Сиёсат

Трамп: Эрон иқтисодий инқирозга юз тутмоқда

АҚШ президенти Доналд Трамп Эронга қарши янги ҳарбий операция бошлаш ўрнига Теҳронга иқтисодий босимни янада кучайтириш тарафдори эканини билдирди. Бу ҳақда 9-август куни Ахиос нашри Трамп билан ўтказилган қисқа телефон суҳбатига таяниб хабар берди.

Трамп: Эрон иқтисодий инқироз ёқасида

АҚШ президенти Доналд Трампнинг сўзларига кўра, Америка томонидан жорий этилган денгиз блокадаси Эрон иқтисодиётидаги инқирозни янада чуқурлаштирган. Шу билан бирга, Трамп ҳозирча Теҳронга қарши янги ҳарбий амалиёт ўтказиш бўйича буйруқ беришга тайёр эмаслигини маълум қилди.

8-август куни Эрон Ҳўрмуз бўғози орқали кема қатновини қайта тиклаш учун бир қатор шартларни эълон қилди. Бироқ Трамп Вашингтон бу талабларга катта эътибор қаратмаётганини таъкидлади.

АҚШ президентининг айтишича, Вашингтон ва Теҳрон ўртасидаги музокаралар ҳозирча фаол босқичда эмас. У Эронда инфляция жуда юқори эканини ва мамлакат молиявий қийинчиликларга дуч келаётганини қайд этди.

Трамп АҚШнинг денгиз блокадаси Эрон иқтисодиётидаги муаммоларни янада кучайтирганини даъво қилди. Унинг сўзларига кўра, Теҳрон ҳатто ҳарбий хизматчиларга тўловларни амалга оширишда ҳам молиявий қийинчиликларга дуч келмоқда.

8-август куни Теҳрон Вашингтондан санксияларни бекор қилиш ва жорий йил июн ойида имзоланган ўзаро англашув меморандуми АҚШ ҳарбийлари томонидан бузилгани учун компенсация тўлашни талаб қилди.

Тасним агентлиги маълумотига кўра, Эрон Олий миллий хавфсизлик кенгаши раҳбари Муҳаммад Боқир Зулқадр Вашингтондан мамлакат бошқа АҚШ таҳдидларига дуч келмаслиги бўйича кафолат талаб қилган.

Теҳроннинг бошқа шартлари орасида АҚШ қўшинларини минтақадан олиб чиқиш, Эрон портларига нисбатан денгиз блокадасини бекор қилиш, санксиялардан воз кечиш, музлатилган активларни очиш ва Эронга берилган зарбалар учун товон тўлаш талаблари ҳам бор.

Бундан ташқари, Эрон Олий миллий хавфсизлик кенгаши Ливан, Фаластин, Яман ва Ироқдаги Эрон иттифоқчиларига қарши ҳаракатларни тўхтатишни талаб қилган.

Эрон Ислом инқилоби муҳофизлари корпуси (ИИМК) эса Ҳўрмуз бўғозини очиш масаласи Эрон ва Уммон ўртасидаги музокараларга боғлиқ эмаслигини билдирган. 9-август куни ИИМК бўғоз “душман барча шартларни бажармагунича” ёпиқ қолишини маълум қилган.

Манбада келтирилишича, АҚШ ва Эрон 17-июн куни имзолаган доиравий келишув ҳарбий ҳаракатларни тўхтатиш ва Ҳўрмуз бўғозидаги блокадани бекор қилишни назарда тутган.

Бироқ 25-июн куни Эронга тегишли дрон-камикадзе Ҳўрмуз бўғозидан ўтаётган фуқаролик танкерига ҳужум қилгани хабар қилинган. Шундан сўнг АҚШ жавоб чораси сифатида Эрон ҳудудидаги бир нечта нишонга зарба берган.

8-июл куни Анқарада бўлиб ўтган НАТО саммитида Доналд Трамп Эрон билан имзоланган ўзаро англашув меморандуми энди амал қилмаслигини айтган. Шундан кейин АҚШ Эронга қарши нефт санксияларини қайта тиклаган.

Ҳозирги вазиятда Трамп маъмурияти Теҳронга янги ҳарбий зарбалар беришдан кўра, санксиялар ва иқтисодий босим воситалари орқали таъсир ўтказиш йўлини афзал кўраётгани айтилмоқда.

economic crisisoil embargohormuz straitus-iran relationssanctionsnegotiationsmilitary actionregional stability