Shri-Lanka sudi dahshatli Pasxa portlashlari boʻyicha hukm chiqaradi
2019 yilda Kolombodagi bir nechta cherkov va mehmonxonalarda amalga oshirilgan muvofiqlashtirilgan xudkushlik hujumlari oqibatida 270 kishi halok boʻldi.
Shri-Lanka sudi Pasxa bayramidagi qonli portlashlar ishi boʻyicha hukm chiqaradi
Bir necha yillardan beri qurbonlarning oilalari hujumlardan keyin javobgarlikni talab qilib, muntazam ravishda norozilik namoyishlari oʻtkazib kelmoqda.
Shri-Lanka sudi 2019 yilda 270 kishining hayotiga zomin boʻlgan va 500 dan ortiq kishini jarohatlagan Pasxa portlashlarini tashkillashtirishda ayblanayotgan Naufer Moulavi ustidan hukm chiqarishi kutilmoqda.
Yana 23 kishi muvofiqlashtirilgan xudkushlik hujumlarini rejalashtirish va amalga oshirishdagi rollari uchun oʻz taqdirlarini bilib olishadi.
Bir nechta obʼyektlarga, jumladan, Pasxa ibodati oʻtkazilayotgan bir nechta cherkovlarga va uchta hashamatli mehmonxonaga uyushtirilgan hujumlar Shri-Lankada 2009 yilda fuqarolar urushi tugaganidan beri sodir boʻlgan eng qonli voqea boʻldi.
Toʻqqiz nafar xudkush terrorchining sheriklari va qarindoshlari qotillik, terrorizm sodir etish uchun til biriktirish va oʻqotar qurol saqlash kabi 23 000 dan ortiq ayblovlarga duch kelmoqda.
Prokurorlar Moulavini hujumlarning bosh tashkilotchisi deb topdilar va sudga uning ishtirokini tan olgan ixtiyoriy iqrornomasini taqdim etdilar.
Sud iqrornomani qabul qildi. Ammo keyinroq Moulavi ishni koʻrib chiqayotgan uch nafar sudyadan iborat hayʼatga nimaga imzo chekayotgani unga koʻrsatilmaganini aytdi va oʻziga qoʻyilgan ayblovlarni rad etdi.
Ayblov tomonidan 2 300 dan ortiq kishi koʻrsatma berdi.
Shuningdek, 2 076 ta dalil, jumladan, portlovchi moddalar, qilichlar va oʻqotar qurollar taqdim etildi.
Hujumlardan soʻng Shri-Lanka rasmiylari «razvedkaning jiddiy muvaffaqiyatsizligi»ni qayd etishdi. Parlamentda Hindistondan hujumlar haqida kelgan ogohlantirish rasmiylarga toʻgʻri yetkazilmagani aytildi.
2023 yilda Oliy sud sobiq prezident Maytripala Sirisenaga portlashlar qurbonlariga millionlab tovon puli toʻlashni buyurdi, chunki u hujumlarga olib kelgan milliy xavfsizlikdagi kamchiliklar uchun javobgar deb topildi.
Oʻtgan oyda ikki sobiq yuqori lavozimli mulozim portlashlarga olib kelgan jinoiy ehtiyotsizlik uchun oʻlim jazosiga hukm qilingan edi. Shri-Lankada oʻlim jazosini ijro etishga bir necha oʻn yillik moratoriy joriy etilgani sababli, bunday hukmlar odatda umrbod qamoq jazosiga almashtiriladi.
Yillar davomida Shri-Lanka aholisi Pasxa hujumlari qurbonlari uchun adolat talab qilib, muntazam ravishda namoyishlar oʻtkazib kelmoqda.
Seshanba kungi hukm sobiq razvedka rahbari Suresh Sallayga nisbatan alohida tergov davom etayotgan bir paytda chiqarilmoqda. Sallay portlashlarni islomiy ekstremistlar bilan birgalikda tashkillashtirganlikda ayblanmoqda.
Bu daʼvolar Britaniyaning Channel 4 telekanali tomonidan 2023 yilda suratga olingan hujjatli filmdagi iddaolarga mos keladi. Unda fosh qiluvchi guvohning koʻrsatmalari joy olgan boʻlib, unga koʻra, hujumlar Shri-Lanka siyosatida uzoq vaqt ustunlik qilgan Rajapaksa oilasining mashhurligini oshirish uchun ataylab yoʻl qoʻyilgan.
Fevral oyida hibsga olingan Sallay bu ayblovlarni rad etmoqda. 2019 yilgi hujumlardan bir necha oy oʻtib, islomiy ekstremizmga qarshi kurash kampaniyasi ortidan prezident etib saylangan sobiq prezident Gotabaya Rajapaksa ham ayblovlarni inkor etdi.
Mamlakatni tark etishi taqiqlangan Rajapaksa suddan davom etayotgan tergovlar doirasida ehtimoliy hibsga olinishining oldini olishni soʻragan.