Gulf Oil Oʻzbekistonda ikki yil ichida 100 ta yonilgʻi quyish shoxobchasini ochishni rejalashtirgan edi. Loyiha qaysi bosqichda?
«Oʻzbekneftgaz» bilan memorandum imzolanganidan bir yil oʻtib, Amerikaning Gulf Oil kompaniyasi yonilgʻi quyish shoxobchalari qurish uchun maydonlarni baholashda davom etmoqda. Investor kamida 100 ta yonilgʻi quyish shoxobchasi ochish va 250 million dollargacha sarmoya kiritish rejalarini eʼlon qilgan edi. Oltita shoxobcha allaqachon xususiylashtirilgan, ammo keyingi kengaytirish muddatlari hali belgilanmagan.
**Gulf Oil Oʻzbekistonda ikki yil ichida 100 ta AYOQSh ochmoqchi edi. Loyiha qaysi bosqichda?**
Amerikaning Gulf Oil kompaniyasi hanuzgacha Oʻzbekistonda avtoeʼtibor yonilgʻi quyish shoxobchalari tarmogʻini tashkil etish qanchalik iqtisodiy jihatdan oqlanishini baholamoqda. Bu haqda «Oʻzbekneftgaz» boshqaruvi raisining qayta ishlash boʻyicha oʻrinbosari Abrorjon Xudoyberganov matbuot anjumanida maʼlum qildi.
Uning soʻzlariga koʻra, Gulf Oil bilan hamkorlik doirasida AYOQSh qurish uchun istiqbolli maydonlar, birinchi navbatda, yirik avtomobil trassalari boʻylab joylashgan hududlar oʻrganib chiqilgan.
«Bizning asosiy rolimiz ularga koʻmaklashish, istiqbolli joylarni, shu jumladan, yirik yoʻllar boʻyidagi eng gavjum uchastkalarni aniqlashdan iborat edi. Tadqiqotlar oʻtkazildi, zarur hujjatlar yigʻildi. Hozirda ular tomonidan loyihaning iqtisodiy samaradorligi boʻyicha hisob-kitoblar olib borilmoqda», — dedi Xudoyberganov.
U Amerika kompaniyasi Oʻzbekistonning barcha hududlaridagi avtomobil magistrallarini oʻrganib chiqqanini qoʻshimcha qildi.
Investor AYOQSh uchun mumkin boʻlgan maydonlarni tanlashda harakat aniqligini, avtomobillar va allaqachon ishlayotgan shoxobchalar sonini, elektromobillarning ommalashganini, shuningdek, hududlarning yonilgʻiga boʻlgan ehtiyojini hisobga olmoqda.
«Ular u yoki bu joyda shoxobcha qurish qanchalik maqsadga muvofiqligi, transport oqimini hisobga olgan holda u oʻzini oqlaydimi-yoʻqmi, degan xulosaga kelishlari kerak. Faqat ular qaror qabul qilganidan keyingina keyingi bosqichga oʻtish mumkin boʻladi», — deya tushuntirdi rais oʻrinbosari.
Qurilish muddatlari va loyihada «Oʻzbekneftgaz»ning ehtimoliy ulushli ishtiroki haqidagi savolga javob berar ekan, Xudoyberganov tegishli qarorlar hali qabul qilinmaganini aytdi.
Eslatib oʻtamiz, 2025 yilning oktyabr oyida «Oʻzbekneftgaz» va Amerikaning Gulf Oil kompaniyasi qiymati qariyb 100 mln dollarlik avtoeʼtibor yonilgʻi quyish shoxobchalari tarmogʻini tashkil etish toʻgʻrisida memorandum imzolagan edi.
Oʻshanda Energetika vazirligidan «Gazeta»ga maʼlum qilishlaricha, loyiha mamlakatning barcha hududlarida, eng avvalo, magistral yoʻllar boʻylab 100 tagacha AYOQSh qurishni nazarda tutgan edi. Loyiha xorijiy investor tomonidan toʻliq moliyalashtirilishi, «Oʻzbekneftgaz» esa uni amalga oshirish uchun zarur boʻlgan davlat hamkori sifatida ishtirok etishi rejalashtirilgan edi.
Shoxobchalar uchun yonilgʻini Respublika tovar-xomashyo birjasida umumiy shartlarda xarid qilish yoki mustaqil ravishda import qilish koʻzda tutilgan edi.
