Venesuelaning muvaqqat prezidenti Maduro hokimiyatdan chetlatilganidan keyin saylovlar oʻtkazishni vaʼda qilmoqda

Venesuela muvaqqat prezidenti Maduro hokimiyatdan chetlatilganidan keyin saylovlar oʻtkazishga vaʼda berdi

Venesuela muvaqqat prezidenti Delsi Rodriges «toʻliq demokratiya»ga oʻtish doirasida saylovlar oʻtkazilishini maʼlum qildi, biroq aniq sanani aytmadi.

Rodriges oʻzidan oldingi rahbar Nikolas Maduro AQSh kuchlari tomonidan qoʻlga olinib, narkotrafikda ayblanib Nyu-Yorkka olib ketilganidan bir necha kun oʻtib qasamyod qildi.

Ilgari Maduro bilan yaqin munosabatda boʻlganiga qaramay, u Tramp maʼmuriyatining qoʻllab-quvvatlashiga ega.

Venesuela muxolifati uni hatto taxminiy saylov sanasini ham taklif qilmagani uchun tanqid qildi.

Seshanba kuni BMT Bosh Assambleyasida soʻzlagan Rodriges «Venesuelada saylovlar boʻlishini» va Venesuela xalqi ularni oʻtkazish uchun «toʻgʻri vaqtni» oʻzi belgilashini aytdi.

Ilgari Maduroning yaqin ittifoqchisi boʻlgan va u AQSh tomonidan hokimiyatdan chetlatilguniga qadar vitse-prezident lavozimida ishlagan muvaqqat prezident hibsga olingan sobiq rahbar haqida umuman gapirmadi.

AQShning Karakasdagi reydlaridan toʻqqiz oydan kamroq vaqt oʻtgach (oʻshanda prezidentlik juftligi qoʻlga olingan va 100 ga yaqin odam halok boʻlgan edi), u buning oʻrniga AQSh Prezidenti Donald Trampga «diplomatik munosabatlar va hamkorlik yoʻlidan borishga tayyorligi uchun» minnatdorchilik bildirdi.

U oʻz hukumati va Tramp maʼmuriyati «mavjud kelishmovchiliklarni muloqot orqali hal qilish ustida jiddiy ishlayotganini» qoʻshimcha qilib, ikki davlat «energetika sohasidagi munosabatlar, xavfsizlikni mustahkamlash, transmilliy jinoyatchilikka qarshi birgalikda kurashish va ikkala xalq hamda qitʼamiz farovonligi yoʻlida iqtisodiy hamkorlik uchun yoʻl» ochayotganini aytdi.

Rodrigesdan farqli oʻlaroq, Prezident Tramp assambleyadagi nutqida Maduroni bir necha bor tilga olib, uni «qonundan tashqaridagi diktator, haqiqiy jinoyatchi» deb taʼrifladi.

Tramp, shuningdek, AQSh Rodrigesning muvaqqat hukumati bilan imzolagan va oʻzi «tarixdagi eng yirik, 65 milliard barrel neftni qamrab oluvchi neft bitimi» deb atagan hujjatning imzolanishini olqishladi.

«Oʻlja gʻolibga tegadi», dedi u va qoʻshimcha qildi: «agar kerak boʻlsa, AQShning hayotiy muhim milliy manfaatlarini taʼminlash uchun tengsiz harbiy qudratimizdan foydalanamiz».

BMTdagi nutqida saylovlar haqida gapirmagan boʻlsa-da, Tramp shu oy boshida LA Times nashriga bergan intervyusida Venesuela hali bunga tayyor emasligini aytgan edi.

Ikki yetakchi seshanba kuni tadbir doirasida qisqacha uchrashuv ham oʻtkazdi.

Uchrashuvda ishtirok etgan AQSh Davlat kotibi Marko Rubio ikki prezident saylovlar masalasini muhokama qilganini aytdi. Biroq, u Venesuela muxolifati siyosatchilarini sabr-toqatli boʻlishga chaqirgandek boʻldi.

Rubioning soʻzlariga koʻra, erkin va adolatli saylovlar oʻtkazish uchun zarur boʻlgan institutlarni qayta tiklash uchun avvalo «siyosiy oʻtish jarayoni» kerak boʻladi.

«Biz koʻrishni istamaydigan narsa (...) kimdir saylanib, unga toʻliq iqtisodiy va ijtimoiy halokat meros boʻlib qolishidir», dedi u.

Rubio, shuningdek, Venesuela muvaqqat hukumati va muxolifatning ayrim aʼzolari oʻrtasida davom etayotgan muzokaralarni taraqqiyot dalili sifatida keltirdi.

Biroq, muzokaralar tanqidchilari Venesuelaning eng koʻzga koʻringan muxolifat yetakchisi Mariya Korina Machado ushbu jarayonga kiritilmaganini taʼkidlamoqdalar.

Dekabr oyida Osloda Nobel tinchlik mukofotini olish uchun Venesuelani tark etgan Machado oʻshandan beri mamlakatga qayta olmayapti.

Uning maslahatchilaridan birining aytishicha, u shu hafta oʻz vataniga qaytish uchun uch marta urinib koʻrgan, biroq uchchala urinish ham toʻsib qoʻyilgan.

Machadoga nisbatan Maduro hukumati davrida joriy etilgan davlat lavozimlarini egallash taqiqi hamon amalda boʻlib turibdi, Ichki ishlar vaziri Diosdado Kabelo esa avvalroq, agar u qaytsa, rasmiylar uni «kutilmagan sovgʻa» bilan kutib olishini aytgan edi.