Қирғизистон БМТ Хавфсизлик кенгашига аъзо бўлгач, “Толибон” ундан қўллаб-қувватлашни сўради
Қирғизистон БМТ Хавфсизлик кенгашига киргач, “Толибон” ундан ёрдам сўради
“Толибон” ташқи ишлар вазири Амир Хон Муттақий Қирғизистондан БМТ Хавфсизлик кенгашида “Толибон” позициясини қўллаб-қувватлашни сўради. Бунга сабаб Бишкекнинг 2027-йилда ушбу кенгашда доимий бўлмаган ўринни эгаллаши ҳисобланади.
“Толибон” Ташқи ишлар вазирлиги тарқатган баёнотга кўра, Муттақий бу илтимосни 15-сентябр куни Қирғизистон ташқи ишлар вазири Жеенбек Кулубаев билан телефон орқали суҳбатда билдирган.
Қирғизистон июн ойида Хавфсизлик кенгашининг 2027—2028-йиллар учун 10 та доимий бўлмаган аъзосидан бири сифатида сайланган эди. Мамлакат 15 аъзодан иборат кенгашда вето ҳуқуқига эга беш доимий аъзо — Хитой, Франсия, Россия, Британия ва АҚШ билан бирга ишлайди.
“Толибон” вазирлиги маълумотига кўра, Муттақий Қирғизистоннинг кенгашга сайланишини муҳим ютуқ деб баҳолаган. У Хавфсизлик кенгаши доирасида Афғонистон ва Қирғизистон ўртасидаги ўзаро ҳамкорлик ҳамда қўллаб-қувватлашнинг аҳамиятини таъкидлаган.
Икки вазир юқори даражадаги делегациялар алмашуви, мунтазам сиёсий маслаҳатлашувлар ва икки томонлама алоқаларни мустаҳкамлаш масалаларини муҳокама қилган. Шунингдек, улар сиёсий муносабатлар ва иқтисодий ҳамкорликни, жумладан савдо, инвестициялар ҳамда қўшма лойиҳаларни кенгайтиришни кўриб чиққан.
Қирғизистон “Толибон” ҳукуматини расман тан олмаган. Шунга қарамай, 2024-йилда мамлакат “Толибон”ни террорчилик ташкилотлари рўйхатидан чиқарган ва Кобул расмийлари билан сиёсий ҳамда иқтисодий алоқаларни давом эттириб келмоқда. Қирғизистон делегациялари Афғонистонга ҳам ташриф буюрган.
“Толибон” Ғарб томонидан қўллаб-қувватланган ҳукумат ағдарилгач ва АҚШ бощилигидаги хорижий кучлар олиб чиқиб кетилгач, 2021-йил август ойида Афғонистонда ҳокимиятни эгаллаган эди. Россия “Толибон” ҳукуматини расман тан олган ягона давлат бўлиб қолмоқда. Бошқа бир қанча ҳукуматлар, жумладан қўшни ва минтақавий давлатлар, расмий тан олмасдан туриб дипломатик муносабатлар ёки ищи алоқаларни сақлаб келмоқда.
Афғонистоннинг БМТдаги ўрнини ҳануз аввалги ҳукумат тайинлаган дипломат эгаллаб турибди. “Толибон” бу ўринни эгаллашга бир неча бор уриниб кўрган, бироқ БМТ бу даъвони тан олмаган.