Канада Қояли тоғларда қутқарув ишлари учун «қор кўчкиси итлари»дан фойдаланишни тўхтатди, бу норозиликка сабаб бўлмоқда
Канаданинг эзгу бағрида йўқолган сайёҳлар ва болаларни топган 55 йиллик итлар ёрдамида қутқариш дастури ҳукумат бюджетини қисқартириш доирасида ёпилди.
Канада Қояли тоғлардаги қутқарув ишларида «кўчки итлари»дан фойдаланишни тўхтатди, бу эса норозиликка сабаб бўлди
Скотт Уорд ўзи бирга ишлаган қидирув-қутқарув ити Канаданинг бепоён ва қалин ўрмон билан қопланган Банф миллий боғида йўқолиб қолган болаларни эсон-омон топганида, уларнинг ота-оналари юзидаги енгиллик ҳиссини ҳали ҳам эслайди.
Бошқа бир сафар эса, унинг тўрт оёқли ҳамроҳи тик тоғ ёнбағри бўйлаб икки соатлик пиёда йўлда йўл бошлади ва улар гипотермиядан (совқотишдан) ўлим ёқасида турган, оёғи синган эркакнинг олдига етиб боришди.
Ҳозирда 73 ёшда бўлган ва нафақага чиққан Уорд Канаданинг Қояли тоғлари табиатида 17 йил давомида ит боқувчи (кинолог) бўлиб ишлаган ва бу ишни жуда хайрли деб атаган.
Вақт ўтиши билан қутқарув дастури фақат бир кишилик лавозимгача қисқартирилди ва Уорднинг айтишича, яқинда Parks Canada бу дастурни шу ойда бутунлай ёпишини эшитганида ҳайратда қолган.
Бош вазир Марк Карни ҳукумати Канада давлат хизмати харажатларини кенг кўламда қисқартирмоқда ва Parks Canada ўтган ҳафтада юзлаб ходимлар тез орада ишдан бўшатилишини маълум қилди.
Агентлик BBC’га ушбу қарорни тасдиқлади ва буни Канаданинг энг ноқулай ҳудудларидан бири ҳамда дунё бўйлаб йилига тўрт миллиондан ортиқ ташриф буюрувчиларни жалб қиладиган Банф миллий боғидаги ягона ит боқувчи лавозимини тугатиш бўйича «қийин қарор» деб таърифлади.
Ушбу қадам ҳуқуқни муҳофаза қилиш тармоғини модернизация қилиш ҳаракатларининг бир қисми экани ва «қидирув-қутқарув операциялари бошқа воситалар орқали амалга оширилишда давом этиши» айтилди.
Ушбу ягона лавозимнинг тугатилиши жамоатчиликнинг норозилигига сабаб бўлди, сешанба кунидан бери 5 000 дан ортиқ киши уни қайта тиклашни сўраб петицияга имзо чекди.
Петицияни бошлаган Банф ҳудудидан Консерватив парламент аъзоси Уильям Стивенсон ҳукумат харажатларини қисқартиришни қўллаб-қувватлашини, аммо бу қисқартириш жамоат хавфсизлигига хавф солиши мумкинлигига ишонишини айтди.
«Улар қисқартириш бўйича қандай қилиб бунчалик ёмон танлов қилишлари мумкин?» деди у BBC’га.
Кинология қидирув-қутқарув дастури 55 йилдан бери Parks Canada таркибида бўлиб келган
55 йил давомида ҳукумат Канада Қояли тоғларида кичик қоғоз қисқичидан тортиб гильзалар ва инсон танасигача бўлган «ҳамма нарсани» қидиришга ўргатилган қутқарув итларидан фойдаланган, деди Уорд.
Ҳудудда тез-тез учрайдиган қишки хавф — қор кўчкиларидан сўнг, улар қалин қор остида қолган сайёҳлар ёки нгoжачиларни қидириш учун сафарбар қилинган.
«Бу қидирувчиларни ёнма-ён туриб, қорни кавлаш ва ўзларини иккинчи даражали кўчки хавфига дучор қилиш соатларидан халос этади», деди Уорд.
Ёзда эса улар кўпинча ота-оналарининг оромгоҳларидан узоқлашиб, йўқолиб қолган болаларни топишга ёрдам беришган.
«Биз жамоат хавфсизлиги ва ходимлар хавфсизлиги учун жуда катта манбани йўқотдик», деди у.
Parks Canada дастуридаги охирги ит — Лерой лақабли немис овчаркаси август ойида нафақага чиқарилган эди.
Етти йиллик фаолияти давомида Лерой 156 кишини кузатишга, табиат қўйнида йўқолган 57 кишини топишга ва Банфдаги иккита қотилликни очишга ёрдам берган.
Янги ит аллақачон ўқитилган ва хизматга тайёр эди, бироқ Parks Canada ўтган ҳафтада ушбу дастур Parks Canada бюджетининг яқинда 145 миллион канат доллари ($104 млн; £78 млн) миқдорида қисқартирилиши доирасида бекор қилинишини эълон қилди, деб хабар берди маҳаллий Rocky Mountain Outlook газети.
Стивенсон ўз петицияси билан бирга, пайшанба куни кечқурун ўтказилган мажлисда Канада парламентида ҳам ушбу масалани кўтариб чиқди.
Бунга жавобан Либерал депутат ва молия бўйича парламент котиби Райан Тернбалл ҳукумат Канада дефицитини камайтириш ва «давлат маблағларининг ўсишни, чидамлиликни ҳамда канадаликларнинг фаровонлигини қўллаб-қувватлашини таъминлаш»га эътибор қаратаётганини айтди.
Стивенсон бу масалани суриштиришда давом этишини ва Parks Canada бош ижрочи директори билан юзма-юз учрашув сўраганини айтди.
Уордга келсак, у дастур тез орада қайта тикланишига умид қилмоқда.
У ўзини ўқитган эски парк назоратчиси тез-тез такрорлайдиган гапни эслади: «Сиз қўлтиқ остидан сирень бутасининг ҳиди келадиган қилишингиз ва инсонни ойга юборишингиз мумкин, аммо ҳеч нарса кўчки итининг бурни ўрнини боса олмайди».