Самарқандда Марказий Осиё ва АҚШ вазирлари учрашади - кун тартибида нималар бор?
АҚШ давлат котиби Марко Рубионинг Америка компанияларидан юз нафардан ортиқ вакилни бирлаштирган делегация бощилигида Ўзбекистонга ташрифи бошланди. Самарқандда С5+1 форматида ташқи сиёсат идоралари раҳбарлари учрашуви ўтказилиб, савдо, хусусий инвестициялар ва энергетика хавфсизлиги муҳокама қилинади.
Самарқандда Марказий Осиё ва АҚШ вазирлари учрашади — кун тартибида нималар бор?
«Дунё» ахборот агентлиги хабарига кўра, ташриф доирасида Рубионинг Ўзбекистон раҳбарияти ҳамда Марказий Осиё мамлакатларидаги ҳамкасблари билан музокаралари ҳам режалаштирилган.
Учрашувларда иқтисодий ҳамкорликни кенгайтириш, транспорт ва энергетика алоқаларини ривожлантириш, минтақавий ўзаро боғлиқликни кучайтириш масалаларига алоҳида эътибор қаратилади. Ўзбекистон учун саноат, энергетика, инфратузилма, қишлоқ хўжалиги ва рақамли иқтисодиётга Америка сармояси ҳамда технологияларини жалб этиш муҳим йўналишлар сифатида кўрилмоқда.
Икки мамлакат ўртасидаги товар айирбошлаш ҳажми 2025-йилда бир миллиард доллардан ошган. Ўзбекистонда Америка капитали иштирокидаги 346 та корхона фаолият юритмоқда. Шулардан 143 таси тўлиқ Америка капиталига тегишли. 2017-йилдан буён Америка сармояси иштирокида 203 та корхона ташкил этилган.
Ўзбекистон бозорида фаолият олиб бораётган компаниялар орасида Аир Продусц, Генерал Элестрис, Генерал Моторс, Боеинг, Ҳонейвелл, Соса-Сола ва Жоҳн Деере бор.
2026-йил июнида Тошкент халқаро инвестиция форуми доирасида ўтказилган Америка–Ўзбекистон бизнес-форумида 193 та Америка компанияси вакиллари қатнашган. Унда инвестиция лойиҳалари ва ишбилармонлик алоқаларини кенгайтириш масалалари кўриб чиқилган.
Ҳамкорликнинг алоҳида йўналишларидан бири муҳим минераллардир. 2026-йил февралида Ўзбекистон ва АҚШ муҳим минераллар ҳамда нодир ер элементлари таъминоти барқарорлигини таъминлашга қаратилган ўзаро англашув меморандумини имзолаган. Бу геология-қидирув, қазиб олиш ва қайта ишлаш соҳаларида қўшма ташаббуслар учун асос бўлиши кўзда тутилган.
С5+1 формати 2015-йил ноябрида Самарқандда ишга туширилган. У АҚШ ҳамда Марказий Осиёнинг беш давлати — Ўзбекистон, Қозоғистон, Қирғизистон, Тожикистон ва Туркманистонни бирлаштиради.
Формат доирасидаги биринчи етакчилар саммити 2023-йилда Ню-Ёркда, иккинчиси эса 2025-йил ноябрида Вашингтонда ўтказилган. Вашингтондаги тадбирлар давомида Америка компаниялари минтақа мамлакатлари билан 25 миллиард доллардан ортиқ тижорий келишувларга эришганини эълон қилган.
АҚШ Савдо вазирлиги маълумотларига таянган хабарда Америка тадбиркорларининг Марказий Осиё давлатлари билан тузган тижорий келишувлари умумий ҳажми 100 миллиард доллардан ошгани ҳам қайд этилган. Бу рақамлар амалга ошириб бўлинган инвестициялар эмас, эълон қилинган келишувлар ҳажмини англатади.