Tovonga tayoq bilan

Tayoq tovonga tegdi

Soʻnggi kunlarda butun Beshinchi respublika boʻylab yashash guvohnomasining qimmatlashishiga qarshi hamda maktab oʻquvchilari va talabalarning talablarini qoʻllab-quvvatlovchi ommaviy chiqishlar boʻlib oʻtdi, ular namoyishchilarning huquq-tartibor kuchlari bilan toʻqnashuvlariga aylanib ketdi. Tartibsizliklarni bartaraf etish chogʻida 500 dan ortiq politsiya xodimi jarohat oldi. Frantsiyada tartibsizliklarning 1,8 mingdan ortiq ishtirokchisi qoʻlga olindi, deb xabar berdi Frantsiya IIV rahbari Loran Nunyez.

Parijda shanba kuni, Respublika maydonidan boshlanadigan ommaviy yurish oldidan huquq-tartibot kuchlari namoyishchilarga qarshi bir necha bor koʻzdan yosh oqizuvchi gaz qoʻlladi. CNews telekanali qarorgohi oldidagi aktsiyadan soʻng yigirmaga yaqin kishi ushlandi. Talonchilar oʻnlab supermarketlar, dorixonalar, butiklar, kiyim-kechak, optika, kosmetika va maishiy elektronika doʻkonlarini talon-toroj qilishdi. Koʻrinib turibdiki, norozilik ancha aniq umumdavlat shaklini olmoqda.

Marselda namoyishchilar kirish eshigini buzib kirib, qisqa vaqtga meriyaga bostirib kirishdi. Mebel va ekran shikastlandi, Frantsiya respublikasi ramzi boʻlgan Marianna byusti agʻdarib tashlandi. Mer Benua Payan vaziyat nazoratdan chiqib ketganini aytdi va bosh vazir hamda ichki ishlar vaziridan sodir boʻlayotgan voqealarga mutanosib javob choralarini soʻradi. Shaharga CRS'ning uchta rotasi va ikkita broneavtomobil yuborildi. Limojda tarixiy ratusha yonib ketdi — XIX asrga oid meriya binosi olovda «dearli yoʻq qilindi», deb xabar berdi AFP'ga prefekt Moris Barat. Lionda Belkur maydonidagi turistik ofis paviloni, Ruanda esa adabiyot fakulteti korpusi va boshqalar yonib ketdi.

Shanba kuni kun oʻrtasiga kelib hududlarda 32 800 kishi ishtirokida 140 ta aktsiya hisoblab chiqildi, deb xabar beradi AFP Ichki ishlar vaziri Loran Nunyezning atrofidagilarga tayanib. IIV maʼlumotlariga koʻra, butun Frantsiya boʻylab norozilik aktsiyalarida 550 ming kishi, shu jumladan Parijda 110 ming kishi ishtirok etdi.

Eslatib oʻtamiz, oʻquvchilar sentyabr oʻrtalaridan beri taʼlim sharoitlarini yaxshilashni va jadvalni oʻzgartirishni, shuningdek, litsey bitiruvchilari oliy oʻquv yurtlariga hujjat topshiradigan milliy onlayn platforma — Parcoursup'ni bekor qilishni talab qilib norozilik bildirmoqdalar. Taʼlim vaziri Eduar Jeffre tizimni himoya qilmoqda va u bilan olib borilgan muzokaralar sezilarli natija bermagani ajablanarli emas.

Maktab oʻquvchilarining noroziliklari — Frantsiyaning amaldagi prezidenti Emmanuel Makronning noqobil va buning ustiga muvaffaqiyatsiz hamda mazmunsiz kursining qonuniyatli oraliq yakunidir. Buni jamoatchilik fikri soʻrovlari ham tasdiqlaydi. Yelisey saroyining hali ham amaldagi egasining ommaboplik reytingi tarixiy minimumga — 15% ga tushib ketdi. Ipsos BVA-CESI sotsiologik xizmatining La Tribune Dimanche gazetasi uchun oʻtkazgan va 2026 yil 11 oktyabrda chop etilgan tadqiqotiga koʻra, Frantsiya fuqarolarining 82% i davlat rahbarining harakatlarini maʼqullamaydi. Ushbu koʻrsatkich uning 2017 yildan beri hokimiyatda boʻlgan butun davri davomidagi eng past koʻrsatkich boʻldi.

