Кройдонда сурункали дўкон ўғриларини тамғалаш ва кузатиш режаси

**Кройдонда ашарман дўкон ўғриларини тамғалаш ва кузатиш режаси**

Вино, кофе ва шоколад дўкон ўғрилари нишонга олаётган асосий маҳсулотлардир.

Бен Селваратнам томонидан тўпланган кўплаб видеолардан бирида дўкон ўғриси кузатув камераси (CCTV) орқали музлатгичдан шишаларни олиб, кийими ичига яшираётгани акс этган.

Кройдондаги «Freshfields Market» дўкони эгаси ва бошқарувчи директори Селваратнамнинг айтишича, унинг оилавий баққоллик дўконида ҳар куни камида икки ёки учта шундай ҳолат юз беради ва бу унга кунига юзлаб фунт стерлинг зарар келтиради.

Унинг сўзларига кўра, вино, кофе ва шоколад каби маҳсулотлар асосий нишон ҳисобланади, бу эса унинг бизнеси ва ходимларига зарарли таъсир кўрсатмоқда.

Селваратнам Кройдон кенгашининг шу йил охирида ашарман дўкон ўғрилари учун электрон тамғаларни (браслетларни) жорий этиш режасини эҳтиёткорлик билан олқишлади.

У шундай деди: "Биз кичик оилавий бизнесмиз.

"Харажатларни қоплаш учун катта бош офисимиз йўқ, шунинг учун ўғирланган товарларни қайтариб олишга ҳаракат қиламиз.

"Биз дўкон ўғриларига қарши чиқиб, буни қайтариб беришингиз керак, деймиз ва бу вазиятда уларнинг қайтариб бериш-бермаслиги 50 га 50 бўлади.

"Агар қайтаришса, ҳаммаси жойида ва улар кетишади, агар йўқ бўлса, бу ҳақорат, тажовузкорлик, зўравонликка айланиши мумкин ва бунинг оқибатида қолиш жуда тушкунликка солади."

Кройдон Бизнес Ассоциацияси ҳаммуассиси ҳам бўлган дўкон эгаси GPS кузатув тизимини "ажойиб ғоя... ушбу такрорий ҳуқуқбузарларни аниқлаш, оқибатлар бўлишини таъминлаш" деб таърифлади.

Бироқ у қўшимча қилди: "GPS кузатуви ишлаши учун ҳақиқатан ҳам қонун ижроси керак.

"Улар шунчаки қимматбаҳо тўпиқ браслети бўлиб қолмаслиги лозим."

Жейсон Перри ашарман дўкон ўғриларини электрон тамғалаш мумкинлигини кўрмоқчи ва бу қанчалик яхши ишлашини билиш учун синов ўтказишга умид қилмоқда

Кройдоннинг Консерваторлар партиясидан сайланган мэри Жейсон Перри яқин икки ой ичида синов лойиҳасини ишга тушириш ниятида эканлигини айтди.

Агар бу амалга ошса, Кройдон ашарман дўкон ўғриларини электрон тамғалайдиган биринчи Лондон туманига айланади.

Ушбу тизим қандай ишлаши мумкинлиги борасида Метрополитен полицияси билан музокаралар олиб бораётганини айтди.

"Бу аслида шахсга тақиладиган тамғалаш тизимидир", деди Перри.

"У полиция ва маҳаллий суд тизими орқали бошқарилади, шунинг учун биз ҳозирда уларнинг иккаласи билан ҳам ишлаяпмиз.

"Биз буни янада кенгроқ жорий этиш ҳақида ўйлашдан олдин, қанчалик яхши ишлашини кўриш учун синов даври сифатида [кўриб чиқяпмиз]."

Бу концепция биринчи марта ўтган йили Шарқий Сассексда Сассекснинг Консерватив полиция ва жиноятчилик бўйича комиссари Кейти Борн томонидан жорий этилган эди.

Ушбу дастур доирасида кам сонли ашарман дўкон ўғриларига енгил вазнли GPS тўпиқ тамғалари ўрнатилди, улар суд томонидан тақиқланган савдо ҳудудларига кирганларида кузатиб борилди.

Кройдон кенгашининг маълум қилишича, ўтган йил давомида туманда дўконлардаги ўғрилик камайган. Унга кўра, сўнгги 12 ой ичида шаҳар марказида 4 796 та дўкон ўғрилиги қайд этилган, бу ўтган йилдаги 5 043 тадан камдир.

Кройдоннинг сайланган мэри бу пасайишни бир нечта чора-тадбирлар, жумладан, шу йил бошида Метрополитен полицияси томонидан Кройдон кенгаши кўмагида бир қатор ҳуқуқбузарларни аниқлаш учун туманда жорий этилган юзни жонли таниш камералари билан боғлайди.

Перри шундай деди: "Биз бу жиноятчиликни камайтираётганини кўрдик.

"Бизда жамоат жойларини муҳофаза қилиш тартиби мавжуд бўлиб, у сўнгги уч йил ичида антиижтимоий хулқ-атворни 24 фоизга камайтирди.

"Шундай қилиб, ушбу чора-тадбирларнинг барчаси биргаликда Кройдонни ҳаётдан завқланиш, харид қилиш ва яшаш учун хавфсизроқ жойга айлантираётганимизни англатади."

Маслаҳатчи Жанет Кэмпбелл тамғалаш режалари ҳақида кўпроқ маълумот беришга чақирди

Маслаҳатчи Жанет Кэмпбелл Кройдон кенгашидаги унинг Лейбористлар гуруҳи ашарман ҳуқуқбузарларни электрон тамғалаш ғоясини қўллаб-қувватлашини айтди, бироқ у сайланган мэр батафсилроқ маълумот бериши кераклигини таъкидлади.

