Urganchda oqshomlar naqadar goʻzal
Oʻzbekiston WEF turistik reytingida toʻrt pogʻonaga pastlab, 76-oʻringa tushdi
Urganch oqshomlari naqadar goʻzal
Oʻzbekiston Jahon iqtisodiy forumi (WEF)ning Travel & Tourism Development Index 2026 reytingida yetti imkoniyatdan 3,69 ball toʻplab, 110 ta davlat orasida 76-oʻrinni egalladi. 2024 yilgi reyting bilan solishtirganda, mamlakat toʻrt pogʻonaga pastladi, uning koʻrsatkichi esa 1,1 foizga kamaydi.
Shu bilan birga, uzoq muddatli istiqbolda Oʻzbekiston oʻz mavqeini yaxshiladi: 2019 yildan buyon u yetti pogʻonaga koʻtarildi, uning bahosi esa 4,8 foizga oshdi.
Markaziy Osiyoda Oʻzbekiston Qozogʻistondan ortda qolmoqda, u 4,09 ball natija bilan 56-oʻrinni egalladi. Qirgʻiziston 3,44 ball bilan 93-pogʻonadan joy oldi.
Qozogʻiston ham 2024 yilga nisbatan toʻrt pogʻonani yoʻqotdi, garchi uning koʻrsatkichi 1,6 foizga oshgan boʻlsa-da. Qirgʻiziston esa, aksincha, ikki pogʻonaga koʻtarildi, uning oʻsishi 2,2 foizni tashkil etdi.
Tojikiston 2026 yilgi reytingda mavjud emas: WEF ushbu mamlakatni Barbados, Kambodja, Eron, Livan, Moldova, Chernogoriya, Trinidad va Tobago hamda Venesuela bilan birgalikda indeks qamrovidan chiqarib tashladi.
Indeks nimani koʻrsatadi
TTDI turistlarning haqiqiy soni yoki soha daromadlarini emas, balki turizmning barqaror va muvozanatli rivojlanishi uchun yaratilgan sharoitlarni baholaydi. Indeks 17 ta koʻrsatkichni oʻz ichiga oladi, ular orasida biznes muhiti, xavfsizlik, inson kapitali, raqamli tayyorgarlik, turistlar uchun ochiqlik, narx raqobatbardoshligi, transport infratuzilmasi, tabiiy va madaniy resurslar bor.
2026 yilda 110 ta davlatdan 101 tasida koʻrsatkichlar yaxshilangani qayd etildi. Indeksning oʻrtacha natijasi 2024 yilga nisbatan 2,1 foizga oshdi. Sharoitlar eng tez surʼatlar bilan Osiyo-Tinch okeani mintaqasida yaxshilandi — uning oʻrtacha koʻrsatkichi 3,6 foizga koʻpaydi.
WEF 2026 turizmni rivojlantirish indeksidagi top-10 ta davlat
Yaponiya — 5,27 ball
AQSh — 5,23
Ispaniya — 5,22
Avstraliya — 5,18
Frantsiya — 5,17
Germaniya — 5,09
Buyuk Britaniya — 5,08
Xitoy — 5,00
Shveytsariya — 4,97
Italiya — 4,93
WEF 2026 reytingida Yaponiya AQShni ortda qoldirib, birinchi oʻringa chiqib oldi; Avstraliya toʻrtinchi pogʻonaga koʻtarildi. Top-10 talikka toʻqqizta rivojlangan iqtisodiyot va Xitoy kirdi.
Jahonda turizm oʻsishda davom etmoqda
WEF maʼlumotlariga koʻra, 2025 yilda xalqaro turistlar tashrifi soni rekord darajadagi 1,5 milliardga yetdi va bir yilda 5 foizga oshdi. Turizmning jahon iqtisodiyotiga qoʻshgan umumiy hissasi 11,6 trillion dollarni tashkil etdi, soha esa taxminan 366 million ish oʻrnini taʼminladi.
Turizmning rivojlanishi xarajatlarning oshishi, investitsiyalar va kadrlar yetishmovchiligiga duch kelmoqda. Indeksga kiritilgan mamlakatlarning 75 foizida 2024–2026 yillarda narx raqobatbardoshligi pasaygan. WEF shuningdek, turizmga yoʻnaltirilayotgan investitsiyalar oʻsib borayotgan talab ortidan ulgurmayotganini, kadrlar taqchilligi esa sohaning keyingi rivojlanishini cheklab qoʻyishi mumkinligini qayd etadi.