Ҳамас бошқарадиган соғлиқни сақлаш вазирлигининг маълум қилишича, оташкесимга қарамай, бу йил Ғазода 900 дан ортиқ одам ҳалок бўлган
Вазирликнинг маълум қилишича, 10-октабрдан бери Стрипда ҳалок бўлганларнинг умумий сони 1300 дан ошди, жумладан, 301 нафар бола.
О'т очишни то'хтатишга қарамай, ҳудуднинг Ҳамас томонидан бошқариладиган Сог'лиқни сақлаш вазирлигининг со'нгги статистик ма'лумотларига ко'ра, бу йил Исроилнинг Г'азодаги ҳужумларида 900 дан ортиқ одам ҳалок бо'лган.
Вазирлик хабар беришича, бу 10-октабр куни оташкесим э'лон қилинганидан бери Стрипдаги умумий о'лимлар сонини 1300 дан оширди, улардан 301 нафари болалар. Сулҳ Ҳамас ва Исроил АҚШ президенти Доналд Трампнинг "барча ҳарбий операцияларни, жумладан, ҳаво ва артиллерия бомбардимонларини" то'хтатишни талаб қилувчи 20 банддан иборат тинчлик таклифини қабул қилганидан кейин о'рнатилди.
Оташкесимдан бери ББС Верифй Исроилнинг турли жойларга, масалан, пляждаги кафе, ко'чирилганлар учун бошпаналар ва Г'азо марказидаги дафн маросими каби жойларга қилган ҳужумларининг оқибатларини акс эттирувчи ко'плаб видеоларни текширди.
Со'нгги ойлар айниқса ҳалокатли бо'лди, апрелдан августгача ҳар ойда 100 дан ортиқ о'лим қайд этилди. Сог'лиқни сақлаш вазирлиги бу о'лимларни то'г'ридан-то'г'ри Исроил ҳарбий ҳаракатларига бог'лайди, аммо тинч аҳоли ва жангчилар о'ртасида фарқ қилмайди. ББС Верифй ма'лумотларига ко'ра, БМТ бу рақамларни ишончли деб ҳисоблайди ва мутахассисларнинг мустақил таҳлиллари вазирлик ма'лумотларига мос келади.
ББС Верифй ма'лумотларига ко'ра.
Исроил Мудофаа Кучлари (ИДФ) бу рақамларга қарши чиқиб, ББС Верифй нашрига барча о'лимлар ИДФ фаолияти натижасида содир бо'лган деб тахмин қилиш учун "ҳеч қандай асос ё'қлигини" айтди. ИДФ "келишувга мувофиқ таҳдидларни бартараф этиш ва о'з қо'шинлари ва Исроил фуқароларини ҳимоя қилиш учун аниқ тарзда" ҳаракат қилаётганини ва тинч аҳолига етказилган зарарни "имкон қадар максимал даражада" минималлаштиришга интилаётганини айтди.
Бу йил бошида Исроил оммавий ахборот воситалари Исроил хавфсизлик ходими Г'азо урушида 70 000 дан ортиқ о'лимни, жумладан, 20 000 дан ортиқ жангчини тан олганини хабар қилишди.
10-октабрда сулҳ тузилганидан шу ойнинг охиригача вазирлик 251 о'лимни қайд этди. О'шандан бери Исроилнинг ҳалокатли ҳужумлари ҳар ойда давом этиб келмоқда. Июл ойида бу йил энг юқори ойлик о'лим ҳолатлари қайд этилди, 152 киши, жумладан, 21 бола ҳалок бо'лди.
ИДФ сулҳ тузилганидан бери беш нафар аскари жангларда ҳалок бо'лганини ва битта пудратчи "операцион бахциз ҳодиса"да ҳалок бо'лганини хабар қилмоқда. Шунингдек, у октябр ойидан бери юзлаб ҳарбий хизматчиларни о'лдирганини да'во қилмоқда.