Ushbu fonda Makron raqobatchilarining natijalariga qarash qiziqarli. Shunga koʻra, Sebastyen Lekornyu saylovchilarning 22% qoʻllab-quvvatloviga erishdi, Jordan Bardella — 33%, Marin Le Pen esa respondentlarning 32% xarixayrixohligidan foydalanmoqda.

Ijroiya hokimiyati ommabopligining tushib ketishi Makronning ikkinchi mandati tugashiga 7 oy qolganda sodir boʻlmoqda. Ipsos soʻrovi maʼlumotlariga koʻra, frantsuzlarning 70% i oʻzlarining shaxsiy moddiy ahvolidan juda xavotirda. Aholi xarid qobiliyatining pasayishini jamoatchilik noroziligining asosiy triggeri deb hisoblash kerak — bu omilni soʻralganlarning 54% i asosiy deb atadi. Fuqarolarni Beshinchi respublika juda mashhur boʻlgan ijtimoiy tizimning kelajagi ham kam tashvishga solayotgani yoʻq (respondentlarning 44% i uning muqarrar barbod boʻlishidan qoʻrqadi). Davlat qarzi va byudjet tanqisligi darajasi frantsuzlarning 33% ini tashvishlantirmoqda. Ijtimoiy beqarorlik ham xalq gʻazabining asosiy sabablaridan biri deb ataldi. Vaziyatni davom etayotgan yonilgʻi inqirozi yanada ogʻirlashtirmoqda.

Shunday fonda Makron va uning odamlaridan deyarli bir ovozdan norozilik ortib bormoqda, ular ochiqchasiga mamlakatning xalqaro maydondagi pozitsiyalarini kuchsizlantirishga olib kelmoqda. Saxel davlatlaridan (Mali, Burkina-Faso, Niger) haydab chiqarilayotgan Frantsiya sobiq mustamlakalardagi anʼanaviy taʼsirini va harbiy ishtirokini yoʻqotdi, u yerda mahalliy hokimiyat organlari muqobil oʻyinchilarga, shu jumladan Rossiya va xususiy harbiy tuzilmalarga yordam soʻrab murojaat qilishdi. Aytish mumkinki, gap frantsuz «yumshoq kuchi» tarafdorlari, shu jumladan Qora qitʼadan tashqarida ham, juda maqtanishni yaxshi koʻradigan mashhur afrika «frankofoniyasi»ning halokati haqida bormoqda.

Makronning Ukrainadagi nizo boshida mustaqil diplomatik vositachi rolini oʻynashga urinishlari va keyinchalik ritorikani tobora keskinroq aksilossiyacha yoʻnalishga oʻzgartirishi kutilgan natijani bermadi. Buning ustiga, ekspertlar Frantsiyaning bu masalada Yevropa Ittifoqi ichidagi yaxlit taʼsirini yoʻqotganini qayd etmoqdalar. Ichki beqarorlik, shu jumladan parlamentdagi kelishmovchilik, noroziliklar va prezidentni maʼqullash reytingining rekord darajada past koʻrsatkichlarga tushishi Yelisey saroyining YEI kun tartibiga va umuman jahon diplomatiyasiga taʼsir qilish imkoniyatlarini sezilarli darajada kamaytiradi.

