Реновацияда компенсация миқдори қандай белгиланади?
Ўзбекистонда комплекс қурилиш ҳудудларида реновация лойиҳаларини амалга оширишда мулкдорлар билан келишишнинг алоҳида тартиби белгиланган. Лойиҳа доирасида уй-жой сотиб олиниши, ўрнига бошқа мулк ёки шу ҳудуддан уй-жой берилиши мумкин. Келишувга эришилмаган ҳолатларда компенсация масаласи суд орқали ҳал этилади.
Реновацияда компенсация миқдори қандай белгиланади?
Президентнинг 2026-йил 24-февралдаги ПҚ-73-сон қарори билан кўп квартирали турар жой мажмуаларини комплекс қуриш механизмлари белгиланган.
Қарорга кўра, 2026-йил 1-мартдан 2028-йил 1-мартга қадар айрим ҳудудларда эксперимент тариқасида махсус ҳуқуқий режим амал қилади.
Белгиланган тартибга мувофиқ, инвестиция компанияси аввал комплекс қурилиш ҳудудидаги кўчмас мулк эгалари билан музокара олиб боради. Мулкдор ўз мол-мулки билан инвестиция компанияси билан тузиладиган шартнома асосида лойиҳада иштирок этиши ҳам мумкин.
Музокаралар жараёнида инвестиция компанияси мулк ва унга тегишли ер участкасини сотиб олиши ёки томонлар бошқа шаклда келишиб олиши мумкин. Жумладан, мулкдорга мавжуд мулки ўрнига бошқа мулк ёки комплекс қурилиш амалга оширилаётган ҳудуддан уй-жой бериш имконияти ҳам назарда тутилган.
Комплекс қурилиш лойиҳасини амалга ошириш учун ҳудуддаги кўчмас мулк обьектлари мулкдорларининг камида 80 фоизи билан нотариал тасдиқланадиган келишув битимлари тузилиши шарт.
Агар айрим мулкдорлар билан келишувга эришилмаса ёки улар компенсация тури ва миқдоридан норози бўлса, инвестиция компанияси судга мурожаат қилади. Бундай ҳолатда компенсация миқдорини белгилашда бошқа мулкдорлар билан тузилган нотариал келишувлар асосида шаклланган ўртача бозор нархи асос қилиб олинади.
Президент қарори билан комплекс қурилиш лойиҳалари амалга ошириладиган дастлабки ҳудудлар ҳам белгиланган. Улар орасига Тошкент шаҳрининг Яшнобод туманидаги Жарқўрғон, Миробод туманидаги Абдурауф Фитрат ва Сергели туманидаги Хонободтепа маҳаллалари киритилган.
Шунингдек, Наманган шаҳридаги Равнақ маҳалласи ҳам комплекс қурилиш ҳудуди сифатида белгиланган. Қарор рўйхатида Самарқанд ва Қарши шаҳарларидаги ҳудудлар ҳам назарда тутилган.
Мазкур механизмнинг асосий шартларидан бири кўчмас мулк эгаларининг ҳуқуқларини ҳимоя қилиш ҳисобланади. Қарорда комплекс қурилиш механизмларини жорий этиш билан бирга мулкдорлар ҳуқуқларининг сўзсиз ҳимоя қилинишини кафолатлаш мақсади алоҳида белгиланган.