byudjet mablagʻlari hisobidan 3274 ta lift yangilandi va 71 tasi taʼmirlandi.

Bundan tashqari, prezidentning 2026 yil 16 fevraldagi farmoni (F-21) bilan 2030 yilgacha 4953 ta liftni taʼmirlash va yangilash nazarda tutilgan. Vazirning soʻzlariga koʻra, dasturni amalga oshirish uchun mablagʻlar ajratilgan.

Shu bilan birga, Hidoyatov foydalanish muddati tugagan liftlarning qanchasi hali ham ishlatilayotganiga va allaqachon bajarilgan taʼmirlash ishlari yangi modernizatsiya dasturi bilan qanday bogʻliqligiga aniqlik kiritmadi.

Qurilish vazirligi maʼlumotlariga koʻra, Oʻzbekistonda 7201 ta binoda oʻrnatilgan 19 740 ta liftni oʻz ichiga olgan elektron baza yaratilgan. Foydalanilayotgan 18 489 ta lift va ularga xizmat koʻrsatadigan 93 ta tashkilot haqidagi maʼlumotlar alohida kiritilgan.

Uskunalarning holatini nazorat qilish uchun 2025 yil 1 maydan boshlab masofaviy monitoring olib borish imkonini beruvchi yagona idoralararo Xavfsiz lift elektron platformasi ishlamoqda.

Hidoyatov taʼkidlaganidek, tizimda xavfsizlik, sertifikatlash, texnik xizmat koʻrsatish va liftlarni qabul qilish boʻyicha talablar nazarda tutilgan. Tekshiruvlarga qurilish nazorati, sanoat xavfsizligi va texnik jihatdan tartibga solish organlari jalb etilgan.

«Agar pudratchi belgilangan sifat talablarini bajarmasa, platforma liftni qabul qilmaydi. Lift Xavfsiz lift tizimi orqali qabul qilinmaguncha, turar joy uyi umuman foydalanishga qabul qilinmaydi», — dedi vazir.

U liftni qabul qilish uchun uning xavfsizlik talablariga muvofiqligi toʻgʻrisidagi hujjatlarni yuklash, xizmat koʻrsatuvchi tashkilot bilan shartnoma tuzish, ishlaydigan aloqa va videokuzatuvni, shuningdek, dispetcherlik markaziga ulanishni taʼminlash zarurligini tushuntirdi.

«Agar biz liftlarni doimo nazorat qilmasak, ularga xizmat koʻrsatmasak va ularning xavfsizligi uchun javobgarlikni taʼminlamasak, bu jiddiy muammolarga olib keladi. Shunga koʻra, bu talablarning barchasi elektron platformaga kiritilgan», — dedi Hidoyatov.

Vazirning soʻzlariga koʻra, yangi tizim liftlarning barqaror ishlashini taʼminlashi va ulardan foydalanish xavfsizligini oshirishi kerak.

Iyul oyida Oʻzbekiston hukumati liftlarni texnik koʻrikdan oʻtkazish tartibini tasdiqladi, unda kamida yilda bir marta majburiy tekshiruv nazarda tutilgan. Ular yashil («yaroqli»)dan qizil («xavfli»)gacha boʻlgan ranglar boʻyicha markirovka qilinadi. Hujjatda inspektorlarga qoʻyiladigan malaka talablari ham belgilangan.