Сиз ҳозирги замонда яшашингиз керак

Қосим-Жомарт Токаев: "Жамиятимиз афсоналарга эмас, балки ҳақиқатга таяниши керак."

1 соат олдин

Ҳозирги замонда яшаш

2026-йил 28-август куни Қозоғистон Президенти Қосим-Жомарт Токаев биринчи чақириқ Қурултойнинг биринчи сессиясининг очилишида нутқ сўзлади.

Нутқининг бошида Токаев йиғилганларни мамлакат сиёсий тизимини ривожлантиришда янги босқичнинг бошланишини белгилаб берган ушбу тадбир билан табриклади. Қозоғистон раҳбари Қурултой давлат ҳокимияти тизимини тубдан модернизация қилишга ва бутун давлат аппарати ишига кучли туртки беришга чақирилганини таъкидлади.

Токаев нутқининг асосий жиҳатлари:

* **Янги Қурултойнинг устувор вазифалари.** Буларга қонунчиликни янги Конституцияга мувофиқлаштириш, юқори сифатли қонунчилик ишларини таъминлаш ва сунъий интеллект, таълим ва ижтимоий қўллаб-қувватлаш каби муҳим масалалар бўйича қонунлар қабул қилиш киради.

* **Янги ҳукуматни шакллантириш.** Токаев Қурултой тузилмаси шакллантирилгандан сўнг, вице-президент ва бош вазир лавозимларига номзодларни депутатлар кўриб чиқиши учун тақдим этишини эълон қилди.

* **Хавфсизлик Кенгаши раиси о'ринбосари лавозимининг янги тайинланиши.**

* **Қурултой раиси лавозимига Аибек Дадебай номзоди.**

* **Жаҳон кучлари о'ртасидаги ишонч инқирози.** Президент БМТ Хавфсизлик Кенгаши тинчлик ва хавфсизликни сақлаш бо'йича асосий вазифасини бажаришни то'хтатганини та'кидлади.

* **Янги дунё тартибининг пайдо бо'лиши.** Тоқаев бир томондан хавфли, ёвуз ва умидсиз, иккинчи томондан эса прогрессив, технологик жиҳатдан ривожланган, истиқболли ва тақдирли хусусиятларга эга бо'лган янги дунё тартиби пайдо бо'лаётганини та'кидлади.

Бундан ташқари, Қозог'истон Президенти бир қатор муҳим баёнотлар берди:

"Биз халқ хотирасини шубҳали фактлар ва бузиб ко'рсатилган ма'лумотлар билан заҳарламаслигимиз керак. Бундай ҳаракатлар о'тмишга бо'лган ишончни ва келажакка бо'лган умидни сусайтиради. Бизнинг тарихимиз ва адабиётимиз чексиз қурбонликлар, азоб-уқубатлар ва фожиалар йилномаси эмас. Албатта, биз ҳеч қачон тарихимизнинг фожиали ва бурилиш нуқталарини унутишга мажбурламаймиз. "Бироқ, халқимиз бошидан кечирган азоб-уқубатлар бизнинг миллий о'зига хослигимизнинг асоси бо'ла олмайди", деди у.

Президент миллат тарихи нафақат маг'лубиятлар ва муваффақияцизликлардан иборат эканлигини та'кидлади; Қозог'истон тарихи о'зининг г'алабалари ва ютуқларига эга бо'лган.

"Шунинг учун жаҳон тарихига, жумладан, алоҳида халқлар тарихи ва о'з миллатимиз тарихига юзаки, содда ёки бир о'лчовли қараш ва баҳолаш мумкин эмас. Биз тарихимизга о'тмишдаги шикоятлар юки билан эмас, балки миллатимизнинг энг олий манфаатларини аниқ англаш билан ёндашишимиз керак. Бу, айниқса, ёш авлод учун зарур. Ишончим комилки, онгли ва илг'ор ватандошларимиз буни яхши билишади."

Токаевнинг фикрича, бугунги кунда Қозог'истон жамоат ҳаётининг барча соҳаларини ислоҳ қилишда чинакам инновацион стандартлар ва ёндашувларни намойиш этмоқда. Бу нафақат давлат институтлари ва иқтисодиётни, балки, энг муҳими, миллатнинг фуқаролик онги ва менталитетини чуқур о'йланган, кенг ко'ламли модернизация қилишни англатади.

"Урушлар, инқирозлар ва о'заро ишончсизликка то'ла бугунги дунёда бундай тизимли ижтимоий о'згариш ноёбдир ва ҳеч бир минтақада о'хшаш мисолга эга эмас. Ишонч билан айтиш мумкинки, Қозог'истон ислоҳотлар ё'лига қат'ий қадам қо'йди ва ҳақиқий о'згаришлар ҳудудига айланди", деди давлат раҳбари.

О'згаришнинг тез сур'атини сақлаб қолиш ва эришилган натижаларни мустаҳкамлаш учун қозог'истонликлар миллат тарихий ривожланишининг асосий жиҳатларига ёндашувлари ва қарашларини о'згартиришлари керак.

