Lindsi Klensi ishi boʻyicha sud jarayoni haqiqiy emas deb topilsa, nima sodir boʻladi?
Prokurorlar 2023 yilda uch nafar farzandini oʻldirganlikda ayblanayotgan amerikalik onaning ishi boʻyicha yangi sud jarayonini talab qilishlari mumkin.
Lindsi Klensi ishi boʻyicha sud jarayoni haqiqiy emas deb topilsa nima sodir boʻladi?
Klensi 2023 yilda ikki oʻgʻli va qizini oʻldirganini inkor etmaydi.
Lindsi Klensining taqdirini bir hafta davomida muhokama qilgandan soʻng, hakamlar hayʼati uch nafar yosh bolasini oʻldirishda ayblanayotgan amerikalik onaning ishi boʻyicha hali ham bir qarorga kela olmadi.
Sudya Uilyam Sallivan hozircha sud jarayonini rasman haqiqiy emas deb eʼlon qilgani yoʻq, chunki Klensining advokati Kevin Reddington shoshilinch apellyatsiya berish uchun bir soat vaqt soʻradi.
Shunday boʻlsa-da, Sallivanning sud jarayonini haqiqiy emas deb eʼlon qilish niyatida ekanligi haqidagi signali keyin nima boʻlishi borasida bir qator savollarni tugʻdirmoqda.
Birinchi darajali qotillikning uchta bandi boʻyicha ayblanayotgan Klensi 2023 yilda bolalarini oʻldirganini inkor etmaydi, biroq u oʻzini aybdor deb tan olmadi. Uning advokatlari u tugʻruqdan keyingi psixozdan aziyat chekkanini va jinoiy javobgarlikka tortilmasligi kerakligini taʼkidlashdi.
Prokurorlarning aytishicha, u bolalarni oʻldirish uchun ongli va puxta oʻylangan qaror qabul qilgan.
AQSh qonunchiligiga koʻra, hakamlar hayʼati ish boʻyicha «asosli shubhadan xoli tarzda» bir ovozdan qaror qabul qilishi kerak. Agar buning iloji boʻlmasa, sudya sud jarayonini haqiqiy emas deb eʼlon qilishi va sudni hukmsiz yakunlashi mumkin.
Klensi ishi boʻyicha hakamlar hayʼati bir necha kundan beri bir toʻxtamga kela olmayapti va sudyaga bir ovozdan qaror qabul qila olmasliklarini uch marta maʼlum qilishdi.
Sudga raislik qilayotgan Sallivan bundan oldin ularni qaror qabul qilish imkoniyati qolmaguncha maslahatlashishni davom ettirishga chaqirgan edi.
Soʻnggi urinishda u shtatda «Tyui-Rodriges koʻrsatmasi» sifatida tanilgan qoʻshimcha koʻrsatmalarni berdi va hayʼatni har bir nuqtai nazarni hisobga olishga undadi hamda hakamlarning ushbu ishdagi oʻz pozitsiyalarini shubha ostiga qoʻyib, qayta koʻrib chiqayotganliklariga ishonch hosil qildi.
Hakamlar hayʼati kelishuvga erisha olmasligini aytishda davom etdi, bu esa sudyani sud jarayonini haqiqiy emas deb eʼlon qilishdan oʻzga chorasi yoʻqligini aytishga majbur qildi.
Bu prokurorlar oʻz daʼvolarini isbotladi degani emas va bu sudlanuvchi aybsiz degani ham emas.
Agar juma kuni sud jarayoni rasman haqiqiy emas deb eʼlon qilinsa, prokurorlar ishni qayta qoʻzgʻatib, yangi hakamlar hayʼati bilan qayta boshlashlari yoki ayblovni tan olish boʻyicha kelishuvga intilishlari mumkin.
Ular ayblovlarni butunlay olib tashlashni ham tanlashlari mumkin.
Darhol emas. Agar sud jarayoni haqiqiy emas deb topilsa, advokatlar keyingi qadamni koʻrib chiqayotgan bir paytda, Klensi hozirda saqlanayotgan ruhiy salomatlik muassasasida xuddi shu qotillik ayblovlari bilan hibsda qoladi.
Agar yangi sud majlisi belgilansa, Klensi u boshlangunga qadar ushbu muassasada qoladi, garchi uning advokatlari garov ehtiyot chorasini qayta koʻrib chiqishni talab qilishlari mumkin boʻlsa-da, dedi Nyu-York huquq maktabi professori va ruhiy salomatlik huquqi boʻyicha ekspert Xizer Kukolo.
Yangi sud jarayoni tashkil etilayotgan paytda ham prokurorlar Klensining himoyachilari bilan ayblovni tan olish boʻyicha kelishuv yuzasidan muzokaralar olib borishlari mumkin, dedi Kukolo.
Bu kabi ogʻir jinoyat ishlarida prokurorlar koʻpincha ishni qayta koʻrib chiqishni talab qiladilar.
Agar shunday qilishsa, hakamlar hayʼatini tanlash jarayoni qaytadan amalga oshiriladi va yangi hakamlar tarkibi bilan yangi sud majlisi belgilanadi.
Boshqa sud majlisini belgilash uchun qancha vaqt ketishi sud taqvimi, har ikki tomon taqdim etishi mumkin boʻlgan huquqiy iltimosnomalar va ekspert guvohlarni jalb qilish uchun qancha vaqt ketishi kabi omillarga bogʻliq boʻladi.
Massachusets shtatidagi olti haftalik sud jarayoni jamoatchilikning katta eʼtiborini tortdi, baʼzida tashqarida odamlar toʻplandi.
«Shubhasiz, juda katta shov-shuvga sabab boʻlgan va ushbu ish faktlariga nisbatan juda kuchli hissiy munosabat mavjud boʻlgan bunday ishda, menimcha, prokuror qayta sud qilishni talab qilishi juda ehtimoldan holi emas», dedi Kukolo.
Bu noaniq, ammo ish murakkab boʻldi, chunki ikkala tomon ham koʻproq ekspertlar koʻrsatmalariga tayandi.
Hakamlar hayʼatidagi toʻqqiz ayol va uch erkakning ism-shariflari oshkor etilmagan va sudya ularning anonimligini saqlash uchun ularni suratga olish yoki videoga olishni taqiqlagan.
Ammo ish yakunlangach, hakamlar hayʼati aʼzosi ish va oʻz muhokamalari haqida ommaviy ravishda gapirish yoki gapirmaslikni oʻzi tanlashi mumkin.
Boshqa shov-shuvli sud jarayonlarida hakamlar baʼzan ish boʻyicha fikr bildirishgan, hatto kitoblar nashr etishgan yoki OAVga intervyular berishgan.
Shunday qilib, jamoatchilik yopiq eshiklar ortida nima sodir boʻlganini hali bilmasa-da, yaqin kunlarda yoki haftalarda koʻproq narsa maʼlum boʻlishi mumkin.