Shimoliy Koreya va Rossiya ikki davlatni bogʻlovchi ilk avtomobil koʻprigini ochdi
Bu Ukrainadagi urush boshlanganidan beri ikki davlat oʻrtasidagi munosabatlar mustahkamlanib borayotgan bir paytga toʻgʻri keldi.
Shimoliy Koreya va Rossiya ikki davlatni bogʻlovchi birinchi avtomobil koʻprigini ochdi.
Koʻprik Tumangan daryosi ustidan oʻtib, Rason va Xasan chegara shaharlarini bogʻlaydi. Bu chegara orqali yuklar va yoʻlovchilarni tashishni osonlashtiradi.
Pxenyan davlat OAVlari koʻprikdan "xodimlar almashinuvi, turizm va savdo" uchun foydalanilishini maʼlum qildi. Ammo Ukrainaning Truth Hounds OSINT guruhi bu koʻprik "birinchi navbatda, Ukrainadagi urushda Rossiyani qoʻllab-quvvatlash uchun yashirin harbiy logistika yoʻlagini yaratish" maqsadida moʻljallanganini aytdi.
Ochilish marosimi Ukraina urushi boshlanganidan beri ikki davlat oʻrtasidagi aloqalar chuqurlashgan bir paytda yuz berdi. Rossiya prezidenti Putin va Shimoliy Koreya yetakchisi Kim Chen In avvalroq har ikki davlatdan biriga nisbatan "tajovuz" sodir boʻlgan taqdirda, bir-birlariga yordam berishga vaʼda berishgan edi.
Rossiya Bosh vaziri Mixail Mishustin koʻprikni "doʻstlikning yangi ramzi" deb atadi, Shimoliy Koreya Bosh vaziri Pak Txe Son esa uni "tarixiy voqea" deb taʼrifladi.
Rossiyaning TASS davlat axborot agentligi xabariga koʻra, koʻprikdan har kuni 300 tagacha transport vositasi va 2323 kishi oʻtishi mumkin.
Rossiya va Shimoliy Koreya oʻrtasida allaqachon havo va temir yoʻl aloqalari mavjud, biroq shu paytgacha ularning yagona avtomobil yoʻli vaqtinchalik chora boʻlib, unda maxsus kelishuvga binoan, mashinalar oʻtishi uchun temir yoʻl koʻprigi ustiga yogʻoch taxtalar yotqizilgan edi, deb xabar berdi Reuters.
Reuters agentligining xabar berishicha, Rossiya hukumati koʻprikdan dastlab yuk tashish uchun foydalanilishini, joriy yil oxirida esa yoʻlovchilar qatnovi uchun ochilishini maʼlum qilgan.
Mishustin koʻprik "savdo-iqtisodiy, ilmiy-texnikaviy va madaniy hamkorlikni yanada rivojlantirishga kuchli turtki" berishini aytdi va ochilish marosimida videoaloqa orqali soʻzlagan nutqida Moskva va Pxenyan oʻrtasidagi munosabatlar "misli koʻrilmagan yuqori darajada" ekanini taʼkidladi.
Buning eng tezkor taʼsiri Rossiyaga qurol eksportining koʻpayishi boʻlishi mumkin.
Janubiy Koreya razvedka agentligi tadqiqotchilarining hisob-kitoblariga koʻra, Shimoliy Koreya allaqachon kemalar orqali 7 dan 14 milliard dollargacha boʻlgan qiymatdagi raketalar, snaryadlar va artilleriya oʻq-dorilarini joʻnatgan.
Taxminan 11 000 nafar Shimoliy Koreya askari Rossiyada ukrainaliklarga qarshi faol jang qilmoqda.
Truth Hounds yaqinda bergan bayonotida, ikki davlat oʻrtasida 2024 yilda imzolangan strategik sheriklik toʻgʻrisidagi shartnomani hisobga olgan holda, koʻprikdan Shimoliy Koreya harbiy xizmatchilari, quruvchilari va yuqori martabali harbiy mulozimlarini toʻgʻridan-toʻgʻri Rossiyaga oʻtkazish uchun foydalanilishi mumkinligini aytdi.
Bu shuningdek, Rossiya texnologiyalari va resurslarining qarama-qarshi yoʻnalishda oqib oʻtishiga imkon beradi.
Qurilish 2025 yilda, Putinning 2024 yilda Shimoliy Koreyaga tashrifi chogʻida koʻprik qurish boʻyicha kelishuvga erishilganidan keyin boshlangan edi. Bu uning mamlakatga 24 yil ichidagi ilk tashrifi boʻlib, sheriklik shartnomasi imzolanishiga olib kelgandi. Koʻprik kechikishlardan soʻng 495 kunda qurib bitkazildi.
Rossiyalik sayyohlar 2024 yilda mamlakatga kirishiga ruxsat berilganidan beri Shimoliy Koreyaga kam sonli guruhlar bilan kelishmoqda. Shimoliy Koreya boshqa mamlakatlardan keluvchilarni hali ham taqiqlagan holda, ularni poytaxt Pxenyan va Vonsan-Kalma sohilboʻyi kurortlarida qabul qilmoqda.
Ushbu yoʻl orqali Shimoliy Koreya ishchilarining ham Rossiyaga borishi kutilmoqda.
Janubiy Koreya hisob-kitoblariga koʻra, Rossiyadagi qurilish maydonchalari va oʻrmon xoʻjaliklarida 10 000 ga yaqin shimoliy koreyalik mehnat qilmoqda. BMT mamlakatlarga Shimoliy Koreya ishchi kuchidan foydalanishni taqiqlagan boʻlsa-da, koʻpchilik Rossiyaga talabalik vizasi niqobi ostida kirib keladi.
"Qurilish tezligi ikki tomon oʻrtasidagi savdo faolligi hajmining aksidir", dedi Strategik va xalqaro tadqiqotlar markazi (CSIS) tahlil markazidan Viktor Cha shu yilning may oyida BBC Verify xizmatiga bergan intervyusida.
"Bu asosan Shimoliy Koreya tomonidan Putinning Ukrainadagi urushi uchun askarlar, qurol-yarogʻ, oʻq-dorilar va ishchilar yetkazib berilishi bilan bogʻliq", dedi u.
"Aytish mumkinki, Ukrainadagi urushdan oldin bu aloqa yoʻli Shimoliy Koreya va uning ikki qoʻshnisi oʻrtasidagi eng tinch va harakatsiz yoʻnalishlardan biri edi".