Dunyo

Chexiyada 80 yil oldin o‘lgan Chexoslovakiya sobiq tashqi ishlar vazirining jasadi qazib olindi

**Chexiyada 80 yil avval vafot etgan sobiq Chexoslovakiya tashqi ishlar vazirining jasadi eksgumatsiya qilindi**

Chexiya politsiyasi 2-sentyabr kuni sobiq Chexoslovakiya tashqi ishlar vaziri Yan Masarikning qoldiqlarini qazib olish ishlarini boshlaganini ma’lum qildi. Bu harakatdan maqsad uning qariyb 80 yil oldingi sirli o‘limi bilan bog‘liq taxminlarga oydinlik kiritishdir.

Politsiyaning X ijtimoiy tarmog‘idagi bayonotida aytilishicha, Pragadagi Olshani qabristoniga dafn etilgan jasad qoldiqlari eng zamonaviy sud-tibbiyot usullari yordamida tekshirilishi rejalashtirilgan.

"Bugungi harakatlarimiz Yan Masarikning o‘limiga olib kelgan holatlarni aniqlashtirishga bizni yaqinlashtiradi deb ishonamiz", deyiladi bayonotda.

**Sobiq diplomat bilan nima sodir bo‘lgan edi?**

Masarik 1948-yil 10-mart kuni o‘lik holda topilgan. Uning jasadi Tashqi ishlar vazirligi hovlisida, o‘zining yuvinish xonasi derazasi ostida aniqlangan. Uning Sovuq urush avj olgan bir paytdagi sirli o‘limi o‘n yillar davomida turli taxminlarga sabab bo‘lgan.

O‘sha paytda Ichki ishlar vazirligi u o‘z joniga qasd qilgan deb da’vo qilgan. Boshqalar esa uning yiqilib tushishini baxtsiz hodisa deb hisoblagan yoki uni sovet agentlari o‘ldirgan deb ishonishgan.

**Yan Masarik kim bo‘lgan?**

Masarik 1886-yil 14-sentyabrda Pragada tug‘ilgan. U Chexoslovakiyaning birinchi prezidenti Tomash Garig Masarikning o‘g‘li edi.

U 1940-yildan 1948-yilgacha mamlakatning bosh diplomati bo‘lib ishlagan. Avval Ikkinchi jahon urushi paytida quvg‘indagi hukumatda, keyin esa urushdan keyingi koalitsion hukumatda xizmat qilgan.

1948-yil fevraldagi Chexoslovakiya kommunistik to‘ntarishidan keyin u iste’foga chiqishdan bosh tortdi va tashqi ishlar vaziri lavozimida qoldi.

Uning o‘limi bo‘yicha ish 1989-yildagi "Baxmal inqilobi"da kommunizm qulagandan beri bir necha bor qayta ko‘rib chiqilgan. Keyinchalik mamlakat Chexiya va Slovakiyaga bo‘linib ketgan.

Avvalroq Rossiya sovet askarlari jasadlari qazib olingani ortidan Litva elchisini chaqirtirgani haqida xabar berilgandi. Moskva buni vahshiylik va harbiy qabrlarni tahqirlash deb qoralagan. Eksgumatsiya "Sovetlashtirishdan voz kechish to‘g‘risidagi" qonun bilan bog‘liq bo‘lgan.

xabarchi’da cookie fayllari

Til va mavzu tanlovingizni eslab qolish hamda hozir saytni nechta odam o‘qiyotganini sanash uchun cookie fayllaridan foydalanamiz — bu hisob anonim, faqat brauzeringiz ochiq turganda saqlanadi va na siz bilan, na boshqa tashrif bilan bog‘lanmaydi. Ruxsatingiz bilan sayt qanday o‘qilishini ham o‘lchaymiz: Microsoft Clarity sahifa ko‘rishlari va ulardagi harakatlarni yozib boradi, o‘z hisobimiz esa qaytgan o‘quvchilarni sanaydi. Sizni tashriflar orasida taniydigan hech narsa siz qabul qilmaguningizcha o‘lchanmaydi.