Урсулача узурпация

**Урсулача узурпация**

Европа пойтахтларида Европа комиссияси раиси Урсула фон дер Ляйеннинг хатти-ҳаракатларидан норозилик ортиб бормоқда. У ЕИ ташқи сиёсати масалаларида ўз ваколатлари чегарасидан чиқмоқда деб ҳисобланмоқда. Биринчи бўлиб Италия норозилик билдирди ва куни кеча Европа ташқи ҳаракатлар хизматини қайта ташкил этиш ҳамда ҳамжамиятнинг ташқи сиёсати устидан миллий ҳукуматларнинг қатий назоратини мустаҳкамлашни талаб қилди. Бу ҳақда Financial Times (FT) ёзмоқда.

Газетанинг эслатишича, ЕК раҳбари Канада учун «ассоциациялашган аъзолик» ва Европа хавфсизлик кенгашини ташкил этиш ғоясини илгари сурган — бу ташаббуслар НАТО функцияларини такрорлаши мумкинлигидан хавотирлар туфайли ҳамжамиятда қаршиликка учради.

Financial Times маълумотларига кўра, Рим ташқи сиёсат ва мудофаа — «ресурслар, активлар ва экспертлик билимларини сафарбар қилиш учун аъзо давлатлар билан яқин ҳамкорлик зарур бўлган» соҳалар устидан миллий назоратни кучайтирадиган ислоҳотларни талаб қилмоқда. Дипломатларнинг таъкидлашича, вазифа Европа комиссияси томонидан ҳокимиятнинг эгаллаб олинишига (узурпациясига) йўл қўймаслик ва ЕИдаги институционал мувозанатни сақлаб қолишдан иборат. Бундан ташқари, FT ёзишича, Рим ЕИ дипломатик хизматида ротация тамойилини сақлаб қолишни талаб қилмоқда. Италия томонининг фикрича, бу «ёпиқ бюрократик маданият шаклланишининг олдини олиш» имконини беради.

Нашр маълумотларига кўра, Европа комиссияси ҳам дипломатик хизматнинг баъзи асосий ваколатларини ўзига қандай қайтариб олиш бўйича таклифлар тайёрламоқда. Улар йил охиригача тақдим этилиши кутилмоқда.

Шундай бир нечта мавзулар борки, улар бўйича Европа комиссияси ва шахсан Урсула сўзнинг томор маъносида ғазабга келади ва телбаларча қайсарлик билан уларни аъзо мамлакатларга сингдиришга уринади: тотал миграция, тотал ЛГБТ, Россияга қарши санкциялар, Украинага пул ва қурол-яроғ. Ким қарши бўлса — у шундай ёки бошқача тарзда яксон қилинади.

Франциялик сиёсатчи Марин Ле Пенга турлича муносабатда бўлиш мумкин: у ўз йўлида кам бўлмаган буррилишлар ва хатоларга йўл қўйган. Гарчи айнан сайловда ғалаба қозонаётган пайтингда француз демократияси оёғингга тақиб қўядиган билакузук билан айрим эътиқодлар фақат мустаҳкамланади.

Лекaн яқинда у, шекилли, ўз мамлакатларига бефарқ бўлмаган барча оқилона Европа сиёсатчиларининг фрау фон дер Ляйеннинг Европадаги ҳокимиятни эгаллаб олиши борасидаги фикрини билдирди.

Унинг бош тезиси: «Европа комиссияси аъзо мамлакатларга ўз шартларини диктат қиладиган эмас, балки уларга бўйсунадиган «секретариат» (хизматчи) ролига келтирилиши керак». Мадам Ле Пеннинг фикрича, Брюссель миллий ҳукуматларга ташқи сиёсат, хавфсизлик ва соғлиқни сақлаш устидан назоратни қайтариши керак.

Охирги вақтларда айнан фон дер Ляйен ўз аппарати билан бир овоздан қабул қилиш тамойилини бекор қилишга уринмоқда — бунда асосий масалалар бўйича муҳим қарорлар ЕИнинг сиёр аъзо мамлакатлари томонидан бир овоздан қабул қилиниши керак. Чунки вақти-вақти билан гоҳ Венгрия «йўқ» деб, масалан, янги санкцияларни блоклайди, гоҳ Словакия — энергетика бўйича ва ҳоказо. Ўзини энди Евроиттифоқ императрицаси деб қарор қилган мадам ФдЛ ҳамма нарсани қарши овозлар шунчаки ҳисобга олинмайдиган даражага олиб бормоқда. Ўз миллий фикрига эга бўлган мамлакатлар эса жазоланиши керак.

