Nepal toshqindan omon qolganlarga nisbatan onlayn tahqirlashlarga qarshi kurashmoqda
Bosh vazirning taʼkidlashicha, rasmiylar azob chekayotganlarni «kamsitadigan» odamlarga «hech qanday shafqat koʻrsatmaydi».
Nepal toshqindan omon qolganlarga qaratilgan onlayn haqoratlarga qarshi choralarni kuchaytirmoqda
Nepal oʻtgan oydagi vayronkor toshqinlardan omon qolganlarga qaratilgan onlayn haqoratlarga qarshi qatʼiyroq pozitsiyani egallamoqda. Bosh vazir Balendra Shah rasmiylar azob chekayotganlarni "kamsitayotgan" odamlarga nisbatan "hech qanday shafqat koʻrsatmasligini" aytdi.
Ayrim kishilar yoʻqolgan yaqinlari haqida maʼlumot olish va rasmiylarni qidiruv ishlarini kuchaytirishga undash uchun ijtimoiy tarmoqlarga murojaat qilishgan, biroq buning evaziga dushmanona munosabatga duch kelishgan.
"Ushbu nozik vaqtda nooʻrin fikrlar bildiradigan, azob chekayotganlarni kamsitadigan yoki ularga yanada koʻproq azob berishga intiladigan odamlar jinoyatchidir", deb yozdi Shah Facebook'dagi postida.
Nepal politsiyasi manzillar va telefon raqamlarini aniqlash maqsadida ushbu sharhlar qayerdan yozilganini tekshirayotganini maʼlum qildi.
Ikki hafta oldin yuz bergan toshqinlardan beri akasi bedarak yoʻqolgan bir ayol avvalroq BBC'ga qidiruv-qutqaruv ishlari juda sekin ketayotganini aytgan edi.
"Agar hukumat qutqaruv ishlari uchun mutaxassislar va uskunalarni oʻz vaqtida safarbar qilganida, oilamiz aʼzolarining ahvolidan tezroq xabar topgan boʻlarmidik?
Biz hali ham uni tirik topishdan umidvormiz".
Bir necha kun oʻtgach, u qidiruv ishlarini tanqid qilganidan keyin "koʻplab haqoratli sharhlar olganini" aytdi.
"Biz shundoq ham juda koʻp azob chekyapmiz va bu bizning dardimizga faqat dard qoʻshdi", dedi u.
Boshqa bir holatda, yosh ayol rasmiylarning erini qidirishdagi "sustkashligi" deb hisoblagan harakatlaridan gʻazabini bildirdi.
"Hozir erim bedarak yoʻqolgan, agar hukumat uni topa olmasa, hech boʻlmaganda menga uning jasadini koʻrsata oladimi?" dedi u internetda keng tarqalgan va koʻplab haqoratlarga sabab boʻlgan videorolikda.
Masalan, sharhlardan birida unga "daryoga sakrab" qidiruvga yordam berish aytilgan boʻlsa, boshqasida "hamma narsada hukumatni ayblash bilan ish bitmaydi" deyilgan.
Biroq, boshqalar bu shafqatsiz fikrlarni qoralashdi. "Jabrlanuvchiga bu vaqtda laʼnat aytish emas, balki taskin berish kerak", deyiladi sharhlardan birida.
Nepal politsiyasi ushbu onlayn sharhlarni oʻrganish uchun 10 kishidan iborat qoʻmita tuzilganini maʼlum qildi.
Mamlakatning Elektron tranzaktsiyalar toʻgʻrisidagi qonuniga koʻra, ijtimoiy tarmoqlardan boshqalarni obroʻsizlantirish yoki taʼqib qilish uchun foydalangan shaxslar besh yilgacha qamoq jazosi va 100 000 rupiygacha ($662; £490) jarimaga tortilishi yoki har ikkala jazo qoʻllanilishi mumkin.
Nepalda joylashgan, xavfsiz raqamli makonni targʻib qiluvchi "Body & Data" notijorat tashkiloti ijrochi direktori Dovan Raining aytishicha, baʼzi qoʻpol sharhlar ijtimoiy tarmoqlarda "gʻazab qoʻzgʻatuvchi" (rage baiting) foydalanuvchilar tomonidan yozilgan boʻlishi mumkin — bunday odamlar gʻazab uygʻotish yoki odamlarni oʻz postlarini bosishga yoki ulashishga majbur qilish uchun "xoʻrak" sifatida salbiy kontent yaratadilar.
Ular "hukumatning ashaddiy tarafdorlari" tomonidan ham yozilgan boʻlishi mumkin.
"Shuningdek, hukumatga juda xayrixoh boʻlgan va uni savol ostiga olganlarni qoralaydigan ekstremizm ham mavjud. Bu ijtimoiy tarmoqlardagi muloqotni yanada qutblashtirdi", dedi u BBC'ga.