Расмий баёнотлар, оммавий ахборот воситалари хабарлари ва ижтимоий тармоқлар ёрдамида ҳужумларни текширадиган можароларни мониторинг қилиш гуруҳи бо'лган Қуролли можаролар жойи ва ҳодисалари ма'лумотлари (Аслед) сулҳ тузиш даврида Ҳамас фаоллари ёки бошқа қуролли "жангарилар"нинг нишонга олинган ҳужумларда о'лдирилгани ҳақида хабар берилган Исроилнинг тахминан 200 та ҳужумини қайд этди. Аслед буларга 2023-йил 7-октабрда Ҳамас бощилигидаги Исроилга ҳужумни режалаштиришда иштирок этган қо'мондонлар ҳам киради, бу урушни бошлаган, тахминан 1200 кишини о'лдирган ва 251 кишини гаровга олган.
Европа Ташқи алоқалар кенгашининг катта сиёсацҳуноси Хю Ловатт о'тган йилнинг октябр ойидан бери "Г'азо фақат ном билан сулҳ тузганини" айтди. Унинг та'кидлашича, Исроил ҳарбийлари деярли ҳар куни ҳаво ва дрон ҳужумларини давом эттирмоқда ва "гарчи у Ҳамас ёки яқинлашиб келаётган таҳдидларни нишонга олаётганини да'во қилса-да, асосий зарарни Г'азонинг тинч аҳолиси ко'тармоқда". Бу вазият Трампнинг сулҳ тузиш битимини амалга ошириш бо'йича халқаро са'й-ҳаракатларда "асосий то'сиқ"га айланиши мумкин, деб қо'шимча қилди у.
ИДФ ББС Верифе нашрига сулҳ битимига "содиқ қолишини" ма'лум қилди ва Г'азода "Ҳамас ва бошқа террористик ташкилотлар томонидан давом этаётган қонунбузарликлар ва таҳдидлар"ни та'кидлади.
ББС Верифе сулҳ битимидан бери Г'азода содир бо'лган ко'плаб ҳужумлар видеоларини таҳлил қилди. Сог'лиқни сақлаш вазирлигининг ма'лумотларига ко'ра, 18-август куни Г'азо шаҳридаги пляждаги кафеда олти киши ҳалок бо'лган ҳужумга фавқулодда вазиятлар хизматининг муносабати ко'рсатилган. Эртаси куни ал-Туффаҳ маҳалласидаги полиция штаб-квартирасига қилинган ҳужумда то'ққиз киши, жумладан, 13 ёшли бола ҳалок бо'лгани ҳақида хабар берилган. ИДФ иккала ҳодисада ҳам Ҳамас қо'мондонлари ва террористларини нишонга олаётганини ва "тинч аҳолига етказилган зарарни камайтириш учун чоралар ко'рилганини" айтди.
Ал-Авда касалхонасига ко'ра, июл ойидаги энг ҳалокатли ҳодисалардан бири Нусеиратда дафн маросимига қилинган ҳужум бо'либ, етти киши ҳалок бо'лган ва 22 киши яраланган. Тасдиқланган тасвирларда ко'чада қонга беланган то'ққиз киши ко'рсатилган, улардан иккитаси тирик ко'риниб, атрофдагилардан ёрдам олаётган ко'ринади. ИДФ 2023-йил 7-октабрдаги ҳужумларда иштирок этган Фаластин Исломий Жиҳод гуруҳининг "муҳим ҳарбий ходими"ни нишонга олаётганини да'во қилди.
Маҳаллий хабарларга ко'ра, 1-август куни Газа шаҳрининг г'арбий чеккасидаги ко'п қаватли уйга қилинган кечаси қилинган ҳужумда ҳомиладор аёл, унинг эри ва ёш о'г'ли ҳалок бо'лган. Тасдиқланган видеода вайроналар орасида туг'илмаган чақалоқнинг жасади ко'рсатилган. Вайроналарни қидираётган эркак зарбани эшитганини, тутунни ко'рганини ва эшикни бузиб киргандан кейин "тарқалиб кетган жасадларни" топганини айтди. ИДФ ҲАМАС қо'мондони вазифасини бажарувчисини нишонга олганини айтди.
