Саудия Арабистони Ҳусийлар ҳужумларни кучайтирганидан бери Риёд учун илк бор ҳаво ҳужумидан огоҳлантириш эълон қилди

Саудия Арабистони хусийлар ҳужумларни кучайтирганидан бери Риёд учун илк бор ҳаво ҳужумидан огоҳлантириш эълон қилди, пойтахт аҳолисига огоҳлантиришлар ва портлашлар ҳақидаги хабарлардан кейин хавф бартараф этилгани маълум қилинди.

Бу хусийлар ўз ҳужумларини фаоллаштиргани ва июль ойида саудияликларга қарши «денгиз блокадаси»ни эълон қилганидан бери Риёдда илк бор огоҳлантириш берилишидир.

Жума куни кечқурун ва шанба куни эрталаб маҳаллий вақт билан Саудия Арабистони Фуқаролик мудофааси пойтахт ва бошқа бир қанча ҳудудлар учун огоҳлантиришлар юборди, чунки Қиролликнинг Эрон томонидан қўллаб-қувватланадиган хусийлар билан можароси ёмонлашишда давом этмоқда.

Reuters ва AFP журналистлари пойтахтда портлаш товушлари эшитилганини хабар қилишди, гарчи расмийлар кейинроқ хавф ўтиб кетганини айтишган бўлса-да. Аҳолига одамлар гавжум бўлган жойларда тўпланмаслик тавсия қилинди.

Яқинда хусийлар стратегик аҳамиятга эга Моха порт шаҳри ва Форс кўрфази давлати Осиё ва Европага экспорт жўнатиш учун фойдаланадиган ҳаётий муҳим денгиз йўли киришида жойлашган Перим оролини назорат остига олди.

Эрон томонидан қўллаб-қувватланадиган гуруҳ ҳарбий воизининг айтишича, денгиз блокадаси Саудия Арабистонининг хусийлар назоратидаги Яман шимоли-ғарбидаги портлар ва аэропортларни блокада қилганига жавоб чорасидир.

Саудия кемалари АҚШ ва Исроилнинг Эрон билан уруши Ҳурмуз бўғозини амалда ёпиб қўйганидан бери нефть экспорти учун Қизил денгизнинг ушбу қисмига қараб қолган эди.

Ўтган ҳафтада хусийлар Саудия Арабистонининг бир нечта нефть объектларига дронлар ва ракеталар билан зарба берди, бу эса ёнғинларни келтириб чиқарди ва иш фаолиятини вақтинча тўхтатишга мажбур қилди.

Саудия нефть инфратузилмасига қилинган ҳужумлар глобал энергия бозорларига тўғридан-тўғри таъсир кўрсатди ва кўплаб мамлакатларда бензин ва дизель ёқилғиси нархи сўнгги ҳафталарда кескин кўтарилди, бу эса Ҳурмуз бўғози блокадаси туфайли юзага келган юқори харажатларни янада оширди.

Саудия Арабистони Валиаҳд шаҳзодаси Муҳаммад бин Салмон, мамлакатнинг амалдаги раҳбари, шахсан АҚШ Президенти Дональд Трампдан хусийларга қарши ҳарбий чоралар кўришни сўраган, деб хабар берди BBC’нинг АҚШдаги медиа ҳамкори бўлган CBS News телеканалига ушбу масаладан хабардор икки манба.

Трамп ҳозирча АҚШ ҳарбийларини тўғридан-тўғри жалб қилишдан бош тортди, бунинг ўрнига разведка ва нишонга олишда ёрдам таклиф қилди, дейди манбалар.

Трамп маъмуриятининг юқори мартабали мулозими BBC’га шундай деди: «Биз минтақавий барқарорлик масаласида Саудия Арабистони ва Яман Республикаси ҳукумати билан доимий мулоқотдамиз».

Шу ҳафта бошида хусийлар ҳарбий воизи Яҳё Сариъ хусийлар ўтган ҳафта давомида ўз ҳудудларига Саудия Арабистони томонидан уюштирилган 450 дан ортиқ ҳаво ҳужумларига жавобан Саудия Арабистонига дронлар ва ракеталар учирганини айтди.

Бирлашган Миллатлар Ташкилоти Хавфсизлик Кенгаши сешанба куни фавқулодда йиғилиш ўтказди, унда Яман ҳукумати ҳам, Саудия Арабистони ҳам хусийларга қарши қатъийроқ чоралар кўришга чақириб, уларни иқтисодий босим ўтказиш учун Боб ал-Мандаб бўғозини бўғиб қўйишда айблади.

Кенгаш аъзолари глобал таъминот занжирларидаги узилишларнинг олдини олиш учун Қизил денгизда навигация эркинлиги сақланиши кераклигига келишиб олдилар.

Яман 2014 йилда хусийлар ҳукуматни пойтахт Санодан ҳайдаб чиқарганидан бошланган фуқаролар уруши туфайли вайрон бўлган. Можаро 2015 йилда Саудия Арабистони бошчилигидаги араб давлатлари коалицияси ҳукумат ҳокимиятини тиклаш мақсадида аралашганидан кейин авж олди.

БМТ маълумотларига кўра, жангларда 150 000 дан ортиқ одам ҳалок бўлган ва дунёдаги энг даҳшатли гуманитар инқирозлардан бири келиб чиққан, 22 миллиондан ортиқ одам у ёки бу шаклдаги ёрдамга муҳтож.