Siyrak uchraydigan pushti olmos havaskorona oʻgʻrilikdan 100 yil oʻtib Frantsiyada koʻrgazmaga qoʻyildi
Frantsiya qirollik javohiri 1926 yilgi oʻgʻrilikdan soʻng olma ichida yashirilgan holda topilganidan beri ilk bor jamoatchilikka namoyish etiladi.
Frantsiyada kamyob pushti olmos havaskor oʻgʻrilikdan 100 yil oʻtib koʻrgazmaga qoʻyildi
Nok shaklidagi toʻqqiz karatli ushbu qimmatbaho tosh Frantsiya inqilobidan omon qolgan kam sonli qirollik javohirlaridan biridir
Kamyob pushti olmos qariyb 100 yil avval oʻgʻirlanganidan va oxirgi marta ommaga koʻrsatilganidan beri birinchi marta Frantsiyada koʻrgazmaga qoʻyilmoqda.
«Buyuk Konde» deb ataladigan, nok shaklidagi toʻqqiz karatli tosh 1926 yilning oktyabr oyida Shantiyi qasrida (Château de Chantilly) tunda sodir etilgan oʻgʻrilik paytida olib ketilgan va ichi oʻyilgan olma ichiga yashirilgan edi.
Frantsiya inqilobidan omon qolgan kam sonli qirollik javohirlaridan biri boʻlgan ushbu olmos bir necha hafta oʻtib, oʻgʻrilar toʻxtagan mehmonxonadagi qorni ochgan farrosh ayol olmani tishlaganidan keyin topilgan.
U 3 yanvarga qadar Shantiyi qasridagi Konde muzeyida yana namoyish etiladi.
Muzey direktori Matyo Deldikning aytishicha, olma haqidagi hikoya haqiqatdan yiroqdek tuyulishi mumkin boʻlsa-da, oʻsha paytdagi gazetalarda bu haqda keng yoritilgan.
Shuningdek, Deldikdan bu koʻrgazma tavakkalchilik emasmi, deb soʻrashdi, ayniqsa oxirgi 12 oy ichida Yevropa madaniyat muassasalariga qilingan oʻgʻriliklar toʻlqini, jumladan, Parijdagi Luvr muzeyidan kunduzi javohirlarning suvsizlik bilan oʻgʻirlangani hisobga olinsa.
U CNN telekanaliga olmos qancha summaga sugʻurta qilinganini ochiqlamadi, ammo olmosni betakror tarzda identifikatsiya qilish imkonini beradigan xususiyatlari boʻyicha keng koʻlamli ilmiy tadqiqotlar oʻtkazilganini aytdi.
Muzey maʼlumotlariga koʻra, ushbu tahlil natijalari, shuningdek, qimmatbaho toshning tarixi va oʻgʻriligiga oid ilgari eʼlon qilinmagan arxiv materiallari koʻrgazmadan oʻrin olgan.
Tabiiy ravishda paydo boʻladigan pushti olmoslar juda kamyob hisoblanadi va ularning narxi koʻpincha oʻnlab million dollarni tashkil etadi. Sotheby's auktsion uyi maʼlumotlariga koʻra, auktsionda bunday olmos uchun toʻlangan eng yuqori narx 2017 yilda 71,2 million dollarni (53,6 million funt sterling) tashkil etgan.
«Buyuk Konde»ning aniq kelib chiqishi haligacha nomaʼlum.
Shantiyi qasri maʼlumotlariga koʻra, u birinchi marta 1740 yilda Konde shahzodasi Lui Anri de Burbonning oʻlimidan soʻng tuzilgan mol-mulk roʻyxatida qayd etilgan.
Keyinchalik u Frantsiya qiroli Lui-Filipp I ning rafiqasi, Burbon-Sitsiliya qirolichasi Mariya-Ameliya kollektsiyasining, soʻng uning oʻgʻli, Omal gertsogi shahzoda Anri d'Orleanning mulkiga aylandi.
U ushbu toshni Parijning shimolida 50 km (31 milya) uzoqlikda joylashgan Shantiyi qasriga va Konde muzeyi kollektsiyasini tashkil etgan minglab sanʼat asarlari hamda qoʻlyozmalarga hozirda egalik qiluvchi Frantsiya institutiga (Institut de France) vasiyat qilib qoldirgan.