Raqamli rivojlanish vazirligi rahbari maʼlumotlar sizib chiqishidan himoya qilish boʻyicha shoshilinch choralar koʻrishga chaqirdi
Oʻzbekiston raqamli texnologiyalar vaziri Sherzod Shermatov, ayniqsa, sunʼiy intellektning jadal rivojlanishini hisobga olgan holda, shaxsiy maʼlumotlar sizib chiqishidan himoya qilish boʻyicha shoshilinch choralar koʻrishga chaqirdi. U 27 million fuqaroning shaxsiy maʼlumotlari sizib chiqqan boʻlishi mumkinligi haqidagi xabarni tasdiqlamadi, ammo bunday hodisalardan hech kim kafolatlanmaganidan ogohlantirdi.
Raqamli texnologiyalar vaziri maʼlumotlar sizdirilishidan himoya qilish boʻyicha shoshilinch choralar koʻrishga chaqirdi
Oʻzbekiston raqamli texnologiyalar vaziri Sherzod Shermatov 27 million fuqaroning shaxsiy maʼlumotlari sizdirilgan boʻlishi mumkinligi haqidagi yaqinda tarqalgan xabarga munosabat bildirdi. U sizdirish faktining oʻzini ham, Butterfly guruhi «etik xakerlar» tomonidan keltirilgan raqamni ham tasdiqlamadi, biroq shoshilinch choralar koʻrilmasa, maʼlumotlar sizdirilishi yuz berishi mumkinligidan ogohlantirdi.
«Soʻnggi vaqtlarda sunʼiy intellektni rivojlantirishga investitsiya kiritish bilan bir qatorda, u keltirib chiqaradigan xavflardan himoyalanishga ham mos ravishda mablagʻ ajratish juda muhimdir. Agar bu xarajatlarni SIni rivojlantirish uchun maqsadsiz deb hisoblasak, xavf-xatarlar faqat ortib boraveradi», — deb taʼkidladi vazir.
U eng yirik Binance kriptobirjasi bilan bogʻliq yaqinda sodir boʻlgan hodisani eslatib oʻtdi, u orqali 6,3 milliard dollardan ortiq mablagʻ oʻgʻirlangan edi, shuningdek, Oʻzbekiston davlat organlarining kiberxavfsizlik boʻyicha mutaxassislarini «harakatsizlikda» ayblagan Butterfly guruhini ham tilga oldi.
Guruh oʻz bayonotida tizimlarni buzib kirmaganini va maʼlumotlarni sizdirmaganini, shunchaki bu kabi harakatlarning imkoni borligini koʻrsatmoqchi boʻlganini bildirdi. «Oq» (jinoiy maqsadlarda harakat qilmaydigan) xakerlar avvalgi sizdirishlardan olingan maʼlumotlarni (rasmiy organlar ularni tasdiqlamagan) toʻplab, Sherzod Shermatovning shaxsiy telefon raqamini eʼlon qilishdi.
«Sizdirish hozircha keng tarqalmagani, agar shoshilinch choralar koʻrilmasa, ertaga bunday holat yuz bermaydi degan kafolatni bermaydi!» — deb taʼkidladi vazir.
«SI eskirgan axborot tizimlaridagi zaifliklarni aniqlashda haqiqiy inqilobni boshlab berdi. Gemini tomonidan tayyorlangan grafikka qaraydigan boʻlsak, bugungi kunda aniqlanayotgan zaifliklar soni bir necha baravarga ortganini koʻrish mumkin», — deb yozdi u 2020 yildan beri boʻlgan maʼlumotlarni eʼlon qilib.
«Shu sababli, barcha davlat, nodavlat va tijorat tashkilotlari oʻz tizimlaridagi zaifliklarni doimiy ravishda aniqlab borishlari va oʻz vaqtida bartaraf etishlari shart», — deb chaqirdi Raqamli texnologiyalar vazirligi rahbari.
Xavf-xatarlarning keskin ortishi fonida axborot tizimlarini yaratish va ulardan foydalanish uchun masʼul boʻlgan idora va kompaniyalar kiberxavfsizlikni qoʻshimcha moliyalashtirishni nazarda tutishlari hamda tegishli mutaxassislarni tayyorlashlari zarur, deb taʼkidladi Sherzod Shermatov.
U mutaxassislarga DXX Kiberxavfsizlik markazi va UzCERT xizmatining yangi aniqlangan zaifliklar haqidagi xabarlarini kuzatib borishni va oʻz tizimlarida ularni zudlik bilan bartaraf etish choralarini koʻrishni tavsiya qildi.
«Aksincha boʻlsa, raqamlashtirish va sunʼiy intellekt rivojlanib borgani sari tahdidlar faqat ortib boradi», — dedi u.
Vazir kiberxavfsizlik sohasidagi mutaxassislarga boʻlgan talab ortib borishini qoʻshimcha qildi va sohaviy universitetlar ushbu yoʻnalishni rivojlantirishga eʼtibor qaratishlari kerakligini taʼkidladi.