Senat kadastr sohasidagi muammolar yuzasidan hukumatga so‘rov yubordi
Senat kadastr sohasidagi muammolar bo‘yicha hukumatga so‘rov yo‘lladi
Senat yer va ko‘chmas mulk sohasidagi muammolar yuzasidan Vazirlar Mahkamasiga parlament so‘rovi yubordi. Bu haqdagi qaror Senatning 11-sentyabrdagi yalpi majlisida qabul qilindi.
O‘zbekiston Milliy axborot agentligi bosh direktori, senator Abdusaid Ko‘chimovning aytishicha, so‘nggi besh yil ichida sohani tartibga solishga doir 60 dan ortiq normativ-huquqiy hujjat qabul qilingan.
Kadastr tizimiga raqamli texnologiyalar tatbiq etilib, axborot tizimlarini birlashtirish bo‘yicha ham bir qator ishlar amalga oshirilgan.
Jumladan, ilgari alohida ishlagan “Davreyestr”, “Ko‘chmas mulk” va “Ko‘chmas mulk-3” axborot tizimlari o‘rniga Jahon banki bilan hamkorlikda Kadastr va ko‘chmas mulklarni ro‘yxatdan o‘tkazish integratsion axborot portali — Uzcard tizimi ishga tushirilgan.
Bundan tashqari, yer va kadastr nazoratini raqamlashtirish maqsadida “E-yernazorat” avtomatlashtirilgan axborot tizimi joriy etilib, u Bosh prokuratura hamda Ichki ishlar vazirligining axborot tizimlari bilan integratsiya qilingan.
Shunga qaramay, sohada muammolar saqlanib qolmoqda. Hozir respublikadagi 8,8 million ko‘chmas mulk obyektining 6,2 milliontasi davlat ro‘yxatidan o‘tkazilgan, 2,6 milliontasi esa hali ro‘yxatdan o‘tkazilmagan.
2025-yilda Prezident virtual va Xalq qabulxonalariga Kadastr agentligi vakolatiga kiruvchi masalalar bo‘yicha jami 29 mingta murojaat kelib tushgan.
Eng ko‘p murojaatlar Qashqadaryo viloyatida — 3,2 mingta, Surxondaryoda — 3,1 mingta, Toshkent viloyatida — 3 mingta, Toshkent shahrida — 2,9 mingta va Samarqand viloyatida — 2,8 mingta qayd etilgan.
“Murojaatlarning 68,6 foizi kadastr hujjatlarini rasmiylashtirish, kadastr ma’lumotlar bazasi, yer uchastkalarini o‘zboshimchalik bilan egallab olish va ulardan qonunga zid foydalanish holatlariga oid”, dedi Abdusaid Ko‘chimov.
2025-yilda kadastr organlari tomonidan davlat xizmatlarini ko‘rsatishda 20,9 mingta asossiz rad etish holati aniqlangan. Yana 8,9 mingta holatda davlat xizmatlarini ko‘rsatish muddatlari buzilgan, 46 ta holatda fuqarolardan ortiqcha hujjatlar talab qilingan va 251 ta boshqa turdagi qonunbuzarlik qayd etilgan.
Davlat kadastrlari palatasining hududiy boshqarmalari tomonidan 96 ta holatda kadastr hujjatlari qonun talablariga zid ravishda rasmiylashtirilgan.
Bundan tashqari, 2025-yil va 2026-yilning birinchi choragi davomida Kadastr agentligi hamda uning quyi tizimi tashkilotlari faoliyatida aniqlangan qonunbuzarliklar yuzasidan 86 ta jinoyat ishi qo‘zg‘atilgan.
2025-yilda sudlarda kadastr idoralari mansabdor shaxslarining qarorlarini haqiqiy emas deb e’tirof etish, ularning harakatlari yoki harakatsizligini qonunga xilof deb topishga oid 3 mingdan ortiq nizo ko‘rib chiqilgan.
Majlisda ko‘chmas mulk obyektlarining bozor qiymatini belgilash mexanizmlarini joriy etish, strategik investorlarga yer uchastkalarini ajratish tartibini soddalashtirish hamda aholi va tadbirkorlarga ko‘rsatilayotgan kadastr xizmatlari sifatini oshirish zarurligi qayd etildi.
Shuningdek, kadastr organlarida qonunchilik talablariga rioya etilishini ta’minlash hamda qarorlarning qonuniyligi va asosliligi ustidan ichki nazoratni kuchaytirish lozimligi ta’kidlandi.
Muhokama yakunida ushbu va boshqa masalalarga oydinlik kiritish maqsadida Vazirlar Mahkamasiga parlament so‘rovi yuborish to‘g‘risida qaror qabul qilindi.