Ўзбекистонда мансабдорларга ёпиқ қарорлари учун маъмурий жавобгарлик жорий этилиши мумкин
Ёпиқ қарорлар қабул қилган мансабдорларга маъмурий жавобгарлик жорий этилиши мумкин. Антикоррупсия агентлиги Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодексга ўзгартишлар киритиш бўйича ҳужжат тайёрлади. ъАгар лойиҳа қабул қилинса, ҳар бир ёпиқ қарор учун жавобгарлик қўлланиладиъ, — дейди Акмал Бурханов.
Ўзбекистонда мансабдор шахслар томонидан қабул қилинган ёпиқ қарорлар учун маъмурий жавобгарлик жорий этилиши мумкин. Бу ҳақда 28-июл куни Коррупсияга қарши курашиш агентлигида ўтказилган жамоатчилик эшитувида маълум қилинди, дея хабар беради Gazeta.uz мухбири.
2026-йилнинг январ-июн ойларида “Э-қарор” тизимида “яширилган” мақомида қабул қилинган 19 495 та қарор ва фармойиш ўрганилди. Натижада уларнинг 775 таси асоссиз равишда ёпиқ қилингани аниқланди. Ушбу қарорларни очиқлаш юзасидан маҳаллий давлат ҳокимияти органларига 42 та тақдимнома киритилди.
Агентлик масъул ходими Жўрабек Бешимовнинг сўзларига кўра, мониторинг тизими жорий этилганидан сўнг очиқланмайдиган ҳужжатлар сони ўтган йилга нисбатан камайган. Унинг таъкидлашича, Тошкент шаҳрида ёпиқ ҳужжатлар сони 13 фоизга, Фарғона вилоятида 6 фоизга, Сурхондарё ва Андижонда 5 фоизга, Бухоро, Наманган вилоятлари ҳамда Қорақалпоғистон Республикасида 4 фоизга қисқарган.
Бешимовнинг қўшимча қилишича, талабларга риоя этмаган ташкилотларга нисбатан агентлик томонидан икки марта тақдимнома киритилган ва натижада 648 та яширилган ҳужжатнинг очиқланиши таъминланган.
Агентлик раҳбари Акмал Бурханов ижтимоий тармоқларда агентликнинг ёпиқ қарорлар бўйича фақат тақдимнома киритиши танқид қилинаётган бўлса-да, бу ҳужжатнинг ўзи таъсир чораси ҳисобланишини таъкидлади. Унинг сўзларига кўра, тақдимномада ташкилотга аниқ талаблар қўйилади: қарор нима учун ёпиқ қилинганини тушунтириш, уни қисқа муддатда очиқлаш ва бунинг учун масъул ходимга нисбатан чора кўриш талаб этилади. Шунингдек, 10 кун ичида кўрилган чоралар ҳақида агентликка ахборот тақдим этилиши шарт.
Бурхановнинг айтишича, агентликнинг ҳар бир тақдимномасида шу каби талаблар қўйилади ва уларнинг ижроси таъминланган. "Биз киритган тақдимномаларнинг барчаси бажарилган. Биринчидан, ёпиқ қилинган ҳужжатлар очиқланган. Иккинчидан, ҳар бир ёпиб қўйилган ҳужжат учун масъулларга нисбатан тегишли чоралар кўрилган. Қонунчиликда бундай ҳолатлар учун асосан, интизомий ёки раҳбар томонидан қўлланадиган бошқа таъсир чоралари назарда тутилган", – дейди агентлик раҳбари. Унинг таъкидлашича, агентликка йил бошидан бу соҳада ваколат берилганидан кейин ёпиқ қарорлар кўлами кескин камайган.
Шу билан бирга, Бурханов нега бундай ҳолатлар учун маъмурий жавобгарлик қўлланилмаётганига ҳам изоҳ берди. "Бу ҳақли савол. Президентимизнинг 270-сонли фармонида ёпиқ қарорлар учун жавобгарлик белгиланиши кўрсатилган. Лекин Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодексда ҳозирча бундай ҳолат учун алоҳида норма йўқ. Шунинг учун биз тегишли вазирлик ва идоралар билан биргаликда кодексга ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш лойиҳасини тайёрладик. Агар бу ўзгартишлар қабул қилинса, ҳар бир ёпиб қўйилган қарор учун масъул мансабдор шахсларга нисбатан маъмурий жавобгарлик қўлланилади", – дейди у.
Аввалроқ, Газета 2026-йил 1-ярмида ҳокимликлар қабул қилинган 24,2 мингта ҳужжатни — умумий сонининг 28,5 фоизини жамоатчиликка ошкор қилмаганини ёзган эди. Улар орасида қонун билан чекланган маълумотлар бўлмаса-да, 1,5 трлн сўм (125 млн доллар) ажратиш ҳақидаги 692 та қарор ҳам бўлган. Маблағларнинг ярмидан кўпи қурилишга йўналтирилган.
Шунингдек, ўтган йили Газета Тошкент шаҳар ҳокимлиги қарорларини таҳлил қилиб, йилнинг дастлабки саккиз ойида қабул қилинган 803 та қарорнинг 67 фоиздан ортиғи жамоатчилик учун ёпиқ бўлганини аниқлаган эди. Бир йил аввал худди шу даврда ёпиқ ҳужжатлар улуши 47 фоизни ташкил этган.