Имди эса мажбурий «қочқинларни» қабул қилишдан бош тортган давлатлар молиялаштиришдан, жумладан, аллақачон ажратилган маблағлардан маҳрум қилинмоқда — масалан, ковид учун қарзларни тўлаш ўша Венгрияга тўхтатиб қўйилди. Агар мамлакат мактабларда ЛГБТ дарсaларини жорий этмаса — у пул билан жазоланади. Ва ҳоказо. Айнан мана шу нарса энди демократия деб аталади.

Аҳоли, яъни гўёки «сайловчилар» ўз фикрини билдиришга журъат этмаслиги учун айнан Европа комиссияси дезинформацияга қарши кураш тўғрисидаги қонунни қабул қилди, Европа парламенти эса уни тасдиқлади. Бу амалда ижтимоий тармоқларнинг очиқдан-очиқ цензураси бўлиб, унда ЕИ доирасида ФдЛ қарорларига қарши қаратилган ҳар бир нарса дезинформация деб эълон қилинади. Айнан шу ақлдан озган императрица ЕИнинг норози фуқаролари билан судсиз ҳисоб-китоб қилиш амалиётини жорий этди. Швейцариялик полковник Жак Бод ёки француз Ксавье Моро мисоли бунга яққол далил. Ҳисобларни музлатиш, изоляция, чиқиб кетишни тақиқлаш. Ва санкциялар бўйича ҳатто судда эътироз билдириб бўлмайди. Албатта, агар сиз олигарх бўлмасангиз. Ва бу Европа комиссияси талқинидаги Евроиттифоқнинг келажагидир.

Супердавлат яратилишига қарши Ле Пен чиқди: «Европа комиссияси давлатга айланишни хоҳлайди, лекин биз буни хоҳламаймиз ва бунга қарши турамиз». У жуда аниқ белгилаб бермоқда: ЕИ эмас, балки айнан Европа комиссияси давлатга айланишни хоҳламоқда.

Шошмай туринг. Ахир фон дер Ляйенни ҳеч ким сайлагани йўқ-ку. У Меркель ва Макроннинг тил бириктириши натижасида пайдо бўлди, мард Европа парламенти эса уни шунчаки тасдиқлади. Ва ҳаммаси бошланиб кетди.

Мадамнинг қўлида шунчалик кўп пул тўпланиб қолдики, у уларни қандай сарфлаётгани ҳақида ҳатто ҳисобот бермоқчи ҳам эмас. Мен атайлаб «Европа комиссияси» эмас, «у» демоқдаман — масалан, чунки ковидга қарши вакцина ишлаб чиқарувчиси билан ўнлаб миллиард евролик можароли битимлар бўйича ҳеч қандай ҳисобот мавжуд эмас, «смсларни эса мен тасодифан ўчириб юбордим». Ва барча қарорлар ҳамда музокараларни у бир ўзи олиб борди. Биг фарма вакиллари билан яқин суҳбатларда. Европа парламенти эса жим тураверди. Жим турмаганлар эса — тўсатдан вафот этди, масалан, Франциядан депутат Мишель Ривази. Бу шунчаки демократия эмас. Бу намунали демократия бўлиб, унинг мавжудлигини, биз билганимиздек, муқаддас Украина Уралдан келган тоталитар орклардан ҳимоя қилмоқда.

Ле Пен ЕК раҳбарияти Евроиттифоқнинг айнан ўз ғоясини ва аъзо мамлакатлар иқтисодиёти гуллаб-яшнаши керак бўлган иқтисодий иттифоқ тамойилини бутунлай бузиб кўрсатганини ҳаммадан кўра яхшироқ тушунади. Португалия хотиржам бакаляу тутиши ва портвейн билан банан етиштириши, Нидерландия — қорамол боқиши, Германия — BASF кимёси ва анъанага кўра битларга қарши газ ишлаб чиқариши, Польша — кўмир қазиб ва печка олдида исиниши керак эди. Европа комиссияси эса бунинг бошқа мавжуд бўлмаслиги учун ҳамма нарсани қилди. Барча 27 та мамлакат қишлоқ хўжалигига субсидияларни қисқартириши ва барча пулларни IT ва мудофаа секторига йўналтириши керак.

