«Жуда оғриқли муаммо». Тошкентда 720 дан ортиқ ноқонуний қурилган кўп қаватли уй аниқланди
Тошкентда архитектура органларининг рухсатисиз қурилган 720 дан ортиқ кўп қаватли уй аниқланди, деб хабар берди Қурилиш вазири Шерзод Хидоятов. Муаммо билан Бош прокуратура шуғулланмоқда. Биноларни қабул қилиш учун уларнинг мустаҳкамлиги ва зарур инфратузилма мавжудлигини текширишни назарда тутувчи алоҳида тартиб тайёрланмоқда.
«Жуда оғриқли муаммо». Тошкентда 720 дан ортиқ ноқонуний қурилган кўп қаватли уй аниқланди
Тошкентда 720 дан ортиқ кўп қаватли уй архитектура органларининг рухсатисиз қурилган. Бу ҳақда 13 октябрь куни Олий Мажлис Қонунчилик палатасидаги «Ҳукумат соати»да қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазири Шерзод Ҳидоятов маълум қилди.
Депутат Дилмурод Исмоилов кўп квартирали уйлар атрофида болалар ва спорт майдончалари, шунингдек, автотураргоҳлар етишмаслигини кўрсатиб ўтди.
У бир қатор туманларда зарур инфратузилмани яратиш учун бўш ер майдонлари қолмаганини таъкидлади. Бундан ташқари, қурувчилар турар жой мажмуалари лойиҳаларида кўзда тутилган майдончаларни барпо этиш бўйича мажбуриятларни бажармайдиган ҳолатлар ҳам учраб туради.
Жавоб тариқасида Шерзод Ҳидоятов 2024 йил охирида тасдиқланган Тошкент шаҳрининг бош режаси шаҳар ҳудудини учта категорияга: консервация, реновация ва реконструкция ҳудудларига бўлишни кўзда тутишини маълум қилди.
Ҳужжат электрон форматга ўтказилган ва очиқ фойдаланишга жойлаштирилган. Шу билан бирга, вазир бош режа тасдиқлангунига қадар аукционга чиқарилган ер участкаларида кўп квартирали уйлар, жумладан, зарур рухсатномаларсиз қурилганини тан олди.
«Илгари, бош режа тасдиқлангунга қадар, кўплаб тадбиркорлар аукционга чиқарилган ер участкаларида турар жой биноларини қуришган. Бугунги кунда бу жуда оғриқли муаммога айланди. Биргина Тошкентнинг ўзида шундай кўп қаватли уйлар сони 720 дан ошади. Биз бутун республика бўйича қурилган уйларни инвентаризациядан ўтказдик. Булар архитектура органларининг рухсатисиз барпо этилган муаммоли объектлардир», — деди Ҳидоятов.
Унинг сўзларига кўра, қурилган кўп квартирали уйларни инвентаризация қилиш бутун республика бўйича ўтказилган. Назорат кучайтирилгани ва рухсат бериш процедуралари рақамлаштирилганидан сўнг ўзбошимчалик билан қуриш ҳолатларининг олди олинди, деб таъкидлайди идора раҳбари.
Ҳозирда ушбу муаммоли объектлар билан Бош прокуратура шуғулланмоқда.
Вазир ҳар бир объект учун шаҳарсозлик нормаларига мувофиқ болалар майдончалари ва автотураргоҳлар сонига қўйиладиган талаблар белгиланишини тушунтирди. Уйларни фойдаланишга қабул қилиш зарур шароитлар яратилгандан кейингина мумкин бўлади.
«Реновация дастури кенгайтирилиб, ушбу бинолар атрофида зарур шароитлар яратилгач, уларни фойдаланишга қабул қилиш масаласини кўриб чиқиш мумкин бўлади… Бу фақат болалар майдончалари ёки автотураргоҳларга тааллуқли эмас. Ушбу биноларнинг мустаҳкамлиги ҳам аспап-ускунавий текширув ёрдамида ўрганилади ва текширилади», — деб таъкидлади Ҳидоятов.
Қурилиш вазирининг қўшимча қилишича, қурилишга янги рухсатномалар беришда бош режа ва шаҳарсозлик нормалари талаблари ҳисобга олинмоқда. Лойиҳаларни текширишнинг электрон тизимига белгиланган талабларга номувофиқликларни аниқлашга ёрдам берадиган сунъий интеллект жорий этилган.
Хусусан, вазирнинг сўзларига кўра, агар лойиҳаларда зарур автотураргоҳлар, болалар ва спорт майдончалари, шунингдек, чиқинди контейнерларини жойлаштириш учун жойлар кўзда тутилмаган бўлса, улар экспертизадан ўтмаслиги керак.
«Агар маълумотлар нотўғри киритилган бўлса ёки талаблар бажарилмаган бўлса, тизим аризани автоматик равишда қабул қилмайди. Ҳозирда бу тизим ишламоқда», — дейди у.
Бундан ташқари, президент қарори билан болалар майдончалари, пиёдалар йўлакчалари ва бошқа инфратузилма объектларини қуриш ва таъмирлаш учун 520 млрд сўм ажратилиши кўзда тутилган.
Эслатиб ўтамиз, 28 сентябрь куни кўп квартирали уйларни ноқонуний қурганлик учун жавобгарликни кучайтирувчи қонун қабул қилинган эди. Хусусан, маъмурий жазо қўлланилганидан кейин рухсатномасиз такроран қурилиш қилганлик учун уч йилдан беш йилгача озодликдан маҳрум қилиш жазоси назарда тутилган.
Агар қоидабузарлик инсон ўлимига ёки бошқа оғир оқибатларга олиб келган бўлса, жазо беш йилдан етти йилгача озодликдан маҳрум қилишни ташкил этади. Қонун расмий эълон қилинганидан уч ой ўтгач кучга киради.
Август ойида Ўзбекистон Бош прокуратураси «Ноқонуний қурилиш» Telegram-ботини (@noqonuniy_qurilish_bot) ишга туширди, у орқали Тошкент аҳолиси ноқонуний қурилиш фактлари ҳақида хабар беришлари мумкин.
Қурилиш ва уй-жой коммунал хўжалиги вазири аввалроқ фуқароларни хонадон сотиб олишдан олдин объект «Шаффоф қурилиш» тизимида рўйхатдан ўтганига ишонч ҳосил қилишга чақирган эди. Бу ҳолда, унга кўра, сейсмик хавфсизлик ва қонунийлик бўйича саволлар туғилмайди.