У шундай деди: "Биз Кройдон аҳли таклифдан кўра кўпроғига лойиқ деб ҳисоблаймиз.

"Улар лойиқ бўлган нарса — бу қандай амалга оширилиши, молиялаштириш қаердан келиши ва ушбу таклифни бажариш учун унда ваколат бўладими- йўқми, шу ҳақда баъзи тафсилотлардир."

Сассекс полицияси BBC London телеканалига GPS тамғаларининг ҳар бири 275 дан 400 фунт стерлинггача туришини маълум қилди, гарчи алоҳида кучлар ҳажмга қараб турли чегирмалар бўйича келишиб олишлари мумкин.

Полициянинг таъкидлашича, тамғалаш бўйича синов лойиҳаси "100 та дўкон ўғрилиги"нинг олдини олди, бу эса полиция харажатларидан тахминан 5 600 фунт стерлинг ва кенг қамровли жиноий одил судлов харажатларидан 28 300 фунт стерлинг тежаб қолди.

Метрополитен полицияси 2025-26 йилларда 90 071 та дўкон ўғрилиги жиноятини қайд этди.

BBC Data Unit томонидан тўпланган маълумотларга кўра, ўтган йили Англия ва Уэльсда қайд этилган ҳар бешта дўкон ўғрилиги жиноятидан деярли биттаси (18%) Лондон ҳиссасига тўғри келган.

Миллий миқёсда дўкон ўғрилиги бўйича терговларнинг 53 фоизи гумонланувчи аниқланмасдан якунланган, бироқ Лондонда бу кўрсаткич 70 фоизни ташкил этиб, Метрополитен полициясига Англия ва Уэльсдаги энг ёмон кўрсаткични берди.

Дўкон ўғрилиги бутун мамлакат бўйлаб жиддий муаммо бўлиб қолмоқда. Лондонда асосий хавотир қонун ижроси билан боғлиқ бўлиб кўринади, чунки пойтахтда энг кўп жиноятлар қайд этилган.

Метрополитен полициясининг маълум қилишича, сўнгги икки йил ичида Лондон бўйлаб атиги 104 нафар ашарман дўкон ўғриси 4 389 та жиноятга алоқадор бўлган ва ҳуқуқбузарлар қамоқ жазосини олгунга қадар камида 31 та жиноят содир этишлари керак бўлган.

Август ойида Метрополитен полицияси Лондоннинг бир нечта туманларида янги хабар бериш платформасини жорий этди, бу чакана савдогарларга жиноят содир этилганидан бир неча дақиқа ўтгач, кузатув камераси тасвирларини, гувоҳларнинг кўрсатмаларини ва бошқа далилларни тўғридан-тўг полицияга юбориш имконини беради.

Полиция олти ойлик синов лойиҳаси учун Лондоннинг олтита туманидаги йирик чакана савдогарлар, жумладан Tesco, Boots, Greggs ва M&S билан ҳамкорлик қилди.

Технология биринчи марта Бексли, Гринвич, Хаммерсмит ва Фулхэм, Кенсингтон ва Челси, Льюишем ва Вестминстерда синовдан ўтказилди.

Кейин у Бромли, Кройдон, Илинг, Хиллингдон, Хаунслоу, Ламбет, Саутворк ва Саттондаги аъзо бўлган чакана савдогарларга кенгайтирилди.

Технология синовдан ўтказилаётган олтита туманда дўкон ўғрилиги ҳақида хабар берилганда, ҳолатларнинг 29,4 фоизи огоҳлантириш, айблов ёки бошқа жиноий чораларга олиб келди, синов бошланишидан олдин эса бу кўрсаткич 7,3 фоизни ташкил этган эди.

Британия Мустақил Чакана Савдогарлар Ассоциацияси ушбу технологияни олқишлади, бироқ бунга қурби етмайдиган кичикроқ корхоналар учун қийин бўлиши мумкинлигини айтди.

Кройдон аҳолиси Деррик (чапда), Леонард ва Банти BBC London билан суҳбатлашди

Кройдонда маҳаллий корхоналар дўконлардаги ўғриликка қарши курашишда аллақачон ўз ҳиссаларини қўшаётганликларини айтишмоқда.

2022 йилдан бери Кройдон Бизнесни Ривожлантириш Округи (BID) шаҳар марказида кўриниб туриш ва дўкон ўғрилари ҳамда антиижтимоий хулқ-атворнинг олдини олиш учун маҳаллий корхоналар томонидан молиялаштириладиган, BID рейнджерлари деб номланувчи формали кўча патрулларини ишга ёлламоқда.

Ашарман дўкон ўғриларини электрон тамғалаш ғояси Кройдон шаҳар марказидаги харидорлар орасида турлича муносабатларга сабаб бўлди.

Деррик Эдмундс шундай деди: "Бу дўкон ўғрилигини камайтиришга ёрдам беради, шундай эмасми? Айтайлик, бу ҳақиқатан ҳам жуда кенг тарқалган."

Леонард Уилсон бунга қўшилмади: "Мен бу ғоя ҳеч нарсани тўхтатади деб ўйламайди, чунки улар тамғалар билан ҳам худди шундай қилишаверади."

Яна бир маҳаллий аҳоли вакили Банти Банснинг айтишича, электрон тамға таққан одамларни кўриш уни қўрқитади: "Ўйлайманки, агар у ерда тамға билан юрган одамларни кўрсам, уларни шунчаки дўкон ўғриси эмас деб ўйлаган бўлардим.

"Улар таҳдид солаётгандек туюларди. Уларга яқинлашишга қўрқардим. Жуда қўрқардим. Шунинг учун бу улар учун ёки жамоатчилик учун фойдали бўладими, бунга унчалик ишончим комил эмас. Балки бошқа йўли бордир."