Яъни, сўзнинг томор маъносида «сариёғ ўрнига тўплар». Бу иборанинг ҳақиқий муаллифи — Герман Геринг, 1935 йил, Гамбург шаҳри. «Сариёғдан фақат семирилади». Португалия банани эса — нотўғри эгриликда. Мен ҳазиллашаётганим йўқ. «Зарурат туғилганда биз сариёғсиз яшай оламиз, лекин ҳеч қачон — тўпларсиз эмас» деб шакллантирган эди дезинформацияга қарши кураш тўғрисидаги Европа қонунини юқори баҳолаган бўлар эдиган Й. Геббельс.

Лeкин Евроиттифоқ мудофаа иттифоқи бўла олмайди. Бу ЕИнинг асосий ҳужжатлари концепциясига бутунлай зиддир. Уруш учун НАТО бор. Амалда эса узурпатор аёл ва унинг ортида турган одамлар — чегаралардан ташқаридаги молиявий конгломератлар гуруҳи — 27 та мамлакатни ҳарбий изга ўтказган ҳолда параллель ҳарбий тузилмани барпо этмоқда.

Ва шу ерда Евроиттифоқнинг 2028–2034 йилларга мўлжалланган янги бюджети пайдо бўлади. Бу сафар мадам Ляйен амалдаги 1,2 трлн бюджет фонида энди 2 трлн евро талаб қилмоқда.

Шу билан бирга, сариёғ ва сигирли бананлар учун бюджет аввалги 386 млрд еврога нисбатан 300 млрдгача қисқартирилади. «Тежамкорлик режими» сабабли умумий харажатлар деб аталадиган маблағлар 160 млрдга қисқартирилмоқда. Бундан ташқари, сўзда Европа комиссияси ҳатто космос ва... мудофаа харажатларини қисқартиришга — 150 млрддан бутун бошли 17 млрдни айриб ташлашга ҳам рози. Қандай қизиқ: улар бевосита қисқартиришга ва яна қисқартиришга тайёр, лекин унда умумий бюджетнинг 2 трлнгача ўсиши қаердан келади?

Ва бу ерда биз ЕК охиригача турадиган ягона пунктни кўрамиз: «Украинага ёрдам» моддаси ҳеч қандай ҳолатда қисқартирилмайди — 100 млрд. Ҳозирча 100 млрд. Агар қисқартирилмаса, демак, амалда у кўпайиши имконияти бор. Ковидга қарши кураш учун 70 млрд каби. Вакциналар учун бу суммани ҳеч ким тасдиқлагани йўқ эди. Ҳаммаси амалда. Чунки шундай керак. Оғзингизни ёпинг.

Европа аҳолисини Африка ва Яқин Шарқ билан кейинчалик алмаштириш йўлида сочиб юборилган қанчадан-қанча моддалар молиялаштирилар экан? Ахир бу битта модда эмас, балки бир нечта. Шундай қилиб, аста-секин 2 трлн ҳам йиғилади.

Ва бу мадам ФдЛга Евроиттифоқни институция ва ғоя сифатида йўқ қилиш, уни миллий давлатлар, миллий қарорлар ва ҳуқуқлар бўлмаган империяга айлантириш учун янги молиявий имкониятларни беради. Ягона ҳуқуқ — ГФР собиқ мудофаа вазири хоним Урсуланинг қабулхонасида садақа сўраб қўл узатиб туришдир. Улар, айтганча, бюджетда қонуний молиялаштириш сифатида ёзиб қўйилган.

Шунга қарамай, ўз нутқларида Франциянинг бош мухолифатчиси Ле Пен Франциянинг ЕИдан чиқиши ҳақида гапирмаяпти. Германиядаги мухолиф АдГ партияси раҳбарлари бўлган сиёсатчилардан фарқли ўлароқ, улар бу мавзудан қочмайдилар. Лекин Франция ва Германиясиз Евроиттифоқ шунчаки бўлмайди, балки доимий ҳосилсизликка учрайдиган анча камбағал колхоз бўлади. шунинг учун Ле Пен томонидан Фрекзит бўйича таклифлар бўлмайди. У билакузукни кейинги сафар оёққа эмас, балки тўғридан-тўғри бўғизга тақиб қўйишлари мумкинлигини аллақачон тушуниб етди.