Mask Ukrainaning Starlink-ga kirishidagi har qanday cheklashlar uning kompaniyasiga emas, balki AQShga bogʻliqligini aytdi
Ukraina Starlink ga kirish yaxshilanganini, ammo baribir tezlik cheklovlariga duch kelayotganini va bu jangovar «topshiriqlar» bajarilishiga xalaqit berayotganini bildirdi.
Mask Ukrainaning Starlink tizimiga kirishidagi har qanday cheklovlar oʻz kompaniyasiga emas, AQShga bogʻliqligini aytdi
Ilon Mask Ukraina aslahalarining baʼzi turlari harakatlanishi va SpaceX kompaniyasining Starlink internet tarmogʻiga ulanib turishi mumkin boʻlgan tezlikka qoʻyilgan cheklovlar uchun AQSh hukumati javobgar boʻlishi mumkinligiga shama qildi.
Starlink Kiyevga dronlarni Rossiya nishonlariga yoʻnaltirishda va oʻz havo hududini himoya qilishda yordam beradigan muhim vositadir, ammo seshanba oqshomida Ukraina kutilmagan yangi tezlik cheklovlari jang maydonidagi operatsiyalarga xalaqit berayotganini maʼlum qildi.
Prezident Vladimir Zelenskiyning maslahatchisi ushbu cheklovlar tasodif emasligi va Kiyev hamda Vashington oʻrtasidagi soʻnggi keskinliklar bilan bogʻliqligiga ishonishini aytdi.
Mask Starlink’ning harbiy muqobili boʻlgan Starshield AQSh hukumati tomonidan nazorat qilinishini hamda "tezlik yoki foydalanishdagi har qanday cheklovlar AQSh harbiylari va oxir-oqibat [AQSh prezidenti] tomonidan belgilanishini" aytdi.
Mask X tarmogʻida Ukraina rasmiylarining, jumladan Buyuk Britaniya mediasiga: "Umid qilamanki, bu xatolik, ehtimol katta texnik muammodir. Bilmayman, lekin biz uni... yoqishni soʻrayapmiz", deb aytgan Zelenskiyning aloqani tiklash haqidagi murojaatlariga javob qaytarayotgan edi.
Maskning SpaceX kompaniyasiga tegishli boʻlgan Starlink seshanba oqshomida soatiga 100 mil (160 km/soat) miqdorida tezlik cheklovlarini joriy etdi, bu esa bundan tezroq harakatlanadigan har qanday qurolning tarmoqqa kirish imkoniyatini yoʻqotishini anglatadi.
Ukrainaning sobiq mudofaa vaziri Mixaylo Fedorov chorshanba kechiga kelib u qisman tiklanganini aytdi.
"Starshield tezlik cheklovini butunlay olib tashlash endi Ukraina mudofaasi uchun juda muhim", deb yozdi u X tarmogʻida Ilon Maskka minnatdorchilik bildirib va uning "davomiy qoʻllab-quvvatlashini" soʻrab.
Taxminan bir soat oʻtgach, Mask ushbu postga javob qaytardi va oʻz kompaniyasining rolini himoya qildi.
"Starshield tizimlari AQSh hukumatiga tegishli va u tomonidan nazorat qilinadi. Tezlik yoki foydalanishdagi har qanday cheklovlar AQSh harbiylari va oxir-oqibat AQSh Prezidenti tomonidan belgilanadi", deb yozdi u.
Маск Starlink "tinch aholi yoki mudofaa faoliyati uchun moʻljallangani va undan hujumkor harbiy harakatlar uchun foydalanish mumkin emasligini, chunki bu tijorat kompaniyasi uchun nooʻrin boʻlishini" qoʻshimcha qildi.
AQSh hukumati izoh bergani yoʻq.
Ikkala xizmat ham Maskning SpaceX kompaniyasiga tegishli boʻlsa-da, Starlink alohida ajratilgan hududlarda internetga kirishni taʼminlash uchun Yerning past orbitasidagi sunʼiy yoʻldoshlardan foydalanadigan fuqarolik tizimidir, Starshield esa hukumat va harbiy maqsadlarda foydalanish uchun moʻljallangan.
Seshanba oqshomidagi cheklovlar Rossiya Ukrainaga odamlar oʻlimiga olib kelgan hujumlarni uyushtirgan bir vaqtga toʻgʻri keldi. Rasmiylarning aytishicha, Kiyevda bir necha kishi halok boʻlgan va Ukraina harbiylari foydalanadigan aloqa hamda energetika obʼyektlariga zarba berilgan.
Prezident Zelenskiy bu Rossiya tomonidan amalga oshirilgan "eng yirik hujumlardan biri" boʻlganini, "dronlarning sezilarli qismi urib tushirilgan" boʻlsa-da, "zarbalar ham boʻlganini" aytdi.
Ukraina boʻylab kamida 600 000 kishi elektr energiyasiz qoldi, va aholi dronlar zarba berishidan oldin hech qanday ogohlantirish olishmaganini aytdi.
"Bu harakat tasodif boʻla olmasligi va hozirgi siyosiy vaziyat bilan bogʻliqligi aniq", deb yozdi Zelenskiyning maslahatchisi Sergiy Beskrestnov chorshanba ertalab Telegram’da.
AQSh prezidenti Donald Tramp Ukraina Rossiyaning energetika obʼyektlariga zarba berishda davom etayotganidan tobora koʻproq norozi boʻlmoqda.
Zelenskiyning aytishicha, AQSh agar u Trampning energetika boʻyicha oʻt ochishni toʻxtatish kelishuviga rozi boʻlmasa, razvedka maʼlumotlarini almashishni cheklash bilan tahdid qilgan, ammo seshanba kuni Tramp buni inkor etdi.
Chorshanba kuni Londonga tashrifi chogʻida soʻzlagan Prezident Zelenskiy, AQSh Rossiya bilan 300 000 tonna dizel yoqilgʻisi import qilish boʻyicha kelishuv tuzganidan keyin oʻzini xoinlikka uchragandek his qilganiga rozi boʻldi.
Britaniyalik jurnalist Pirs Morgan oʻzini xoinlikka uchragandek his qildimi-yoʻqmi deb soʻraganida, "Haqiqatan ham shunday... lekin bu shunchaki mening hissiyotlarim yoki tuygʻularimdan koʻra sal murakkabroq", dedi Zelenskiy.
Zelenskiyni Dauning-stritda Buyuk Britaniya Bosh vaziri Endi Bernham quchoq ochib kuti oldi va qirol Charlz bilan qabul marosimi boʻlib oʻtdi.
Prezident kelishidan oldin Dauning-strit Rossiya dronlarini urib tushirish uchun ishlatilgan yengil koʻp maqsadli raketalarni Ukrainaga yetkazib berishni tezlashtirishini eʼlon qildi.
"Biz sizni qoʻllab-quvvatlaymiz va bu oʻzgarmaydi", dedi Bernham Zelenskiyga.