ЮНИСЕФ шунингдек, сулҳ битимидан бери 300 дан ортиқ болалар о'лими ҳақида хабар берди ва БМТ ходимлари орқали Газадаги болаларга та'сир ко'рсатган воқеаларни кузатиб борди. ЮНИСЕФнинг глобал вакили Жеймс Элдер болалар о'лими сонини "бема'ни ва ҳалокатли" деб атади ва яна юзлаб одамлар яраланганини қо'шимча қилди. "Бундай даҳшатли манзарани акс эттирувчи сулҳ фақат муваффақияцизликка учраган болалар бо'лиши мумкин", деди у.
УНИСЕФ ва Г'азодаги бошқа гуманитар ташкилотлар ҳам сулҳ битимидан бери Исроилнинг о'з ищиларига қарши ҳужумлари ҳақида хабар беришди, жумладан, апрел ойида Г'азо шимолидаги Мансура сув қуйиш пунктида Исроилнинг о'қи оқибатида УНИСЕФ билан шартнома асосида ишлайдиган икки сув юк машинаси ҳайдовчиси ҳалок бо'лган. ИДФ о'з аскарлари "Сариқ чизиқ ҳудудига яқинлашаётган гумондорларни аниқлаганликларини", кейинчалик "олдиндан мувофиқлаштирмаган" БМТ пудратчилари сифатида аниқланганликларини ма'лум қилди. УНИСЕФ ҳайдовчилар "ҳаракатланиш ёки процедураларда ҳеч қандай о'згаришсиз" мунтазам сув ташиш операцияларини олиб бораётганликларини та'кидлади.
БМТ ва Буюк Британия ҳукумати томонидан келтирилган ма'лумотларга ко'ра, Ёрдамчи ходимлар хавфсизлиги ма'лумотлар базаси ББС Верифй нашрига 2025-йил 10-октабрдан бери Г'азода 22 нафар ёрдамчи ходимнинг о'лими қайд этилганини ма'лум қилди.
Ахборот агентликлари, ННТлар ва ижтимоий тармоқлар каби очиқ манбалардан тинч аҳолининг о'лимини аниқлайдиган мустақил тадқиқот гуруҳи Аирварс сог'лиқни сақлаш вазирлиги томонидан э'лон қилинган исмлар билан мос келади. Директор Эмили Трипп ББС Верифй нашрига вазирликнинг о'лим сони ҳақидаги ма'лумотлар уларнинг о'з кузатувлари билан мос келишини ва июл ойида 60 дан ортиқ ҳалокатли ҳодисалар қайд этилганини айтди. "Бу сулҳ битимидан бери бир ой ичида ко'рган энг ко'п ҳалокатли ҳодисалар", деди Трипп. "Бизнинг шахсий топилмаларимиз ҳар ойда фуқароларга етказилган зарарлар сонининг ортиб бораётганини ко'рсатмоқда."
Урушдаги о'лимлар сонини о'рганувчи Эверй Сасуалтй Соунц хайрия ташкилоти раиси, Лондон университетининг Роял Ҳолловай профессори Майкл Спагат ББС Верифй нашрига берган интервюсида сог'лиқни сақлаш вазирлигининг рақамлари марҳумларнинг исмлари, ёши ва шахсини тасдиқловчи рақамларини э'лон қилгани сабабли "синовдан о'тказилиши мумкинлигини" айтди. Унинг та'кидлашича, апрел ойидан бери Г'азода ойлик о'лим сони декабр ойига нисбатан тахминан икки баравар ко'п. "Июл ойи энг ёмон ой бо'лди, аммо ҳатто август ойидаги энг паст о'лим ҳам ноябрдан мартгача бо'лган даврга нисбатан юқори", дея қо'шимча қилди у.