Oʻzbekiston aholisi oʻz byudjetining qariyb 45 foizini oziq-ovqatga sarflaydi. Koʻrsatkich faqat oltita mamlakatda bundan yuqori
Oʻzbekiston aholisi oʻz byudjetining deyarli 45 foizini oziq-ovqatga sarflaydi. Bundan yuqoriroq koʻrsatkich faqat oltita mamlakatda qayd etilgan
Oʻzbekiston aholisi isteʼmol xarajatlarining deyarli har ikkinchi soʻmini oziq-ovqat mahsulotlariga sarflaydi. Ushbu koʻrsatkich boʻyicha mamlakat xalqaro reytingning aksariyat ishtirokchilarini ortda qoldirib, 103 ta davlat orasida yettinchi oʻrinni egalladi.
Visual Capitalist tadqiqotiga koʻra, AQSh Qishloq xoʻjaligi vazirligining 2025 yilgi statistikasiga asosan, Oʻzbekistonda oziq-ovqat mahsulotlariga isteʼmol xarajatlarining 44,8 foizi toʻgʻri keladi.
Oziq-ovqatga faqat oltita mamlakat aholisi koʻproq mablagʻ sarflaydi. Birinchi oʻrinda 56,2 foiz koʻrsatkich bilan Nigeriya turibdi. Keyingi oʻrinlarni Myanma (54,8 %), Laos (53,9 %), Keniya (48,7 %), Turkmaniston (46,3 %) va Tanzaniya (45,8 %) egallagan. Qozogʻiston oʻnginchi oʻrinda joylashgan: u yerda oziq-ovqatga xarajatlarning 41,7 foizi toʻgʻri keladi.
Shu bilan birga, milliy statistika maʼlumotlari oziq-ovqat xarajatlarining bundan ham yuqoriroq ulushini koʻrsatmoqda. Oʻzbekiston Milliy statistika qoʻmitasi maʼlumotlariga koʻra, 2025 yilda uy xoʻjaliklari isteʼmol xarajatlarining 56,5 foizi oziq-ovqatga toʻgʻri kelgan. Bu Visual Capitalist baholashidan 11,7 foizli punktga yuqori.
Bunday farq, birinchi navbatda, hisoblash metodologiyasidagi tafovutlar bilan bogʻliq. USDA faqat uyda isteʼmol qilish uchun sotib olingan mahsulotlarni hisobga oladi. Kafe va restoranlardagi ovqatlanish, shuningdek, alkogol va tamaki xarajatlari xalqaro tadqiqotga kiritilmagan.
Qiyoslash uchun, bir qator mamlakatlarda oziq-ovqat xarajatlari isteʼmol byudjetining oʻndan bir qismidan kamroq qismini egallaydi. Irlandiyada bu koʻrsatkich 8,3 foizni, AQShda — 6,4 foizni, Singapurda esa — 6,3 foizni tashkil etadi.
Farq alohida mintaqalar ichida ham sezilarli. Masalan, Afrikada Nigeriyada oziq-ovqat xarajatlarining ulushi Janubiy Afrikadagidan uch baravar yuqori boʻlib, u yerda 17 foizni tashkil etadi. Osiyoda Myanma aholisi byudjetning Singapur aholisiga nisbatan deyarli oʻn baravar koʻp qismini ovqatlanishga yoʻnaltiradi.
Mamlakatlar oʻrtasidagi ovqatlanish xarajatlari ulushidagi farqni koʻp jihatdan Engel qonuni tushuntiradi: uy xoʻjaligining daromadlari qanchalik yuqori boʻlsa, u odatda byudjetning shunchalik kam qismini oziq-ovqatga sarflaydi. Shu bilan birga, mutlaq raqamlarda taʼminlangan oilalar oziq-ovqatga kam daromadli uy xoʻjaliklariga qaraganda koʻproq mablagʻ sarflashi mumkin. Shu sababli, xarajatlar foizi har doim ham oziq-ovqat savatining haqiqiy qiymatini aks ettirmaydi.
Shu bilan birga, ovqatlanish xarajatlarining yuqori ulushi uy xoʻjaliklarining moliyaviy zaifligidan dalolat berishi mumkin. Byudjetning salmoqli qismi oziq-ovqatga ketayotganda, ularning narxi oshishi oilalarning boshqa zarur xarajatlarni toʻlash imkoniyatlarini yanada cheklaydi.
Oldinroq Oʻzbekiston pasportlar reytingida uch pogʻonaga pasayib, 106 ta oʻrin ichida 82-oʻrinni egallagani haqida xabar berilgan edi. Mamlakat fuqarolari uchun oldindan viza rasmiylashtirmasdan yoki kelgandan keyin viza olish orqali 57 ta yoʻnalish ochiq.