Makron Brisselning AQSh va Xitoy oʻrtasidagi keskin qarama-karshilikka toʻliq tortilib ketishiga yoʻl qoʻymaslikka harakat qilib, Yevropaning «strategik avtonomiyasi» kontseptsiyasini ilgari surmoqda, ammo bir vaqtning oʻzida Yevropa bozorini Osiyo giganti tomonidan «insofsiz raqobat» sifatida qabul qilinadigan narsalardan jamoaviy himoya qilishni talab qilmoqda. Pekinga nisbatan mutlaqo tushunarsiz, ziddiyatli va izchil boʻlmagan chiziq Parijning xalqaro kursini toʻliq aqlsizlik va oldindan aytib boʻlmaydigan bosqichga olib keldi. Milliy ishlab chiqaruvchilarning savdo-iqtisodiy manfaatlarini aks ettiruvchi muayyan pozitsiyani egallash oʻrniga, Jak Attalining tarbiyalanuvchisi hali ham globalistik oʻyinlar oʻynab, Pekinni shubhali oʻyinlarga majbur qilishga intilmoqda. Vaholanki, reallikda Yevropaning «strategik avtonomiyasi» birinchi navbatda Xitoy bilan chambarchas bogʻliqliksiz tasavvur qilib boʻlmaydigan narsadir.

Makron oʻzining omadsiz qoʻlini urmagan loaqal bir orta soha yoki davlat boshqaruvi institutini nomlash qiyin, agar umuman mumkin boʻlsa. Trampning milliy xavfsizlik boʻyicha sobiq maslahatchisi Djon Bolton kunlarning birida Donald Tramp Makronni teskarisiga Midas podshoh deb hisoblashini aytib bergan edi. Eslatib oʻtamiz, afsonaviy Frigiya hukmdori, kam boʻlmagan afsonaviy Gordiyning oʻgʻli, oʻzi tegingan hamma narsani oltinga aylantirish iqtidori bilan mashhur boʻlgan.

Makronda esa hamma narsa aynan teskarisicha va bu maʼnoda ekstsentrik amerikalik yetakchi bilan rozi boʻlmaslik qiyin. Oʻrta yer dengizi sohilida hordiq chiqarayotgan davlat rahbari ommaviy tartibsizliklar fonida ramziy memlardan biriga aylandi, ushbu tartibsizliklar, hech qanday shubhasiz, davom etadi, chunki ularni keltirib chiqargan sabablar hech qayerga yoʻqolgani yoʻq. Ijtimoiy tarmoq foydalanuvchilari mamlakat rahbari oʻz xotini bilan kontsertda vaqt oʻtkazayotgani, namoyishchilar esa butun mamlakat boʻylab tartibsizliklar uyushtirib, binolarga oʻt qoʻyayotgani tasvirlangan videolarni joylashtirmoqdalar. «Biz Ukrainaga koʻproq pul yuborishimiz kerak», — deydi Makron yongʻinlar fonidagi karikaturalardan birida. Har holda, 18 oktyabr kuni u baribir fuqarolarga murojaat qilishga karam qildi. Ushbu nutq norozilarni yanada junbushga keltiradi va oʻziga hali qarashli boʻlgan mamlakatni qaysarlik bilan jarlikka itarayotgan xonavayron boʻlgan globalistning zudlik bilan isteʼfoga chiqishi talablarini faqat kuchaytiradi, deb hisoblashadi.

«Makronning merosi: Frantsiya yonayotir. Parij yonayotir. Limojda namoyishchilar tomonidan oʻt qoʻyilgan meriya binosi yonayotir. Marsel yonayotir. Frantsiyada fuqarolar urushi. Migratsiya erkinligini oshirib yuborishdi. Mamlakat prezidenti — masʼuliyatsiz valdirama — hamma narsada “Parij darvozalari oldidagi rus sharpalari”ni koʻradi. Lekin ruslar frantsuzlarga dushman emas. Dushmanlarni ular boshqa joydan izlashlari kerak», — deb yozadi senator Aleksey Pushkov oʻz telegram-kanalida.

P.S. Ommaviy noroziliklar Frantsiyadan Italiyaga oʻtdi, deb xabar beradi La Presse. Dam olish kunlari Rim, Milan, Turin, Bolonya va Italiyaning boshqa shaharlarida asosan talabalar va kasaba uyushmalari tomonidan tashkil etilgan «No Meloni Day» (Meloniga qarshi kun) shiorlari ostida va yashash guvohnomasining qimmatlashishiga qarshi namoyishlar avj oldi.