"Жамиятимиз афсоналарга эмас, балки ҳақиқатга таяниши, тараққиётга умид бог'лаши, архаизмдан завқланиш о'рнига фанни ривожлантириши, риторикадан ко'ра амалийликни қадрлаши, ҳақиқатни ҳимоя қилиши ва ёлг'онга қарши туриши керак. Бу муҳим тамойиллар келажак авлодлар мафкурасининг ажралмас қисмига айланиши керак. Бирлашган халқимиз барча тарихий синовларга муносиб бардош берди ва энди о'зининг кучли энергиясини ривожланиш учун янги уфқларни топишга ё'налтириши мумкин ва керак. "Сув ётган тош остидан оқмайди; яратилиш ва меҳнат бизни муваффақиятга олиб боради", деб хулоса қилди у.

Тоқаев ҳозирги глобал вазият ниҳоятда мураккаб ва олдиндан айтиб бо'лмайдиган эканлигини та'кидлади.

"Шуни та'кидлаш керакки, глобал нотинчлик ва о'заро ишончнинг ё'қлиги даврида Қозог'истон о'зининг юқори халқаро мавқеини сақлаб қолмоқда. Мамлакатимиз позициясига халқаро сиёсатга сезиларли та'сир ко'рсатадиган етакчи глобал кучлар э'тибор бериши тубдан муҳимдир. Биз тинчлик, до'стлик ва о'заро манфаатли шериклик қадриятларини илгари суриш орқали миллий манфаатларни ҳимоя қилиш бо'йича о'рнатилган ё'налишимизга содиқ қолишда давом этамиз", деди президент.

Қозог'истон раҳбари бу муваффақиятларга фақат миллатнинг бирдамлиги ва умумий мақсадларга эришишда фуқароларининг бирлиги туфайли эришилганига ишонади.

" "Мамлакатимизнинг асосий кучи, стратегик устунлиги унинг халқининг мустаҳкам бирлиги ва ижодий руҳидадир. Ривожланаётган давлат сифатида биз юксак мақсадларга эришишга интилишимиз керак. Биз майда жанжаллар ва ижтимоий бефарқлик билан чалг'имасдан, ишонч билан олдинга силжишимиз керак.

Бизда аниқ ҳаракатлар режаси бор ва биз қаерга кетаётганимизни аниқ биламиз. Энг муҳими, биз о'зимизга ишонишимиз ва астойдил ишлашимиз керак. Биз миллий о'зига хосликни шакллантиришга жиддий э'тибор беришда давом этамиз. Энг муҳими, бу бизнинг асосий тарихий ва маданий меросимизни тизимли равишда тан олиш ва уни жамоатчилик онгида қайта тиклашни англатади. Тарих - бу ё'л ко'рсатувчи юлдуз, халқ учун бебаҳо хазина. Сохта шон-шараф ва буюклик учун тарихий фактларни бузиб ко'рсатиш ҳеч қаерга олиб бормайдиган ё'л. Агар о'зимиз о'тмишдаги шикоятлар ва айтилмаган ҳис-туйг'уларга ботиб кецак, ёшларимизга қандай қилиб муносиб та'лим бера оламиз? Тоқаев мамлакат тарихи ноёб йилнома, ҳозирги ва келажак авлодлар учун г'урур манбаи эканлигини та'кидлади.

"Ахир, қозоқлар ко'плаб синов ва азоб-уқубатларга дош берган, аммо доимий равишда бардошлилик ва қаҳрамонлик ко'рсатган халқдир." Чуқур дунёқарашга эга етук миллат... о'тмишдан сабоқ олишга, тарихини ҳурмат қилишга ва ишонч билан олдинга силжишга қодир. Бу тамойил мамлакат янги тарихий о'сиш даврига қадам қо'йган бир пайтда ҳар қачонгидан ҳам долзарбдир.

Ижодкор миллат сифатида биз ҳақиқат ва уйдирма, ҳақиқат ва ёлг'он о'ртасида аниқ чегара қо'йишимиз ва ҳалокатли иллатлардан абадий халос бо'лишимиз керак.

Биз буюк Абай тилга олган "бешта душман"дан, айниқса туҳмат, риторика ва мақтанчоқликдан қочишимиз керак. Аввало, биз о'зимизни билим билан қуроллантиришимиз, илм-фанга таянишимиз ва тинимсиз ишлашимиз керак; акс ҳолда биз глобал тараққиётдан орқада қолиш хавфига дуч келамиз ва бунга мутлақо ё'л қо'ёлмаймиз. Мамлакатимиз йилномалари барча қийинчиликлар ва синовлар орқали бошларини баланд ко'тариб, Ватан манфаатларига хизмат қилишда собитқадам бо'лган одамлар томонидан ёзилган. Айнан шундай шахслар мамлакатимизни олдинга силжитганлар", деб та'кидлади президент.

Қосим-Жомарт Тоқаевнинг фикрича, гуллаб-яшнаган давлат қуриш учун қозог'истонликлар о'з миллатининг бундай буюк о'г'илларининг ҳаёти ва ахлоқий тамойилларига тақлид қилишлари керак.

"Бунга қандай эришиш мумкин?" деб ҳайрон бо'либ, бепарво о'тириб, ҳайрон бо'либ о'тиришади. қаҳрамон халқимизга мутлақо хос эмас. Кучли ахлоқий руҳ ва иродага эга инсон о'з яқинлари ва Ватан олдидаги бурчини яхши билади, барча са'й-ҳаракатларини мамлакат манфаатларига баг'ишлайди. Айнан шундай инсон ҳаётда чинакам муваффақиятга эришади ва жамиятнинг самимий ҳурматига лойиқдир. Ватанпарварликнинг асл ма'носи шу", деди президент.