AQSH Federal zaxira tizimi asosiy stavkani uch yil ichida birinchi marta oshirdi. Sabab nima?

AQSH Federal zaxira tizimi uch yil ichida ilk bor asosiy stavkani oshirdi. Bunga nima sabab bo‘ldi?

AQSH Federal zaxira tizimi sentabr oyidagi yig‘ilishida asosiy stavkani 0,25 foiz bandga ko‘tarib, 3,75-4 foiz oralig‘ida belgiladi. Bu haqda Federal ochiq bozorlar qo‘mitasi (FOMC) e’lon qilgan press-relizda ma’lum qilindi.

Stavkani oxirgi marta oshirish 2023-yil iyulida bo‘lgan edi.

Stavkani oshirish haqidagi qarorni FOMCning 12 nafar a’zosi bir ovozdan ma’qulladi.

AQShda yillik inflyatsiya pasaymayapti. Avgust oyida bu ko‘rsatkich 3,4 foizni tashkil etdi. FZTning uzoq muddatli maqsadi inflyatsiyani 2 foizgacha tushirish bo‘lsa-da, narxlarning pasayishi kutilganidan ancha sekin kechmoqda. Masalan, avgust oyida narxlar o‘sishi iyuldagi 0,1 foizdan 0,4 foizgacha tezlashdi.

Yaqin Sharqdagi keskinliklar tufayli xalqaro bozorda neftning bir barreli yana 100 dollardan oshib ketdi. Shu bilan birga, dizel yoqilg‘isi narxlari ham sezilarli darajada qimmatlashdi, bu esa barcha sohalarda xarajatlarni oshirmoqda. Masalan, energetika tovarlari bo‘yicha yillik inflyatsiya 16,3 foizni tashkil etmoqda.

FZT raisi Kevin Uorsh iqtisodiyot barqaror sur’atlarda o‘sayotganini, aholi xarajatlari va investitsiyalar yuqoriligini, mehnat bozori ham mo‘tadil ekanini ta’kidladi. Iqtisodiyotda bunday kuchli talab saqlanib qolsa, inflyatsiyani faqat pul-kredit siyosatini qat’iylashtirish orqali jilovlash mumkin bo‘ladi.

Fed raisi matbuot anjumanida regulyator neft yoki oziq-ovqat kabi alohida mahsulotlar narxiga bevosita ta’sir ko‘rsata olmasligini aytib o‘tdi.

Uning tushuntirishicha, stavkaning oshirilishi narxlar o‘sishining iqtisodiyot bo‘ylab kengroq tarqalib ketishining oldini olishga yordam berishi kerak.