Финтеч Ассоциацияси Марказий Осиё мамлакатларини молиявий инфратузилмасини мустаҳкамлашга чақирди.
Тошкентдаги форум иштирокчилари Марказий Осиёда ягона, очиқ молиявий тизим учун тўлов инфратузилмаси, капитал ва қоидаларни муҳокама қилишди.
Марказий Осиё Финтеч Ассоциацияси минтақа мамлакатларининг молиявий инфратузилмасини бирлаштириш ташаббусини бошлади ва бозорни уйг'унлаштириш учун то'ртта асосий ё'налишни таклиф қилди. Ушбу таклифлар то'лов тизимларининг о'заро ишлаши, рақамли идентификаторларни о'заро тан олиш, очиқ банк фаолияти учун мос стандартлар ва ма'лумотларни бошқаришнинг ягона тамойилларини о'з ичига олади. Ушбу ма'лумот 25-август куни Тошкентда бо'либ о'тган Ипак ё'ли молия ва технологиялар форумида "Очиқ экотизимни яратиш - релслар, капитал ва бозорларни бог'лайдиган қоидалар" сессиясида иштирокчилар томонидан тақдим этилди.
Сессияни Глобал молия ва технологиялар тармог'ининг тартибга солиш ва сиёсат бо'йича директори Чек-Чунг Фу олиб борди ва у очиқ молиявий архитектуранинг учта асосий компоненти: то'лов инфратузилмаси ("релслар"), тартибга солиш стандартлари ва капитал атрофида муҳокама қилди.
О'збекистон Марказий банкининг стратегия, трансформация ва лойиҳаларни бошқариш директори Хусанхо'жа Абидов ушбу элементларнинг ҳеч бири алоҳида ишлай олмаслигини та'кидлади. Унинг та'кидлашича, о'заро ишлаш - турли мамлакатлар бо'йлаб бозорлар, ма'лумотлар ва инфратузилмани бог'лаш қобилияти - минтақанинг ривожланишидаги асосий то'сиқ бо'либ қолмоқда.
Абидовнинг со'зларига ко'ра, О'збекистон Марказий банки муваффақиятли бизнес моделларини олдиндан белгилаш о'рнига, хавфлар ва миқёс ошиб бориши билан аста-секин қоидаларни жорий этиш орқали инновацияларни раг'батлантиришга интилади. Шунингдек, у О'збекистонда очиқ молиялаштиришнинг муваффақияти ишлаб чиқилган АПИлар сони билан эмас, балки исте'молчилар ва бизнес учун арзонроқ ва юқори сифатли молиявий маҳсулотларнинг мавжудлиги билан о'лчаниши кераклигини та'кидлади.
Остобанкнинг ИТ ва рақамли трансформация бо'йича бошқарув раисининг о'ринбосари Роман Третяков банкнинг "хизмат сифатида банк" моделидан фойдаланиб ишлаш режаларини э'лон қилди, бу эса ҳамкорларга унинг хизматлари ва АПИ-ларидан фойдаланиш имконини беради. У махфийлик ва хавфсизлик талаблари туфайли ҳамкорларга ма'лумотларни узатиш қийинлигини ва банк очиқ ма'лумотларнинг хавфсиз алмашинувини та'минлаш учун Марказий банк билан ҳамкорлик қилаётганини тан олди.
ВЕОНнинг то'ловлар ва рақамли активлар бо'йича гуруҳ директори Аҳмет Кайҳаннинг тушунтиришича, телекоммуникация гуруҳи О'збекистонни ҳам о'з ичига олган бешта мамлакатда 220 миллиондан ортиқ мижозларга хизмат ко'рсатади. Унинг та'кидлашича, ВЕОН аллақачон банклар учун узоқ ёки кам даромадли мижозларга хизмат ко'рсатиш ко'пинча фойдасиз бо'лган минтақаларда алоқа инфратузилмаси орқали молиявий хизматларни тақдим этади. Унинг со'зларига ко'ра, ушбу инфратузилма атрофида асосан мини-банклар вазифасини бажарадиган савдогарлар ва тадбиркорлар орқали о'рнатилган молиялаштириш аллақачон шаклланмоқда.
М2П Финтеч асосчиларидан бири Мадҳусуданан Р. о'з инфратузилмасини қуриш ва тайёр ечимларни сотиб олиш о'ртасида танлов қилишда банклар одатда иккита омилга амал қилишини та'кидлади: шаффоф ва розиликка асосланган ма'лумотларни бошқариш ва молиявий инклюзивликка қо'шган ҳиссаси. Минтақалар бо'йича тартибга солиш ёндашувларини таққослаб, у Европада қат'ий тартибга солиш инновацияларга то'сқинлик қилаётганини, ба'зи Осиё мамлакатларида эса тартибга солувчилар хусусий компанияларга очиқ жамоат инфратузилмасига асосланган ечимларни ишлаб чиқиш имконини берувчи тамойилларни о'рнатаётганини та'кидлади.
Марказий Осиё Финтеч Ассоциацияси раиси Отабек Носиров минтақанинг барча бешта мамлакатда бир хил қонунларни қабул қилиши ва бир хил тизимларни яратиши шарт эмаслигини та'кидлади. Бунинг о'рнига у то'ртта соҳага э'тибор қаратишни таклиф қилди: то'ловларнинг о'заро мувофиқлиги (шу жумладан ҚР то'ловлари ва тезроқ ва арзонроқ трансчегаравий о'тказмалар), рақамли идентификация ва масофавий электрон идентификацияни о'заро тан олиш, очиқ банк АПИ стандартларининг мослиги ва мамлакатлар бо'йича ма'лумотларни бошқаришнинг умумий тамойиллари.
Унинг та'кидлашича, мақсад ягона минтақавий регуляторни яратиш эмас, балки 80 миллиондан ортиқ аҳолига эга бешта мамлакат бозорларини бирлаштира оладиган о'заро тан олинган стандартлар ва мос инфратузилмани яратишдир.
Спеединвест венчур капитал фонди ҳамкори Стефан Клестилнинг айтишича, фонд ривожланаётган бозорлардаги еттита "яккашох" компаниясини, жумладан, яқинда э'лон қилинган Дубайдан келган "яккашох" финтеч компаниясини қо'ллаб-қувватлаган. У фонд бозор ҳажмидан ко'ра асосчилар жамоасининг сифатига устувор аҳамият беришини та'кидлади.
Клестил О'збекистоннинг кучли технологик салоҳияти ва чет элдаги мутахассисларнинг катта диаспорасини та'кидлади. Унинг фикрича, муваффақиятнинг асосий ко'рсаткичи энг яхши мутахассисларнинг Силикон водийсига эмас, балки о'з ватанларига бизнес бошлаш учун қайтиши бо'лади.