2026 yil 18 fevral kuni Gulf vitse-prezidenti Kreyg Kramer Vashingtonda prezident Shavkat Mirziyoyev bilan uchrashuvda ikki yil ichida Oʻzbekistonda kamida 100 ta zamonaviy avtoeʼtibor yonilgʻi quyish shoxobchasini ochish rejalarini eʼlon qildi.
Uning soʻzlariga koʻra, kompaniya tarmoqqa kamida 150 mln dollar sarmoya kiritish niyatida edi, loyihani moliyalashtirish esa toʻliq taʼminlangan edi.
«Ular gʻarb standartlari boʻyicha quriladi va yuqori sifatli yonilgʻi bilan taʼminlanadi. Ushbu davrda biz chakana aktivlarga kamida 150 mln dollar sarmoya kiritamiz. Moliyalashtirish toʻliq taʼminlangan», — degan edi oʻshanda Kramer.
U shuningdek, siyosiy idoralar — barcha viloyatlar hokimlari kompaniyaga avtoeʼtibor yonilgʻi quyish infratuzilmasini rivojlantirish uchun 200 ga yaqin obʼyektni taklif qilganini maʼlum qildi.
Odatdagi AYOQShlardan tashqari, Gulf avtomagistrallar boʻylab turistlar va tranzit tashuvchilar uchun transport markazlarini tashkil etishni rejalashtirgan edi. Har bir shoxobchada kamida 30 ta, jami 3000 dan ortiq ish oʻrni yaratilishi koʻzda tutilgan edi.
Bundan tashqari, kompaniya Gulf Aviation orqali aviatsiya sektoriga qariyb 50 mln dollar yoʻnaltirish va Markaziy Osiyodagi amaliyot bazasini Toshkentda joylashtirish niyatini bildirgan.
Oʻzbekiston prezidenti ishtirokida energetika vaziri oʻrinbosari Umid Mamadaminov va Kreyg Kramer AYOQShlar tarmogʻini qurish toʻgʻrisidagi bitimni imzoladilar.
2026 yilning iyun oyida Samarqand viloyati hokimligi investitsiyalar vaziri Laziz Qudratov va viloyat hokimi Adiz Boboyevning Amerika kompaniyasi direktorlar kengashi aʼzosi Robert Veksler bilan uchrashuvidan soʻng Gulf loyihasining amalga oshirilish borishi haqida maʼlum qildi.
Xabarga koʻra, oʻsha paytda loyihaning umumiy qiymati allaqachon 250 mln dollarga baholanayotgan edi. Birinchi bosqichda oltita avtoeʼtibor yonilgʻi quyish shoxobchasi xususiylashtirildi, ularning aksariyati Samarqand viloyatida joylashgan edi.
2026 yil oxirigacha yana 32 ta AYOQShni xususiylashtirish, modernizatsiya qilish va xalqaro standartlarga yetkazish rejalashtirilgan edi.
Avgust oyida Gulf vakillari Oʻzbekiston Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirligida ham muzokaralar oʻtkazdilar. Tomonlar qoʻshma investitsiya loyihasini amalga oshirishni muhokama qildilar va uni yanada rivojlantirish rejasini kelishib oldilar.
27 oktyabrdagi matbuot anjumanida «Oʻzbekneftgaz» vakillari ilgari sotib olish rejalashtirilgan 32 ta AYOQShdan qanchasini sotib olishga erishilgani, ularni modernizatsiya qilish boshlangan-boshlanmagani va investor tomonidan eʼlon qilingan tarmoqni ochish muddatlari saqlanib qolayotgani yoki yoʻqligiga aniqlik kiritmadilar.
Eslatib oʻtamiz, ilgari «Oʻzbekneftgaz» mamlakatdagi eng yirik avtoeʼtibor yonilgʻi quyish shoxobchalari tarmogʻi — UNG Petro ga egalik qilar edi, uning tarkibiga 78 ta AYOQSh kirardi.
2023 yilning noyabr oyida yonilgʻi quyish shoxobchalari tarmogʻi va Chinoz neftni qayta ishlash zavodi sobiq tashqi ishlar vaziri Abdulaziz Kamilovning oʻgʻli Doniyor Kamilovga tegishli Petroleum Technology Group kompaniyasiga oʻtdi. Keyinchalik tarmoq Carvon nomini oldi.
Hozirda «Oʻzbekneftgaz» yana oʻz yonilgʻi quyish shoxobchalari tarmogʻini rivojlantirmoqda. Kompaniya maʼlumotlariga koʻra, 2026 yil boshidan buyon ishlayotgan AYOQShlar soni 31 tadan 52 taga yetdi.