“Siyosiy iroda yo‘qligidan hammamiz paxtaga qul edik” — prezident
Shavkat Mirziyoyev O‘zbekistonda avval siyosiy irodaning yetishmagani sabab paxta yetishtirish davlat va jamiyat hayotining deyarli barcha sohalarini qamrab olganini ta’kidladi. Uning so‘zlariga ko‘ra, o‘sha davrda maktab o‘quvchilari ham dalalarda mehnat qilgan, mamlakat yil bo‘yi paxta bilan band bo‘lgan.
Prezident Shavkat Mirziyoyevning ta’kidlashicha, siyosiy irodaning yetishmasligi sababli O‘zbekistonda paxta yetishtirish avval davlat va jamiyat hayotining deyarli barcha jabhalarini qamrab olgan, hatto maktab o‘quvchilari ham dalalarda mehnat qilishga majbur bo‘lgan. Davlat rahbari bu holatni “Siyosiy iroda yo‘qligidan hammamiz paxtaga qul edik” deya izohladi.
Bu so‘zlar mustaqillikning 35 yilligi munosabati bilan mamlakat hududlarida yangi obyektlarni foydalanishga topshirish marosimida Sirdaryo viloyati hokimi Erkinjon Turdimovning nutqiga javoban yangradi.
Viloyat rahbari so‘nggi o‘n yilda mamlakatda amalga oshirilgan islohotlarga to‘xtalib, prezident rahbarligida O‘zbekiston “paxta qulligi”dan xalos bo‘lganini ta’kidladi. Erkinjon Turdimov shunday dedi: “Ko‘p aytasiz, paxtaga tobe edik. Paxta qulligidan ham bir xalos qildingiz-da. Maktab o‘quvchilari daladan chiqmasdi. Bu narsalar o‘z-o‘zidan bo‘lgani yo‘q”.
Prezident esa o‘tmishdagi paxta siyosati tufayli mamlakatda deyarli butun yil davomida qishloq xo‘jaligi ishlariga e’tibor qaratilganini qayd etdi. Shavkat Mirziyoyevning so‘zlariga ko‘ra: “Lekin hamma unutib yubordi u qullikni. Siyosiy iroda yo‘qligidan hammamiz paxtaga qul edik, haqiqatda. Yigirma to‘rt soat, o‘n ikki oy shudgor, chekanka, defoliatsiya, terim bilan shug‘ullanardik. Boshqa hech narsa bilan shug‘ullanmasdik”.
Turdimov, shuningdek, so‘nggi yillarda Sirdaryo viloyati agrar hududdan sanoatlashgan viloyatga aylanganini ma’lum qildi. Hokim shunday dedi: “Mana Sirdaryo viloyati ham bugun agrar sohadan sanoatlashgan viloyatga aylanib bo‘ldi, hurmatli prezident. Hozir ham televizorga qarab turibmiz, ko‘p obyektlar ochilyapti. Shu obyektlarning hammasi sizning islohotlaringizning natijasi. Ilgari shu obyektni ochish uchun Sovet paytiga nazar tashlasak KPSSning qarori qabul qilinardi. Keyin ham bu chala qolib, bu ham qolib ketardi, hurmatli prezident”. Prezident uning gapini davom ettirib, “Uch yilda bitta maktab qurilardi”, dedi.
Viloyat hokimining aytishicha, 2026-yilda Sirdaryoga 2 milliard dollar investitsiya jalb qilish rejalashtirilgan. Turdimov: “Sirdaryo viloyatida ham bu yil 2 milliard AQSh dollari miqdorida investitsiya jalb qilyapmiz”, dedi.
Prezident esa bunday ko‘rsatkichlar avval Sirdaryo uchun ishonchsiz tuyulganini ta’kidladi. Davlat rahbari: “Umuman Sirdaryoda ham biror [odam] 2 milliard investitsiya olib kelish mumkinligiga ishonarmidi? Hech kim ishonmasdi. Qilsa bo‘lar ekan”, dedi.
Erkinjon Turdimovning so‘zlariga ko‘ra, o‘n yil avval viloyatda investitsiya hajmi deyarli bo‘lmagan. Bugun esa Sirdaryo erkin iqtisodiy zonasida bir gektar yerga to‘g‘ri keladigan investitsiya hajmi qariyb 4 million dollarga yetgan.
U Sirdaryo aholisining kayfiyati yuqori ekanini va viloyat prezident tomonidan belgilangan vazifalarni bajarishga tayyorligini bildirdi. Erkinjon Turdimov: “Bugun, ochig‘ini aytaman, sirdaryoliklarning shasti juda baland. Siz qo‘ygan barcha topshiriqlarni bir sidqidildan ado etamiz”, dedi.
Prezident avval ham paxta siyosatini qoralagan edi. U 2025-yil dekabr oyida Sirdaryo viloyatiga tashrifi davomida fermerlar bilan uchrashuvda odamlarning umri paxta dalasida bekor o‘tganini ta’kidlagandi. Prezident: “Umrimiz paxtada bekor o‘tgan ekan. 27 yil qiynalganmiz. Shu paxta degan baloni hammamiz dalada ko‘rdik, birimiz ikki bo‘lmadi”, deya qayd etgandi.
Eslatib o‘tamiz, 2022-yilda Xalqaro mehnat tashkiloti (XMT) O‘zbekistonda paxta yig‘im-terimida bolalar va majburiy mehnatdan tizimli foydalanish to‘xtatilishini e’lon qilgandi. Cotton Campaign o‘zbek paxtasiga nisbatan ko‘p yillik global boykotni bekor qilgan. O‘sha yili Better Cotton Initiative O‘zbekistonda ishlab chiqaruvchilarni atrof-muhit, mahalliy aholi va iqtisodiyot uchun yanada qulay paxta yetishtirishda qo‘llab-quvvatlash dasturini rasman ishga tushirgan.