Yetakchi demokrat AQShning Isroilga ogʻir bombalar sotishiga qarshi chiqmoqda
Biroq eʼtiroz sotuvni toʻxtatish uchun yetarli emas — Tramp maʼmuriyati hali ham oldinga harakat qilishi mumkin.
Yetakchi demokrat AQShning Isroilga ogʻir bombalar sotishiga qarshi chiqmoqda
Qurol-yarogʻ bitimlarini nazorat qiluvchi kongress qoʻmitasining yetakchi demokrati Isroilga 2,8 milliard dollarlik (2,1 milliard funt sterling) qurol sotish taklifini qoʻllab-quvvatlamasligini maʼlum qildi.
Gregori Miks Isroilga 2000 funtlik (900 kg) bombalarni yetkazib berishni qoʻllab-quvvatlamasligini, chunki ular xalqaro huquq meʼyorlariga muvofiq ishlatilmasligi mumkinligidan xavotirda ekanini aytdi.
Nyu-Yorklik kongressmenning bu qarshiligi AQSh Isroilga Miks tomonidan «arsenalimizdagi eng vayronkor oʻq-dorilarning baʼzilari» deb taʼriflangan 40 000 dona qurolni yetkazib berishga tayyorlanayotgani haqidagi xabarlardan keyin yangradi.
Shunga qaramay, uning eʼtirozi sotuvni toʻxtatish uchun yetarli emas — Prezident Donald Tramp maʼmuriyati Kongressni chetlab oʻtib, baribir oldinga siljishi mumkin.
Vakillar palatasining Tashqi ishlar qoʻmitasidagi nufuzli aʼzo boʻlgan Miks oʻz bayonotida Isroil xavfsizligini taʼminlash tarafdori boʻlib qolishini bildirdi.
Biroq, uning aytishicha, ushbu kelishuv «ushbu oʻq-dorilar Gʻazo va Livanning aholi zich joylashgan hududlarida qanday qoʻllanilishi mumkinligi borasida jiddiy, hal etilmagan xavotirlarni keltirib chiqarmoqda».
U qoʻshimcha qilishicha, bu Kongressning «AQSh tomonidan moliyalashtiriladigan qurollar qonuniy, masʼuliyat bilan va inson hayotini himoya qilishning jiddiy kafolatlari bilan ishlatilishini taʼminlash masʼuliyatini» aks ettiradi.
Liberal, Isroil tarafdori boʻlgan «J Street» targʻibot guruhi Isroilning «Haaretz» gazetasiga bergan bayonotida shunday dedi: «Siz 2000 funtlik bombalar bilan Gʻazoni qayta tiklay olmaysiz».
Qonun chiqaruvchilar AQSh Davlat departamenti tomonidan belgilangan dollar chegarasidan yuqori boʻlgan qurol sotuvi haqida xabardor qilinadi, bu esa ularga kelishuvni norasmiy ravishda toʻxtatib turish imkoniyatini beradi.
Ammo prezident, agar favqulodda vaziyat zudlik bilan sotishni talab qilishini eʼlon qilsa, jarayonni davom ettirishi mumkin.
Qurol yetkazib berishni bloklash uchun Vakillar palatasi va Senatda uchdan ikki qism ovoz bilan vetoni yengib oʻtadigan rezolyutsiya qabul qilinishi kerak.
Isroilning Gʻazoda «General Dynamics» kompaniyasi tomonidan ishlab chiqarilgan 2000 funtlik bombalardan foydalanishi aholi zich joylashgan fuqarolik hududlaridagi vayronkor oqibatlari tufayli xalqaro hamjamiyatning gʻazabiga sabab boʻldi.
2024 yilda oʻsha paytdagi Prezident Jo Bayden Isroilga ushbu bombalarni joʻnatishni toʻxtatib qoʻygan edi — bu qaror oʻtgan yili Prezident Tramp lavozimiga qaytganidan keyin bekor qilindi.
Qurollar AQSh soliq toʻlovchilari tomonidan moliyalashtiriladigan va Isroil hamda boshqa ittifoqchilarga AQShda ishlab chiqarilgan qurollarni sotib olish uchun har yili milliardlab dollar ajratadigan «Xorijiy harbiy moliyalashtirish» dasturi doirasida yetkazib berilishi aytilmoqda.
AQSh-Isroil munosabatlari hamon ikki partiya tomonidan kuchli qoʻllab-quvvatlanmoqda, garchi demokratlar orasida bu qoʻllab-quvvatlash zaiflashib borayotgan boʻlsa-da.
Iyul oyida respublikachi qonunchi Tomas Massi Isroilga xavfsizlik uchun beriladigan 3,3 milliard dollarlik yordamni qisqartirish toʻgʻrisidagi qonun loyihasini ovozga qoʻyishga majbur qildi va palatadagi 103 nafar demokratning qoʻllab-quvvatlashiga erishdi. U ushbu tuzatishni qoʻllab-quvvatlagan yagona respublikachi boʻldi.